Prim sürelerini satın almanın veya sigorta başlangıcını geriye çekmenin akla ilk gelen yolu borçlanma işlemidir... 1 Ocak 2016'dan önce askerlik, doğum ve yurt dışı borçlanmalarında önemli prim ödeme avantajı var.
1 Ocak 2016'dan önce askerlik, doğum ve yurt dışı borçlanmalarında önemli prim ödeme avantajı var. Borçlanmak isteyenlerin elini çabuk tutması gerekecek. Birçok Vatandaşımız, "Nasıl, ne şekilde emekli olabilirim?" diye düşünürken prim sürelerini satın almanın veya sigorta başlangıcını geriye çekmenin akla ilk gelen yolu borçlanma işlemi olmaktadır.
Askerlik, doğum ve yurt dışı borçlanması en çok bilinen ve uygulanan borçlanma çeşitleridir. Bunların yanında;
- 4/c kapsamında olanların (memurların), personel mevzuatına göre aylıksız izin süreleri,
- Sigortalı olmaksızın doktora öğreniminde veya tıpta uzmanlık için yurt içinde veya yurt dışında geçirilen normal doktora veya uzmanlık öğreniminde geçen süreler,
- Sigortalı olmaksızın avukatlık stajını yapanların normal stajda geçen süreleri,
- 4/1-c (memurluk) kapsamında geçen sigortalılık süreleri hariç, sigortalı iken herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan bu suçtan dolayı beraat edenlerin tutuklulukta veya gözaltında geçen süreler,
- Grev ve lokavtta geçen süreler,
- Hekimlerin fahrî asistanlıkta geçen süreleri,
- Seçim kanunları gereğince görevlerinden istifa edenlerin, istifa ettikleri tarih ile seçimin yapıldığı tarihi takip eden aybaşına kadar açıkta geçirdikleri süreler,
- 25 Şubat 2011 tarihinden sonraki sürelere ilişkin olmak üzere, 4857 sayılı kanuna göre kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan sigortalıların, kısmi süreli çalıştıkları aylara ait eksik süreler,
- Sigortalı olmaksızın, 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanuna göre yurt dışına gönderilen ve öğrenimini başarıyla tamamlayarak yurda dönenlerden yükümlü bulunduğu mecburi hizmet süresini tamamlamış olanların, yurt dışında resmî öğrenci olarak geçirmiş oldukları öğrenim sürelerinin 18 yaşının tamamlanmasından sonraki döneme ait olan kısmı hizmet borçlanması kapsamına girmektedir.
Gelin borçlanmaları tüm detaylarıyla ve son günlerin avantajlarıyla ele alalım;
Askerlikte prim tutarı 7 bin liraya yükselecek
Askerlik borçlanması askerlik yapılan süreyi kapsar. Hizmet verilen askerlik süresi kadar 6, 12, 15 ve 18 ay borçlanma yapılabilir. 18 ay üzeri sürelerde belgelendirildiği takdirde borçlanılmaktadır.
1 Ocak'tan önce asgari ücret üzerinden 12 aylık askerliği borçlanacak kişinin ödeyeceği prim tutarı 4 bin 889 TL olurken,
1 Ocak'tan sonra ödeyeceği prim 6 bin 984 TL olacak. Önemli bir noktayı da aktarmadan geçmeyelim. Askerlik hizmetini ilk sigorta başlangıç tarihinden önce yapan kişilerin borçlanma işlemini yapmaları halinde sigorta başlangıçları borçlanılan askerlik süresi kadar geri gidecektir. Bir örnekle anlatmak gerekirse; 1 Şubat 1990'da 15 ay askerlik yapan kişinin sigorta başlangıç tarihi 1 Mart 1994 olsun. Bu kişi 15 ay askerlik süresini borçlanırsa emeklilikte başlangıç olarak değerlendirilecek tarih 1 Aralık 1992 olacaktır. Askerlik hizmetini sigorta başlangıç tarihinden sonra yapan kişiler ise yalnızca prim gün sayısı satın almış olacaklardır. Hizmet dökümünüzü kontrol edin, prim gün sayısına ihtiyacınız yoksa borçlanma işlemini yapmayın.
Doğum öncesi sigorta şart
1 Ekim 2008'de yürürlüğe giren yasa ile kadınlarımıza tanınan önemli haklardan biri de "doğum borçlanması" hakkıdır. Doğum borçlanmasındaki amaç; özellikle doğum sonrasında çocuğuna bakmak için sosyal güvenceden mahrum kalan kadın sigortalının bu hakkının telafi edilmesidir. Sosyal Güvenlik Kurumu, bir kadına doğum borçlanması yapmak için önce doğum yaptığı tarih öncesinde sigorta girişinin olup olmadığına bakar.
Sigortası doğum yaptığı tarihten önce ise borçlanma kabul görülür, doğumdan sonra ise reddedilir. Bu maddeyi taşıyorsanız Sosyal Güvenlik Kurumu bu kez ikinci maddeye geçer ve doğumdan hemen sonra 2 yıl boyunca kayıtlı hizmetinizin olup olmadığına bakar. Örneğin; doğum sonrası 1 yıl çalışmayıp diğer yıl kayıtlı işe girenler sadece çalışmadıkları bir yıl için borçlanma yapabilir. SGK'nın son şartı, dünyaya getirmiş olduğunuz çocuğun hayatta olmasıdır.
% 42 daha az ödeme yapın
Yurt dışı borçlanması yurt dışında çalışılan süreyi veya ev hanımı olarak geçirilen süreyi kapsar. Yurt dışı borçlanma ile Türkiye'den emeklilik, günlük en az borçlanma miktarı
19.40 TL'ye çıkacaktır. 36 aylık yurt dışı borçlanmasını asgari ücret üzerinden yapacak olan bir kişinin mevcut durumda 14 bin 666 TL prim ödemesi gerekirken, 1 Ocak'tan itibaren
20 bin 952 TL ödeyecek. Yurt dışı borçlanmasını tavan ücret üzerinden 1 Ocak öncesi yapacak olan bir kişinin 2 bin 648 TL aylık prim ödemesi gerekirken, 1 Ocak sonrası tavan ücret üzerinden borçlanacak kişinin aylık 3 bin 783 TL ödemesi gerekecektir. Asgari ücretin 1.300 TL'ye çıkarılması, yurt dışında yaşayan vatandaşları da emeklilik noktasında etkileyecek. Yurt dışı borçlanması yapmak isteyen vatandaşlar 1 Ocak 2016 tarihinden önce başvurmaları halinde yüzde 42.8 daha az prim ödeyeceklerdir.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2015.12.27 08:55