Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ihracat genelgesi kapsamında TCMB'ye yapılacak döviz satışına ilişkin uygulama talimatı yayımladı. Ancak, ihracatçılar döviz gelirlerinin yüzde 25'inin Merkez Bankası'na satılması yönünde alınan karar üzerine harekete geçti.
ELİF DİDEM DANACIOĞLU / BURSADA BUGÜN
Bankacılık kaynakları, ihracat genelgesi kapsamında, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na (TCMB) yapılacak döviz satışına ilişkin uygulama ile firmaların herhangi bir kaybının olmayacağını, düzenlemeyle ihracat bedellerinin finansal sisteme kazandırılması ve TCMB rezervlerinin artırılmasının amaçlandığını ifade edildi. Buna göre firma, ihracat bedelinin yüzde 25'ini güncel kurdan TL'ye çevirmiş olacak.
Bunun üzerine Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ihracatçılardan gelen talebi değerlendirerek; TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu, TİM Başkanı İsmail Gülle, birlik ve konsey başkanlarının katıldığı bir webiner toplantı yapıldı.
Toplantı gündeminde ihracatçılara kur garantisinin verilip verilmeyeceği sorusuna yanıt arandı.
İHRACATÇI DÖVİZE İHTİYAÇ DUYUYOR
Düzenleme henüz bankalarda da net değil. Son düzenlemelerden rahatsız olan ihracatçıların Merkez Bankası'ndan beklentisi kur garantisi oldu.
Konuya ilişkin görüştüğüm ihracatçılardan bazıları, ihracatçıların ihracattan elde ettiği dövizin büyük çoğunluğuna yine ihracat yapabilmek için ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Uygulamanın bankalar tarafından nasıl yapılacağı netlik kazanmadığı için ihracatçının en çok merak ettiği konu sattığı kurdan dövizi alıp alamayacağı.
Bu uygulama ile ihracatın bozulmasına yol açmayacağı, fakat ihracatçının sattığı kurdan dövizi alamaması kar kaybına sebep olacağı yönünde görüşünde bulundular.
Kur garantisi alamamak ihracatçılarda endişe yarattı.
"BU YAKLAŞIM SERBEST PİYASA MANTIĞINA DA UYMAZ"
BUSİAD YKB Ergun Hadi Türkay
"İhracat Türkiye'nin kalkınması için vazgeçilmez bir yoldur. Böyle olunca da ihracatçılarımıza özel bir önem vermek gerekir. Onları ürkütecek kararlar ihracat hedeflerimizin de şaşmasına ve bu da döviz girdimizin azalmasına neden olur. Yani Dimyat'a pirince giderken evdeki bulgurdan da olursunuz. İhracatçı elde ettiği dövizi zaten ülkeye getirecek. Bunun yüzde 25'ini TL'ye çevir dayatmasını anlamak mümkün değil. Belki de elde ettiği dövizle hammadde veya makine alacak ihracatçı. Ayrıca bu yaklaşım serbest piyasa mantığına da uymaz. Bu yaklaşımlar sermayenin ürkmesine neden olur bundan geri dönülmelidir."
"İHRACATÇI FİRMALAR İÇİN BİRTAKIM BELİRSİZLİKLER DOĞURABİLİR"
TÜGİAD Bursa Şube Başkanı Ahmet Parseker
"Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ihracat genelgesi kapsamında TCMB'ye yapılacak döviz satışına ilişkin uygulama talimatı açıkçası beklediğimiz bir karar değildi. Döviz kurlarındaki hareketlilik göze alındığında bu uygulama ihracatçı firmalar için birtakım belirsizlikler doğurabilir.1999'da vazgeçilen İhracatta Zorunlu Döviz Devri uygulamasının bir benzeri olarak ihracat gelirlerinin yüzde 25'nin TCMB'de TL'ye çevrilmesi şüphesiz Merkez Bankamızın döviz rezervine katkı sağlayacak bir uygulamadır. Üretici maliyetlerinin maalesef her geçen gün arttığı bir dönemde; alınan bu kararı döviz girdisi olan ancak döviz gideri de bulunan firmalar açısından değerlendirmek de faydalı olacaktır. Döviz girdisi ve döviz gideri de olan firmaların özellikle bu dalgalı kur ortamında, döviz girdisi azalırken, döviz çıkışlarında artışlar yaşanabilir. Uygulamada yaşanabilecek bu zorluklar, firmaların kar uyumsuzluğu ve girdi bedellerini karşılamasında zorlayıcı olabilir."
"MALİYETLER SÜREKLİ DEĞİŞİYOR"
RUMELİSİAD Başkanı Zarif Alp
"İhracatın devamı adına bir risk değil, fakat maliyetler sürekli değişiyor. Bu durumda ihracatçılar son derece zor durumda kalacak ve sanayici için öngörülemez bir durum oluşacaktır. Tüm mal alımları dövize bağlı olduğu için ciddi kayıplar oluşacaktır. Ham maddeyi alırken döviz kazancının Türk Lirası'na çevirdiğinizde büyük bir kayıp olacak. İhracatçıların yurtdışından sağlamış olduğu karı azaltacak ve mağdur edecek. Hammadde ve yan ürünleri ithal eden ihracatçı firmalar, dövize ihtiyaç duyuyor. Bu durum ihracatçı için belirsizlik yaratıyor."
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2022.01.06 10:47