Türkiye ve AB arasında sığınmacı uzlaşması

Başbakan Ahmet Davutoğlu'nun katıldığı Türkiye-Avrupa Birliği (AB) Zirvesi'nde Türkiye'nin 52 yıllık Avrupa Birliği yolculuğunda yeni bir sayfa açıldı. Mültecilerin Avrupa kapısına dayanmasının ardından Türkiye'nin AB sürecini yeniden masaya yatıran AB, 11 yıl sonra en kapsamlı zirveyi toplarken zirvede de kritik kararlar alındı. Dün akşam saatlerine kadar görüşülen taslak metne göre Ankara'nın AB'nin 2012 yılında şart koştuğu 79 adımı tamamlaması durumunda Ekim 2016'dan itibaren Türk vatandaşları Avrupa'ya vizesiz seyahat edebilecek. Ayrıca Türkiye bunun karşılığında geri kabul anlaşmasını kabul edecek. Böylece AB ülkeleri, Türkiye'den yasadışı giriş yaptığı tespit edilen kişileri Türkiye'ye geri iade edebilecek. AB ülkeleri mülteciler için de Türkiye'ye 3 milyar euro kaynak aktaracak. Karşılığında ise Türkiye sığınma hakkı bulunmayan göçmenlerin AB ülkelerine seyahat etmesini engelleme sözü veriyor.

Krizle başladı

Zirve, 11 yıl sonra düzenlenen ilk Türkiye-AB zirvesi oldu. Mülteci krizinin ana Gündem olduğu toplantıda, Türkiye'nin AB üyelik süreci masaya yatırıldı. Toplantının ana gündemi de Avrupa'ya yönelik mülteci akını oldu. Davutoğlu bugün de NATO'da temaslarda bulunacak.Zirve öncesi Avrupa Konseyi'nde olağanüstü bir toplantı gerçekleşirken Rum Kesimi'nin çıkardığı kriz nedeniyle zirve tehlikeye düştü. Türkiye tarafı taleplerine uygun olmayan taslak bir metni kabul etmeyeceğini bildirince Almanya'nın da araya girmesi ile müzakereler hızlandı. Avrupa ülkeleri "mülteci akınını durdurmayı" zirvede hedeflerken Türkiye, "AB sürecinin hızlanması" şartını koydu. Zirve ardından çıkacak metnin taslağı üzerinde çalışma yapılırken Rum kesimi Türkiye'ye yapılacak 3 milyar avroluk yardım için itiraz etti. Rum kesimin blokajlarına ilişkin de metne ifade konması istendi ancak bu ifadeler zirvede görüşülmek üzere ertelendi.

AB adına 28 üye ülkenin devlet ve hükümet başkanlarının Türkiye adına ise Davutoğlu'nun katıldığı zirve öncesinde hazırlanan taslak bildiride, "katılım sürecinin canlandırılması" ifadelerine yer verildi. Zirvede yeni döneme ilişkin şu kararlar alındı:

-YILDA İKİ ZİRVE:Yılda iki kez düzenli zirve yapılacak. Türkiye-AB ilişkileri ve uluslararası konuların ele alınacağı zirvelerde bakan, yüksek temsilcilerin katılımı ile siyasi diyalog toplantıları düzenlenecek.

- VİZESİZ AVRUPA:AB Komisyonu vize liberalizasyonu yol haritası konusundaki ikinci raporunu 2016 yılı Mart ayında yayınlayacak. Haziran 2016'dan itibaren Türkiye geri kabul anlaşmasını devreye sokacak. Yol haritasının tüm unsurlarının karşılanması şartıyla vize muafiyeti Ekim 2016'da başlayacak.

- FASILLAR AÇILACAK:14 Aralık'ta 17'nci (ekonomik ve parasal politika) başlığını taşıyan fasıllar açılacak. AB Komisyonu, 2016'nın ilk çeyreğinde bazı başlıkların açılmasına yönelik hazırlık çalışmalarını tamamlayacak.

- 3 MİLYAR EURO:AB, Türkiye'ye Suriyeli mültecilerden sürekli insani yardım sağlananacak. AB, mülteciler için başlangıç olarak 3 milyar euro verecek. 15 Ekim'de üzerinde anlaşılan Ortak Eylem Planı hayata geçirilecek. Türkiye 3 milyar euronun bir yıl için verilmesini talep ederken, AB 2 yılda ısrar ediyordu. Taslak metinde süre muğlak bırakıldı.

- DİYALOG TOPLANTISI:2016'nın ilk çeyreğinde Üst Düzey Ekonomik Diyalog Mekanizması hayata geçirilecek. Aynı dönemde Üst Düzey Enerji Diyaloğu ve Stratejik Enerji İşbirliği mekanizmasının ikinci toplantısı yapılacak. Gümrük Birliği'nin güncelleştirilmesine yönelik hazırlık çalışmaları tamamlandıktan sonra resmi görüşmelere 2016 sonuna doğru başlatılabilecek.

'İşbirliğimizi canlandıracağız'

Yaklaşık 4 saat süren zirvenin ardından Başbakan Ahmet Davutoğlu, AB Konsey Başkanı Donald Tusk ve AB Komisyonu Başkanı Jean-Claude Juncker ortak bir basın toplantısı düzenledi. Davutoğlu, "Stratejik işbirliğimizi genişleteceğiz, geliştireceğiz ve katılım sürecini hızlandıracağız, canlandıracağız. Avrupa Birliği tam üyeliği 2016'da büyük bir ivme kazanacaktır. Bu zirve bunun işaretini vermiştir"
dedi.

LİDERLER ZİRVEDE NE DEDİ?

'AB Kürtlerle barış sürecini destekleyecek'
-Avrupa Konseyi Başkanı Donald Tusk:"Bu zirve daha geniş boyutta, üyelik müzakereleri de dahil olmak üzere Türkiye ile ilişkilere yeniden enerji verme ile ilgili. (AB'nin yardımı) karşılığında Avrupa'ya düzensiz mülteci akınında derhal ve önemli bir azalma bekliyoruz, Türkiye'deki yeni hükümetin bize yardım etmesini bekliyoruz... Türkiye insan haklarını ve basın özgürlüğünü korumalıdır... Sadece Türkiye ile mülteci krizi çözülemez. Önemli olan, dış sınırlarımızı koruma görevimiz ve sorumluluğumuzdur."

-Avrupa Komisyonu Başkanı Jean-Claude Juncker:(Türkiye'den Yunanistan üzerinden Avrupa'ya gelen göçmen akınını azaltmak için) Türkiye'ye ihtiyacımız var.

-AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini:"AB, Türkiye'yi Kürtlerle barış sürecini yeniden canlandırması için destekleyecek. Aralarındaki gerilimin Suriye'deki diplomasi sürecini etkilememesi için bu hafta Türkiye ve Rusya ile görüşeceğiz."

-Almanya Şansölyesi Angela Merkel:"Türkiye'nin mülteciler konusunda AB'den yardım beklemeye hakkı var. AB-Türkiye eylem planının ana noktalarından biri, yasadışı göçün yerine nasıl yasal göçü koyabileceğimize ilişkin. Zirve Türkiye ile, AB üyelik süreci sorusu, yeni fasılların açılması hakkında müzakere etmeyi de içeriyor. Bu acı uçuk bir süreçtir, sonuçlar hakkında konuşmuyoruz sadece yeni fasıllar açıyoruz."

-Belçika Başbakanı Charles Michel:Türkiye'ye açık çek yazmayacağım.

-Yunanistan Başbakanı Aleksis Çipras:"Türkiye'nin mülteci ve göçmen akınını azaltmak için ne gerekiyorsa yapacağından emin olmalıyız."

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Ekonomi, 2015.11.30 07:10