Darbe ihaneti 171 yıllık Kuleli Askeri Lisesi'nin sonu oldu

Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) 15  Temmuz'daki darbe girişimi sırasında, adı kalkışma ihanetine karışan 171 yıllık  Kuleli Askeri Lisesi, yeniden yapılanma çalışmaları kapsamında kapatıldı. Resmi Gazete'de yayımlanan 669 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı  Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda  Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnameyle (KHK) kapatılan askeri  liseler arasında, 1845'te kurulan Kuleli Askeri Lisesi de yer alıyor.
Her yıl 350-400 öğrencinin kaydolduğu liseden eski genelkurmay  başkanları emekli orgeneraller İlker Başbuğ ve Işık Koşaner'in de aralarında  bulunduğu komuta kademesinde yer alan çok sayıda asker mezun oldu. Kararnameyle 171 yıllık eğitim hayatına son verilen Kuleli Askeri  Lisesi'nde öğrenimine devam eden öğrenciler, ortaöğretim yerleştirme puanları  dikkate alınarak durumlarına uygun okullara kaydedilecek.

Tarihi binanın geçmişi
Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'u fethettiğinde koruluk, manastır ve  kule bulunan şimdiki alanda, Yavuz Sultan Selim devrinde manastır yeniçerilere  kışla olarak verildi. Alan, zamanla güzel ve süslü bir bahçe haline gelişinden  dolayı Kuleli Bahçesi diye tanındı. Kanuni Sultan Süleyman bahçede yüksek bir kulesi bulunan dokuz katlı  ve her katı fıskiyeli havuzlarla süslenen büyük bir kasır yaptırdı. Kule bahçesi  ve etrafı has olarak 3. Ahmet'e verilirken, Bizans devrinden kalan kule ise  yıktırıldı. 2. Mahmut döneminde, süvari birlikleri için inşa edilen kışla Kuleli  Askeri Lisesi'nin ilk yapısı oldu. Abdülmecit devrinde, 1843'te kışlanın yarı kagir olarak yenisi inşa  edildi. İki tarafına da kuleler yapıldığından kışlaya bu tarihten itibaren Kuleli  Kışla denilmeye başlandı. Kırım Savaşı'na katılmak üzere İstanbul'a gelen Fransız ve İngiliz  askerlerinin bir kısmı, Fransa'nın İstanbul Maslahatgüzarı M.Cheferre'nin  isteklerine uyularak 1854'te bu kışlaya yerleştirildi. Burası müttefik askerlerin  kışla ve hastanesi haline getirildi. Harpte yaralanan ve tedavileri sırasında  ölen müttefik askerleri kışlanın kuzeyindeki mezarlığa gömüldü. Kışla, 1856'da İngilizler tarafından boşaltılırken, çıkarılan kasıtlı  bir yangınla tamamen harap oldu. Sultan Abdülaziz devrinde, 1871'de ana duvarları  kagir, iç bölmeleri, tavan ve tabanları ahşap olarak iki kat halinde inşa  edilerek, kışlanın bugünkü hali ortaya çıktı.

Lise ilk Maçka Kışlası'nda kuruldu
Kuleli Askeri Lisesi ise "Mekteb-i Fünun-i İdadiye" adıyla 21 Eylül  1845'te bugün İstanbul Teknik Üniversitesi olarak kullanılan Maçka Kışlası'nda  kuruldu. Kışlanın tamiri nedeniyle ilk eğitim öğretim yılını, Mızıka-i Hümayun ve  Baltacılar dairesi olarak kullanılan Çinili Köşk'te tamamlayan lise, tamiratının  bitmesi üzerine Maçka Kışlası'na taşındı. Lise, Sultan Abdülmecit'in de bulunduğu bir törenle 10 Ekim 1846'da  ikinci öğretim yılına başladı. 1868'de mevcut askeri liselerin birleştirilmesi  kararı alınınca, Kuleli de dahil olmak üzere, dört askeri lise "Umum Mekteb-i  İdadi Şahane" adı altında birleştirilerek, Galatasaray Kışlası'na nakledildi. Daha sonra 1872'de okulların ayrı ayrı öğretime devam etmeleri  kararlaştırılınca Mekteb-i Fünun-i İdadiye ve Deniz İdadisi, Kuleli Kışlası'na  taşındı. Bu tarihten sonra okul, "Kuleli İdadisi" adıyla anılmaya başladı. Ve  bununla bina, kışlalıktan ayrılıp okul haline geldi. Osmanlı-Rus Savaşı (1877-1878) dolayısıyla binanın hastaneye  çevrilmesi kararlaştırılınca okul, Pangaltı'daki Harp Okulu binasına taşındı.  Savaşın sona ermesiyle lise 1879'da Askeri Tıbbiye İdadisi ile yeniden  Çengelköy'deki binasına nakledildi. Mevcudun artması üzerine okul haricindeki  sırt üzerindeki okul hastanesi tahliye edilip burası tıbbiyeye tahsis edildi. Hastane ise Beylerbeyi'ne taşınırken, Askeri Tıbbiye İdadisi, 1910'da  Haydarpaşa'ya nakledildi.

Ermeni Yetimler Okulu oldu
Lise binası, 1912-1913 Balkan Harbi sırasında tekrar hastane yapıldı.  Öğrencilerin bir kısmı Kandilli Kız Lisesi'nin bulunduğu Adile Sultan Sarayı'na  bir kısmı da Beylerbeyi Sarayı'nın yanındaki binalara gönderildi. 1913 yılı  sonunda, okul tekrar eski binasına taşındı. Bir süre sonra Kuleli İdadisi, önce Kağıthane'de, Sünnet Köprüsü  yanındaki çadırlardan ibaret bir ordugaha, bir ay sonra da Maçka'daki karakol  binasına nakledildi. Lise 26 Aralık 1920'de, İngilizlerin buraya da el atması  üzerine, Beylerbeyi Sarayı yanındaki eski Jandarma Okulu'na taşındı. Mondros Antlaşması gereğince 16 Mart 1920'de İstanbul'u işgal eden  itilaf devletleri adına İngilizlere depo ve transit ambarı olarak kullanılmak  üzere teslim edilen okul, İngilizlerin izniyle "Ermeni Eytam Okulu" (Ermeni  Yetimler Okulu) olarak Ermenilere verildi. 1923'e kadar İstanbul'dan gelip geçen  Ermeni göçmenlerinin de barındığı bir mekan oldu.

Öğrencileri milli mücadeleye katıldı
Kuleli Askeri Lisesi'nden 1919-1920 yılları arasında firar eden 230  öğrenci milli mücadele saflarına katıldı. Ankara'daki eğitimlerini tamamladıktan  sonra asteğmen olarak cepheye gönderilen öğrencilerden 88'i şehit oldu. Lozan Barış görüşmeleri ile beraber İngilizler, Kuleli Kışlası'nı  boşaltarak Türk makamlarına teslim etti. Böylece okul, üç yıllık aradan sonra, 6  Ekim 1923'te yuvasına taşındı. Tevhid-i Tedrisat Kanunu'yla 1924'te okul sivil liseye dönüştürülerek  adı da "Kuleli Lisesi" yapıldı. Aynı ders yılı sonunda bu uygulamaya son verildi  ve okul tekrar askeri liseye çevrildi. 1925 yılında okul "Kuleli Askeri Lisesi"  olarak bugünkü adını aldı. 2. Dünya Savaşı'nda, Almanlar'ın Balkan devletlerinin Türkiye  sınırlarına kadar gelmeleri üzerine tedbir olarak okul Mayıs 1941'de Konya'ya  nakledildi. Kuleli Kışlası 1000 yataklı askeri hastane haline getirilip Boğaz  Nakliyat Komutanlığı da buraya taşındı. Lise, II. Dünya Savaşı'nın sona  ermesinden sonra, 18 Ağustos 1947'de İstanbul'a taşınarak tekrar ve son olarak  tarihi yuvasına kavuştu.

Darbe girişimine destek ve sivil katliamı 
Çeşitli tamiratlardan geçerek eklemeler yapılan okulda, 1975-76  öğretim yılına kadar Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı liselerin fen kolu programı  uygulandı. Bu tarihte kolej sistemine geçildi, daha önce üç yıl olan öğretim  süresi hazırlık sınıfının açılmasıyla dört yıla çıkarıldı. 2005-2006  eğitim-öğretim yılından itibaren Milli Eğitim Bakanlığı'nca lise öğretiminin dört  yıla çıkarılmasına paralel olarak hazırlık sınıfı kaldırılarak 9'uncu sınıftan  başlayarak yeni programa geçildi. FETÖ üyelerinin 15 Temmuz'daki darbe girişiminin ardından, örgüt  üyelerinin kamu kurumlarından temizlenmesi çerçevesinde çıkarılan Kanun Hükmünde  Kararnameyle (KHK) FETÖ üyelerinin en çok girdiği yerlerden askeri liselerin  kapatılması kararıyla İstanbul'un simge binalarından birinde eğitim veren okul da  kapatıldı. Kuleli Askeri Lisesi'ndeki bazı askerler, subay statüsündeki  yöneticileriyle birlikte 15 Temmuz'daki darbe girişimine katılmış, bunlardan bir  kısmının Çengelköy'de sivillerin katledilmesi olayına karıştıkları tespit  edilmişti.

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Güncel, 2016.08.04 18:27