Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, yüksek sigorta primlerinin düşürülmesiyle devlet, işçi ve işverenlerin daha fazla kazançlı olacağını söyledi. Emeklilikte Yaşa Takılanlar konusunun Türkiye bütçesi için sorun olmayacağını açıklayan Erdursun, yasa çıkarsa hemen 500 bin kişinin emekli olacağını bunun da devlete 5-10 milyar liralık bir maliyet getireceğini söyledi.
BURCU SEKMEN/BURSADABUGÜN
Türkiye'nin en büyük yerel internet portalı BursadaBugün bünyesinde 94.2 frekansında faaliyet gösteren Radyo BursadaBugün'de Aysın Komitgan'ın sunduğu GünAysın programının konuğu Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun oldu. Erdursun, emeklilikte yaşa takılanlara "31 Aralık'a dikkat!" dedi.
Yıl sonunun gelmesiyle birlikte Türkiye'de en çok konuşulan konunun asgari ücret olduğunu aktaran Özdursun, "Şu anda görüşmeler devam ediyor.Herkes ücretin ne kadar olacağını merak ediyor. Asgari ücrete bağlı olarak işverenin ödemesi, isteğe bağlı primler yan etkiler de meydana geliyor. Şu anki mevcut sisteme göre asgari ücreti artırmak işin kolayı. Bu sene ilk defa bir asgari ücretli de toplantıya katıldı. Sorun şu ki; bu toplantıyı düzenleyen ve milyonların hayatını etkileyecek kararı alan kişiler, asgari ücrete çok uzak. Bu konuda bir çözüm masaya yatırılmadı. İşçi sendikaları şu an 2 bin 800 lira ödüyor. Yapılması gereken ise asgari ücreti belirlerken, devleti, işçiyi ve işvereni mutlu edecek bir çözüme ulaşılmasıdır. Ben bu yıl asgari ücrete yüzde 25'in üzerinde bir zam yapılacağını düşünüyorum. İşçinin cebine bugün yoksulluk değil açık sınırının altıda bir para giriyor. İşverinin cebinden de bunun 2 katı bir para çıkıyor. Bugün 6.5 milyon kişi asgari ücretle çalışıyor. Yüzde 39 olan sigorta prim oranlarının yüzde 22.5'a düşürülmesi gerekiyor. Devletin kasasına daha fazla para girecek" diye konuştu.
"Kölelik sistemi çok daha iyi"
Muhalefetin sözünü ettiği 'kölelik sistemi'nin asgari ücretten daha iyi olduğunu öne süren Erdursun, "O sistemde kölelere 2 öğün yemek, barınacak bir yer ve kendisini geçindirecek para verilirdi. Bugün ise asgari ücretliye bin 603 lira verilip, diğer şartları sunmuyor. Çalışanların ceplerine daha az para giriyor. İşverenleri de teşvik etmemiz lazım. Yeni işyerleri açılmazsa, milyonlarca üniversite mezunu iyiden iyiye açıkta kalacak. Son dönemde 250 bin kişi daha işsiz kaldı. Eğer mali yükümlükleri Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelere (KOBİ) yüklersek onlar da kapanır. Derinleşerek büyüyen krizde domino etkisini gösterir. Toplamda 12 milyon emekli var. Bu rakam içerisinde kendi primlerini yatırmayan 8.5 milyon emeklinin 4 milyonu çalışıyor ya da iş arıyor. Şu anda bir işçinin sigorta maliyeti 882 lira, bu maliyet 500 liraya düşse, işveren belki 1 kişiyi daha istihdam edebilir. Asgari ücretli üzerinde vergi yükü yoktur. SGK ve prim maliyeti vardır" dedi.
"EYT maaliyeti 8 ila 10 milyon lira"
Türkiye'nin 2019 yılı itibariyle 900 milyar liralık bir bütçesinin bulunduğuna işaret eden Özgür Erdursun, "Hükümetlerin bu parayı dağıtma metodu önemli. Yüzde 25'lik kesimi ülkenin yüzde 1'lik zengin kısmına gidiyor. Kalanı da yüzde 75'lik halka gidiyor. Ülkeyi yönetenlerin çok önemli kısmının zaten fabrikaları var. Biz onlara, 'asgari ücretli için bir şey yap' diyoruz. Sistem 900 milyarı doğru dağıtma sanatı aslında. Örneğin siz aldığınız maaşı komşularınız yüzünden doğru harcayamayıp geçinemediğinizi söylüyorsunuz. Devlet de dış güçler nedeniyle aynı şeyleri söylüyor aslında. Çok büyük enflasyonlar hariç, Türkiye Cumhuriyeti para basar ve emekli maaşlarını yine de öder. Sistem böyle devam ederse emekli maaşı diye bir şey kalmayacak. 1999 yılında koalisyon hükümeti zamanında 17 Ağustos depreminden sadece 2 hafta sonra bir kanun çıkarıldı ve milyonlarca kişinin mağdur olduğunu emeklilikte yaşa takılanlar(EYT) ortaya çıktı. Bizde işçilere verilen haklar o dönemde geri alındı. EYT'nin sorunları çözülebilir. Yaklaşık 5.3 milyon kişi EYT durumunda bulunuyor. Türkiye'de her yıl 500 bin kişi emekli olur. EYT'lerden herkesin emekli olması mümkün değil. Bunların yaş ortalaması 48. Yasa çıkarsa hemen 500 bin kişi emekli oluyor. Toplam maliyeti de 8-10 milyar lira arasında. Paranın yarısı da dolaylı bir şekilde devletin kasasına dönecek. Bu şekilde emekli olanlar da ortalama bin 300 lira maaş alacak. Türkiye Cumhuriyeti dış ülkelere insani yardımda 45 milyar lira harcadı" diye konuştu.
"31 Aralık'a dikkat!"
İş kazalarının en büyük nedenini düşük ücret olarak açıklayan Özgür Erdursun, "Cebinde 5 lirası var. İşe giderken kara kara düşünüyor. Çalışırken de kafası orada değil. Beden orada ama psikolojik olarak orada değil. İş kazası da öyle oluyor" dedi. Yurtdışı, doğum ve askerlik borçlanmaları yapanlar için 31 Aralık tarihini işaret eden Erdursun, "Eksik günlerini tamamlayacak kişiler ellerini çabuk tutsun. 31 Aralık'a kadar yaparlarsa ceplerinden yüzde 25 daha az para çıkacak. Müracaatınızı yapın ödeme takvimi daha sonra kendilerine sunulacak. Kıdem tazminatının fıona devri söz konusu olursa 8.33 oranında bir prim ödeyecek. Değiştirilecek olan sistemde tazminatını ancak 25 yıl sonra alabilirsin" dedi.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Bursa Bölge, 2018.12.14 09:31