Ünlü giyimcinin AVM isyanı: Herkes haddini bilecek

Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği (AYD) Başkanı Hulusi Belgü, yaşanan bütün olumsuzluklara rağmen AVM'lerdeki cironun 2016 sonu itibarıyla 100 milyar liraya çıkacağını belirterek, "2017'de cironun 110 milyar liraya yükselmesi, 2023'te ise 200 milyar lira olması gibi bir hedefimiz var" dedi.

AYD ile Akademetre Research Company iş birliğiyle hazırlanan ve 7 yıllık karşılaştırmalı verileri içeren "AVM Endeksi", Hulusi Belgü ev sahipliğinde, Akademetre Research Company Yönetim Kurulu Başkanı Halil İbrahim Zeytin, Kiğılı Yönetim Kurulu Başkanı Abdullah Kiğılı ve Koton Yönetim Kurulu Başkanı Yılmaz Yılmaz'ın katıldığı bir toplantı ile açıklandı. Belgü, toplantıda yaptığı konuşmada, bugün AYD'ye 124 AVM'nin üye olduğunu, burada 53,5 milyar dolarlık yatırım ve 450 bin kişilik bir istihdam sağlandığını kaydetti. Türkiye'de 20 kentte AVM bulunmadığını, bu anlamda hala gidilecek yol olduğunu belirten Belgü, Türkiye'de 377 AVM olduğunu, bunların yüzde 30'unun yabancı yatırımcılar tarafından yapıldığı bilgisini verdi.

Uluslararası Yatırımcılar Derneği (YASED) verilerine göre son 10 yılda Türkiye'ye 150 milyar dolarlık yabancı yatırımcı geldiğine işaret eden Belgü, bunun 14 milyar dolarının AVM yatırımları vasıtası ile geldiğini ifade etti. Belgü, Avrupa'da her bin kişiye 206 metrekarelik kiralanabilir alan düştüğünü, bu rakamın Türkiye'de 141 metrekare civarında olduğunu bildirdi.

AVM'lerde 11,1 milyon metrekarelik kiralanabilir alana ulaşıldığını anlatan Belgü, yaşanan bütün olumsuzluklara rağmen AVM'lerdeki cironun 2016 sonu itibarıyla 100 milyar liraya çıkacağını vurguladı. Belgü, 2017 tahminleri ile ilgili şunları kaydetti: 2017'de cironun 110 milyar liraya yükselmesi, 2023'te ise 200 milyar
lira olması gibi bir hedefimiz var. AVM sayısının 2017 yılında 385-390 civarında, 2023'te ise 475 olacağını öngörüyoruz. 11,1 milyon metrekare olan kiralanabilir alanların 2023 yılında 15 milyon metrekareye, ziyaretçi sayısının ise 2,1 milyardan 2,8'e ulaşacağını düşünüyoruz."

BANKALARLA GÖRÜŞÜYORUZ

Hulusi Belgü, AVM'lerin bugünkü güncel kurdan kiralarını tahsil edip edemediği ile ilgili, dalgalanmalar olduğu zaman bir araya gelip uzlaşmaya çalıştıklarını söyledi. "Keşke Türkiye'de dövizle değil, TL ile kiralayabilsek." diyen Belgü, maalesef eldeki olanakların sınırlı olduğunu, bu sorunun beraber çözülmesi gerektiğini dile getirdi. Belgü, yaklaşık bir ay kadar önce AVM yatırımcıları olarak basına kapalı bir toplantı gerçekleştirdiklerini, orada kuru fiksleyebilenlerin kuru fikslemesi, TL'ye dönebileceklerin TL'ye dönmesi, indirim yapabileceklerin de indirim yapmasının istendiğini ifade etti. "Bu konuyu çeşitli bankalarla da konuşuyoruz. Nasıl hedge edebiliriz, maliyetleri nasıl aşağı çekebiliriz diye..." diyen Belgü, bütün bunların konuşulduğunu, paniğe kapılmamak gerektiğini, bu konunun karşılıklı oturup düzenlenebileceğine inandığının altını çizdi.

YATIRIMLARIN GERİ DÖNÜŞ SÜRESİ UZADI

AYD Başkanı Belgü, son 10 yılda her yıl 20-25 AVM yapıldığına dikkati çekerek, "Bundan sonra bu sayı yılda 8-9'a düşüyor. Bazı bölgelerde çok fazla AVM var. Açılmaması lazım ama bu bir kısır döngü. Yan yana AVM açılması yanlış ama onların da perakendecilerden talep görüp yüzde 100 dolulukla da açılması bir garip" dedi.

2016'DA AVM'LERE 2.12 MİLYAR ZİYARET

Toplantıda Akademetre Research Company Yönetim Kurulu Başkanı Zeytin ise AVM Endeksi'ne ilişkin verileri paylaştı. AVM Endeksine göre 2010 yılında AVM toplam kiralanabilir alanı 6,2 milyon metrekare iken, 2016'da bu rakam 11,1 milyon metrekareye ulaştı, artış oranı ise 7 yılda yüzde 79 olarak gerçekleşti. Gerçekleşen ziyaret sayılarına bakıldığında ise alışveriş merkezlerine 2010 yılında 1,16 milyar ziyaret, 2016'da ise 2,12 milyar ziyaret gerçekleşti. Ziyaret sayısındaki değişim de 7 yılda yüzde 82 artış gösterdi. Metrekare başına düşen ziyaretçi endeksi 2010 yılının ocak ayında 100 puan olarak belirlendi. Her yılın son çeyrek periyodunda endeks puanının senenin en yüksek değerine ulaştığı görüldü. 2016 yılı son çeyrek periyodunda metrekare başına düşen ziyaretçi sayısı, 2010 yılı ocak ayına kıyasla yüzde 5 artış göstererek, endeks puanını 105 puan seviyelerine yükseltti.

İstanbul ziyaret endeks puanları 2010-2016 döneminde tüm yıllarda Anadolu ziyaret endeks puanlarının altında seyretti. Anadolu ziyaret endeksi 2015 yılı 3. çeyrek periyotta 126 puan ile, belirlenen 7 yıl içerisindeki en yüksek puana ulaştı.

İSTANBUL'DA DÜŞÜŞ ANADOLU'DA ARTIŞ

AVM Endeksine göre İstanbul, ziyaret endeksinin ulaştığı en yüksek puanı 2011 yılının 4. çeyreğinde yakaladı. Bu rakam ise 99 puan idi. 7 yıl içerisinde Anadolu ziyaret endeksinde 18 puanlık bir artış gözlenirken, İstanbul ziyaret endeksinde 4 puanlık gerileme görüldü. Türkiye geneli yıllık ciro endeksi 2010 Ocak- 2016 Aralık döneminde 106 puanlık artış gösterdi. Yıllık ortalamalar göz önünde bulundurulduğunda belirlenen yıllar arasında ciro endeksinde düzenli bir artış gözlemlendi. Her yılın son çeyrek periyodunda Türkiye geneli yıllık ciro endeksi yılın en yüksek değerine ulaştı. İstanbul yıllık toplam ciro endeksi yıl bazında artış göstererek 2016 yılı son çeyrek periyotta 205 puana yükseldi. Artış oranı belirlenen 7 yıl içerisinde yüzde 105 oranında. Artışın en düşük olduğu yıl 2016 olarak görülürken, en yüksek olduğu yıl 24 puan ile 2011 yılı oldu. Anadolu yıllık toplam ciro endeksi 2010-2016'da 108 puanlık artış gösterdi. Her yılın ilk çeyreğinde gözlemlenen endeks düşüşü ilerleyen çeyrek periyotlarda yerini yükselişe bırakarak bir önceki yılın endeks puanının üzerine çıktı. Endeksin en yüksek görüldüğü yıl 209 puanla 2015 yılı olarak gerçekleşti.

2010-2016'da yıllık ciro endeksi tüm kategorilerde artış gösterdi. En yüksek artış, 104 puan ile ayakkabı, çanta kategorisinde gerçekleşti. 2016 yılında en düşük ciro endeksi hipermarket, süpermarket, şarküteri kategorisinde gözlemlendi. Teknolojik market, elektronik eşyalar ve hipermarket, süpermarket, şarküteri kategorilerinde yıl bazlı düşüşler görülse de diğer tüm kategorilerde yıl bazında düzenli endeks artışı yaşandı. 

POTANSİYEL YÜKSEK

Koton Yönetim Kurulu Başkanı Yılmaz da şu anda 293'ü Türkiye'de, 193'ü yurt dışında olmak üzere 486 mağazalarının olduğunu, yurt dışı cirolarının bu yıl 300 milyon dolara ulaşacağını söyledi. Koton olarak 2023 yılında 500 ila 700 milyon dolararasında bir ihracat hedeflediklerini belirten Yılmaz, bugün 10 bin olan istihdam rakamlarını da 2023'te 30 bine çıkarmayı öngördüklerini kaydetti.

Yılmaz, bunların Türkiye'nin potansiyelini gösterdiğini ama diğer taraftan Türkiye'de iş yapmanın kolay olmadığını dile getirdi. "AVM'lerin finansman metodu döviz ile olduğundan, dolar ile avro ile kredi aldıklarından onlar TL'ye dönüş konusunda zorlanıyor." diyen Yılmaz, sözlerine şöyle devam etti: "Ama 1 sıfırdan iyidir. Onların giderlerinin hepsi döviz değil, yüzde 20'si TL ise, mağazaların yüzde 20'sini TL ile kiralasınlar. Kredi ödemeleri bitmiş AVM'ler TL'ye dönebilirler. Devlet bu konuda finansman metotları bulup, sektörün bu problemini azaltmaya çalışabilir. Biz bunları havanın günlük güneşlik olduğu zamanda konuşup, bu sorunların üzerine odaklanmıyoruz. Havada biraz fırtına çıktı, eee bu seferde ne oluyor? Şimdi kira dövizle ama AVM'ler bugünkü güncel kurdan kiralarını tahsil edebiliyor mu? Bugünler geçecek, Türkiye'nin potansiyeli yüksek, enseyi karartmayalım, biz karartmıyoruz, bu yıl yüzde 40 büyümeyi hedefliyoruz. Bu sene yurt dışında 39-40, yurt içinde ise 30 mağaza açacağız. Bu yıl ilk defa yurt dışında Türkiye'den daha fazla mağaza açmayı hedefliyoruz."

KIĞILI: MÜŞTERİLERİN BİR KISMI HAPİSTE

Erkek giyim markası Kiğılı'nın Yönetim Kurulu Başkanı Abdullah Kiğılı, AVM Endeksi'nin açıklandığı toplantıda açıklamalarda bulundu. Şirket olarak 67 ilde hizmet verdiklerini belirten Kiğılı, "AVM'ler olmasaydı Kiğılı da bu noktaya gelmezdi. Örneğin Sivas'ta 3 kilometrelik bir cadde var ve bu caddede 25 bin liraya yaklaşan kiralar istiyorlar, bu nedenle mağaza açmadık. Sivas'a AVM yapılınca daha uygun kiralarla mağazamızı açtık" dedi.

Kiğılı, bu yıl yüzde 4 büyümenin kendileri açısında olumlu bir sonuç olacağını açıkladı. Erkek giyimiyle uğraştıklarını belirterek çok talihsiz bir iş yaptıklarını ifade eden Kiğılı, "Erkek Türkiye'de aile bireyleri içerisinde en zavallı kişi. Erkek giyimi zor. Bu seneki erkek giyim verileri gittikçe geride. Bir sürü ordunun içinde atılan var. Polisin içinde atılan var. FETÖ deniliyor, erkekler içeriye giriyor hepsi hapisteler. Geçenlerde bir toplantı yaptım mağazalarla. Dedim ki; 'Bir sürü iyi müşteriniz var telefonla ulaşıyorsunuz. Onlar da bana 'Abdullah Bey ulaştığımız öyle kişiler var ki bir çoğunun maddi durumları son derece iyi' dediler. Sokaktaki simitçi de benim müşterim Başbakan da benim müşterim. Biz öyle markayız. Bir çok insana ulaşamıyoruz. Nerede bu insanlar? Bu insanların bir kısmı hapiste" diye konuştu.

'HERKES HADDİNİ BİLECEK'

Kiğılı, bir hazır giyimci eğer sene sonunda yüzde 5 net kar elde edebildiyse o müessesenin muvaffak olacağını dile getirdi. Kendisinin geleceği kötü, sıkıntılı görmediğini belirten Kiğılı, "AVM'lerin doğru işleyenleri ya yabancıların elinde ya da yabancılar yönetiyor. Anlaşmaya yanaşmayanlar beğenmiyorsan kapat dükkanı diyor" diye konuştu. Kiğılı şöyle konuştu: "Dostça, sulh içinde karşılıklı iyi niyet ile bu işlerin hallolacağı inancını taşıyorum. Halkımızın enteresan bir yapısı var. Kısa zamanda unutabiliyoruz, eski günlere dönebiliyoruz. Terörü hallettiğimiz takdirde yabancı AVM yatırımcılarıyla bu işi çözeceğiz. O zaman daha hızlı büyüyeceğiz ama bugünkü gibi 2017'de zannetmeyin ki bu işlerde büyüme olacak, herkes haddini bilecek" diye konuştu.

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Ekonomi, 2017.01.21 12:35