Türkiye'ye kaçak yollarla gelen Afganlar, İstanbul Beykoz'da yol kenarlarında gruplar halinde iş bulabilmek için saatlerce bekliyor. İnşaat, yük taşımacılığı, bahçe bakımı gibi işlerde çalışan Afgan mülteciler, günlük 50 ila 120 TL arasında para kazanıyor.
İstanbul'un Beykoz ilçesi Küçüksu Mahallesi Afgan mültecilere ev sahipliği yapıyor. Binlerce kilometre uzaktan Türkiye'ye gelen Afganlar, Küçüksu Mahallesi'nde gruplar halinde bekleyerek kendilerine iş arıyor. Geçmiş yıllarda sıklıkla görülen ancak son yıllarda azalan 'işçi pazarları'nı artık daha çok Afgan mülteciler oluşturuyor. Daha çok inşaat işleri, yük taşımacılığı, bahçe bakımı ya da bu tip işlerde çalışabilmek için Afganların saat sabah 05.00'ten öğleden sonra 15.00'e kadar bekledikleri Küçüksu mahallesinde sahil yoluna yakın bölgeye gidildi. Gruplar halinde bekleyen Afganlarla konuşuldu.
GÜNLÜK 50 TL'DEN BAŞLIYOR
Sabah saat 07.30 civarında Küçüksu. Yol kenarlarında büyük bir yoğunluk yaşanıyor. Çantaları sırtlarında onlarca kişi önlerinden geçen arabaların durmasını bekliyor. Görülen ilk grubun yanına gidildiğince, önce Türkçe bilip bilmedikleri soruluyor. Aralarında iyi derecede Türkçe konuşanlar olduğu gibi, sadece bir kaç kelime Tükçe konuşabilenler de var. Ve ilk soru: "Burada neden bekliyorsunuz?" Türkçesi iyi olan ve Afganistan'dan geldiğini söyleyen kişi cevaplıyor: "İş bekliyoruz." Türkiye'ye ne zaman geldiğini sorduğumuz Afgan anlatmaya başlıyor: "Yaklaşık 1 aydır İstanbul'dayım. Daha önce 2 yıldan fazla süre İstanbul'da yaşamıştım. Ancak Afganistan'a geri dönmüştüm. Orada yine iş bulamayınca yeniden Türkiye'ye geldim. Burada da çalışmak için bekliyoruz. Her gün sabah 05.00'te beklemeye başlıyoruz. İnşaatlarda ya da bahçelerde çalışıyoruz. İşine göre aldığımız para da değişiyor. Günlük 50 lira ile 120 lira arasında değişiyor."
KAÇAK YOLLARLA GİRDİK
Yol kenarında bekleyen diğer gruba ilerleniyor ve Türkiye'ye nasıl geldiği sorulan başka bir Afgan, "Yaklaşık 1 yıldır Türkiye'deyim. Afganistan'dan İran'a kadar yürüyerek geldik. Çok zor bir yolculuk yaptık. İran'dan ormanlık alan üzerinden Türkiye'ye kaçak yollarla girdik. Türkiye'ye geçtikten sonra otobüsle İstanbul'a kadar geldik. Yaşadığımız ev kiralık. Aylık 1500 lira kira ödüyoruz. Evde 8 kişi yaşıyoruz. Kiramızı bölüşüyoruz. Her gün iş çıkmasa da günde ortalama 80 lira kazanıyoruz. Gittiğimiz işlerde öğle yemeğimizi veriyorlar. Burada kaçak olduğumuz için çok fazla hakkımız da yok. Ancak Afganistan'daki kötü şartlarda olmaktansa burada bu tip işlerde çalışmak daha avantajlı oluyor" ifadelerini kullanıyor.
TÜRK İŞÇİLER ŞİKÂYETÇİ
Bekleyenlerin çoğunluğunu Afgan mülteciler oluştursa da içlerinde Suriyeli de var, Türk Cumhuriyleri'nden gelenler de. Hatta az da olsa bekleyen Türk işçiler var. Bir tanesi bizimle konuşuyor. Mülteciler sebebiyle kazandıkları paranın düştüğünden yakınıyor. "Mülteciler gelmeden önce ayda 2 bin 500 TL'ye yakın para kazanabiliyorduk" diyen Türk işçi sözlerini şöyle sürdürüyor: "Şimdi ise ayda 1500 lira ancak kazanabiliyoruz. Çünkü çok fazla oldukları için fiyat otomatik düşüyor. Daha az para almayı kabul ettikleri için onlar tercih ediliyor."
DURAN ARACA KOŞUYORLAR
Çalışabilmek için bekleyen Afgan işçilerin yaşları da değişiyor. 15 yaşında da bekleyen işçi var 50 yaşında olan da. Saat 08.00 civarında bekleyen Afgan işçigrubunun önünde bir araç duruyor. Bir koşuşturma başlıyor. Diğer gruplarda duran arabanın etrafını sarıyor. Biz de işçilerle birlikte duran aracın yanına gidiyoruz. Ancak konuşmaları duyamıyoruz. Kısa bir pazarlığın ardından 20'li yaşlarındaki bir Afgan arabaya binip gidiyor. Orada konuşmaları duyan bir Afgan'a neden tek kişi aldığını soruyoruz. Çok iyi Türkçe bilmese de anlatıyor: "Tek kişi gerekiyormuş. Eşya taşınacakmış. 50 lira vereceğini söyledi. O arkadaş kabul etti."
15-20 DAKİKADA 3-4 ARAÇ DURDU
Aradan yaklaşık 10 dakika geçiyor. Bu kez ticari bir otomobil Afganlarla konuşmaya başlıyor. İnşaatta çalışacak 'kalıpçı' arıyor. İşi bilen 3 kişiyi alıp hızla uzaklaşıyor. Öğrendiğimiz kadarıyla kalıp işi için 80 ila 100 lira arasında ücret ödeniyormuş. 15-20 dakika içinde 3-4 araç duruyor. Bahçe işlerinde çalıştırmak üzere işçi arayan bir kişi, iki Afganla birlikte oradan ayrılıyor. Bu kez uzakta bekleyen grubun önünde bir araç duruyor. Pazarlık kısa sürüyor. Biz daha oraya gidemeden araca iki kişi biniyor ve gidiyor.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Güncel, 2018.04.21 10:03