Ticari amaçla alınan otomobiller 6 ay geçmeden ve 6 bin km yol yapmadan satılamayacağına dair yönetmelik, Türkiye genelinde galericileri ayağa kaldırdı. Bursa Galericiler Odası Başkanı Hakan Yanık, hukuki anlamda ne gerekiyorsa yapılacağını söylerken 'bir güruh' diye nitelediği kesimin piyasayı ranta çevirip tekelleşme amacı edindiğini ifade etti. Bursa Tüketiciler Derneği Başkanı Sıtkı Yılmaz ise geç kalınmış olsa da tüketicinin korunmak istendiği doğru bir karar olduğunu belirtti.
ERCAN ÇALIŞIR / BURSADA BUGÜN
2'nci el araç alım satımına dair yayınlanan yönetmelik ortalığı karıştırdı. Ülke genelinde tepkiler dinmiyor. Açıklamalar peş peşe geliyor.
Resmi Gazete'de yayınlanan yönetmelik düzenlemesi ile bir süredir beklenen otomobil satış yasağı resmileşti. Bununla birlikte ticari amaçla otomobil alıp satan kişilerin bayilerdeki araç stoklarını alarak çok daha yüksek fiyatlarla satışa sunmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
"GALERİCİ ESNAFINI GÜNAH KEÇİSİ İLAN ETMEKTİR"
Bu yönetmelik tamamen galerici esnafını zora sokmak ve günah keçisi ilan etmektir diyen Bursa Galericiler Odası Başkanı Hakan Yanık, "Devlet, 6 ay ve 6 bin kilometre şartı getirdi. Galericiler, bu süre ve mesafeyi doldurmayan araçları satamayacaklar. Bunu kabul ediyoruz diyelim. Fakat kim satacak? Kiralama şirketleri, turizm şirketleri, al-sat yapanlar satabilecek. Bu şekilde sıfır aracın önüne geçmek mümkün değil" diye konuştu.
"BAYİLER NEDEN GALERİCİLERE SIFIR ARAÇ SATIYORLAR"
Stokçuluk yaptığını iddia ettikleri galericiler varsa işlem yapılmasını beklediklerini belirten Yanık, "Bayiler sıfır araç satıyor. Eğer sıfır araç ülkeye gelmiyor ve bayiler bu araçları satamıyorsa ki öyle bir durum, bize göre yok. Neden galericilere sıfır araç satıyorlar? Olmayan bir araba nasıl satılıyor? Bayiler vatandaş ve galericiler dışında kime araç satıyor birde ona bakmak lazım. Kendi alt firmalarına yahut tanıdıkları turizm şirketlerine satıyor mu? Bunu incelesinler. Eğer galericiler sıfır araç stoğu yapıyorsa neden gerekli işlemler yapılmıyor? Sözüm ona; 3-5 kişi bu işi yapıyorsa neden tüm galerici esnafını zan altında bırakıp aynı kefeye koyuyorsunuz? Varsa bu kişiler, işlem yapılsın, bende oda başkanı olarak destekleyeceğim" dedi.
"BURSA'DA SIFIR ARAÇ BAYİLERİ KENDİ ALT VERSİYONLARINA SIFIR ARAÇ SATIYOR"
Sıfır araç alan büyük filoların olduğuna değinen Yanık, "Bursa'da sıfır araç bayileri, alt versiyonlarında 2'nci el araç satıyor. Bu alt versiyonlara ne kadar sıfır araç girişi olmuş? Devletin bunları tespit etmesi gerekiyor. Vatandaşa sıfır araç yok diyorlar. Fakat alt versiyonları, bayiden sıfır aracı alıyor, satıyor. Burada tezatlık var. Birde bu firmaların turizm ya da kiralama firmaları var mı? Varsa araç alım satımlarını hangi firma üzerinden, hangi isimle alıyorlar? Bunlara bakmak lazım" şeklinde konuştu.
"ÜLKEDE SIFIR ARAÇ OLMADIĞINI SÖYLEYENLER MANİPÜLASYON YAPIYOR"
'Türkiye'de sıfır araç yok' diyen bir bayi, CEO ya da yetkili bir kurum açıklaması duyan oldu mu? diye soran Yanık, "Bugün sektörünün büyük firmaları tarafından, 'Ülkeye sıfır araç getiremiyoruz. Zor durumdayız. İş yapamıyoruz. Para kazanamıyoruz' diye bir açıklama yapıldı mı? Bu açıklamalar yapılmıyorsa, ülkeye sıfır araç geliyor demektir. Üretim yapılıyor demektir. Ne olduğu, kim olduğu belli olmayan kişiler, 'çip krizi var' diye açıklama yapıyor. Kim bu adamlar? Yetkili bir kurum bu açıklamayı yapmıyorken bu manipülasyon içeren açıklamayı yapan kişiler kim?" diye sordu.
"YÜREKLERİ YETİYORSA..."
Ülkeye sıfır araç gelmediğini iddia edenlere seslenen Yanık, "Sıfır araç sektörü temsilcileri, ithalatçı firma, yürekleri yetiyorsa yurtdışından talep ettikleri araç sayısını, sözleşmelerinde belirttikleri teslimat tarihlerini, ülkeye bu tarihlerde giren araç sayısını açıklasınlar. Bayiler sipariş sayılarını açıklasınlar. Bayi çıkıp, 'Distribütörlere şu kadar araç talebinde bulunduk' desinler. Ona göre de, sattıkları araç sayılarını, ay ay faturalarını açıklasınlar. Bayilerin sattıkları araç başına kestikleri faturalar hakkında söylemler dönüyor. 600 binlik araç satarken 500 binlik fatura kesip, 100 bin elden para aldığı herkesin dilinde" diye belirtti.
"SIFIR ARAÇ BAYİLERİ 2'NCİ EL SATIYOR GALERİCİLER NİYE SATAMIYOR?"
Yanık şöyle devam etti; "Bayiler sıfır araç satıyorsa sıfır araç satsın. Onlar 2'nci el satabiliyorsa biz neden satamıyoruz? Burada bayiler ile distribütörlerin oyunlarına kılıf aranıyor. Galericileri kurban ediyorlar. 2-3 araç bekleten stokçu olabilir mi? en az 50 araç bulundurman gerekli ki piyasayı etkileyebilesin. En kötü arabanın 500 bin lira olduğu bugün, Bursa'da 50 araç stoklayabilecek galerici var mı? Yoksa eğer, galerici nasıl stokçuluk yapıp piyasayı arttıran oluyor?"
"BAYİLERİN BİR SONRAKİ ADIMLARI ÖTV İNDİRİMİ TALEP ETMEK OLACAK"
Bayilerin bir sonraki adımının ÖTV indirimi talep etmek olacağını iddia eden Yanık, "Vatandaş, ÖTV indiriminden kaç milyon kişinin faydalanamadığını hesap etmiyor. Kaç kişi ve hangi kesim gidip sıfır araba alıyor bu indirimler sayesinde? Faydalanamayan kesim hesaplandığında, faydalanan kişilerin yükünü çekmiyorlar mı? Devlete külfet getiriyorken vergileri ile kaç milyon vatandaş bu açığı kapatıyor? Bayiler sıfır araç alınca ilk önce çıplak fatura keser, ardından ÖTV ve KDV ilave eder. ÖTV indiriminde, örnek olarak bir araç fiyatı 10 bin lira ise indirimden sonra 12 bin lira oluyor. Bu durumlar herkesin bildiği ama bilmediği olaylar. Tüm bunlara rağmen galerici esnafı sorumlu tutulup, günah keçisi ilan ediliyor" ifadesinde bulundu.
"SIFIR ARAÇLARI 'KİRALAMADA KULLANDIK' DİYE FATURA KESİP 1 AY SONRA SATIYORLAR"
Yanık, "İnternet satış sitelerine bakılınca sıfır araç ilanı olan galericiden kaç tane? Şahıstan kaç tane? O bahsettiğimiz büyük firmalardan kaç tane? Benim elimde 3-4 tane sıfır araç var diyelim. 6 ayda satamayacağım. Peki aracın fiyatı mı düşecek? Bu şekilde ancak piyasa gerilir. Saedecd birilerinin oyununa bizi suçlu kılarsınız. Bakan Bey, 'Oto kiralamalar, 2'nci el satış yapan büyük firmalarda bu yönetmelikte yer alacak' diyordu. Bazılarında hem filo var hem de satış var. 'Kiralamada kullandık' diye kesiyorlar faturayı, 1 ay sonra satıyorlar. Benim vergi levhamda oto alım satım yazıyor ve ben araç satamıyorum. Biz piyasayı yükseltiyorsak bayiler galericiye araba satacağına gidip vatandaşa satsınlar" dedi.
"BİR GÜRUH GALERİCİ ESNAFINI BİTİRİP SEKTÖRÜ RANTA VE TEKELE ÇEVİRMEYE ÇALIŞIYOR"
Geçen sene 9 milyon 2'nci el araç satıldığını ifade eden Yanık sözlerini şöyle sonlandırdı; "Bence galerici esnaflarını bitirerek, ranta ve tekele çevirmeye çalışan bir güruhun çevirdiği oyundur bu. Aynı zincir marketler ile bakkaların mücadelesine benziyor. Vatandaşta sıfır araç alabilir. 3 adetten sonra yakalanırsa ceza verecekler. Tabii yakalayabilirlerse. Hukuki olarak ne gerekiyorsa yapacağız. Çevre illerdeki oda başkanları ile sabahtan beri görüşüyoruz. CİMER'e esnaflarımız yazıyor. . Bu durum hükümete karşı büyük tepki getiriyor. Cumhurbaşkanı kesinlikle yanlış bilgilendirildi. Gümrükten itibaren sıfır araçların kime, kaç tane geldiğini çok rahat takip edebilirler. Fabrikalar, distribürütörlere karşı elinde, 'şu kadar araç almazsan sözleşmemi bozarım' diye teminat bulunduruyor. Aynı şekilde bayide, fabrikaya karşı, ' şu kadar araç vermezsen teminatını yakarım" diye koz bulunduruyor. Sıfır bayilerde her şey güllük gülistanlık. Ay çiçek yağını depoda aramak yerine marketin içindeki 3-5 yağı stok diye nitelendirmeye benziyor bu iş. Bu yönetmeliği komple reddediyoruz. Sektörü temsil eden gümrükten, noterine kadar çarkın nasıl döndüğünü öğrenip ona göre hareket etsinler."
"GEÇ KALINMIŞ OLSA DA TÜKETİCİ KORUNMAK İSTENMİŞTİR"
Bursa Tüketiciler Derneği Başkanı Sıtkı Yılmaz ise, "Bakılınca olumlu bir karar gibi dursa da, bu hale nasıl ve neden gelindiğini de konuşmak gerekiyor. Devletin, tüketicileri ve ekonomik çıkarlarını koruması teminatı altında olan bir durumdur. Hukuki hakları da korunan tüketici sağlıklı bir çevrede yaşama hakkını elde etmiş olacaktır. Piyasanın denetimi de hükümetin görevidir. Günümüzde zaruri ihtiyaç olan araç, bir rant kaynağı olarak satılıyor olması, bizim açımızdan kabul edilebilir değil. Tüketicinin ihtiyaç duyduğu araca erişim hakkının olması gerekir. Netice itibariyle geç kalınmış olsa da karar doğrudur. Tüketici korunmak istenmiştir. Fakat daha iyi ve daha doğrusu ne ise o yönde ilerlemek, adım atmak gerekliliğini de ifade etmemiz gerekiyor" açıklamalarında bulundu.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2022.08.17 09:31