Son 10 yılda maaşlara yapılan zam memurlarda yüzde 434, kamu işçisinde yüzde 386 oldu. 'Kamuda maaşlar düşük' algısı yıkıldı. Özel sektörün yaptığı zam ise enflasyonla sınırlı kaldı. Artık çalışanlar özel sektör yerine kamuyu tercih ediyor.
Hükümetin son 10 yılda memur maaşlarına yaptığı zam oranı toplam yüzde 434'e ulaştı. Devlet bu artışla özel sektörü sollayarak "en tercih edilen işveren" konumuna yükseldi. 2003 yılında 374.63 TL olan en düşük memur maaşı, bu yıl yapılan son zamla birlikte 2014 yılı başında geçerli olmak üzere 2000.10 TL'ye çıkarıldı. 10 yılda yapılan artış yüzde 434 oldu. Aynı dönemde kamu işçisinin maaşları ise yüzde 386 oranında arttı. 2003 yılında 226 TL olan en düşük kamu işçisi maaşı, bu yıl yapılan yüzde 4 zamla birlikte 1.100 TL'ye ulaştı. Söz konusu dönemde özel sektörün yaptığı zam ise enflasyon oranında kaldı. 10 yıllık dönemde enflasyonun toplam artış oranı ise yüzde 159 oldu. Bu rakamlar eşiğinde 10 yıllık süreçte kaybeden özel sektör çalışanları oldu. Yapılan araştırmalar, özel sektörde maaş artışının son 10 yıldır enflasyon düzeyinde olduğunu gösteriyor ancak birçok sektörde zamlar enflasyonun altında kalıyor.
ASGARİ ÜCRETLİ DE KAZANDI
Özel sektör çalışanlarının bir diğer kaybı ise yan haklar oldu. Birçok şirket özellikle kriz dönemlerinde sağlık sigortası, bireysel emeklilik, araç, cep telefonu, bilgisayar gibi yan ödemelerden vazgeçti ya da artış yapmadı. 10 yıllık dönemin kazananları arasında asgari ücretli de var. 2003 yılında net asgari ücret 226 TL iken, son zamla 803 TL'ye çıktı. Söz konusu dönemde artış oranı yüzde 255 oldu. Bu dönemde enflasyon ise yüzde 159 oldu, asgari ücretlinin reel ücret artışı yüzde 100'ü buldu.
ARA KADEME ARTIK DEVLETİ TERCİH EDİYOR
Türkiye İnsan Yönetimi Derneği (PERYÖN) Başkanı Yiğit Oğuz Duman özelde bazı sektörlerin eleman bulmakta zorluk çektiklerini belirterek "Bir insan işi ücretin yanı sıra yan hakları, iş güvencesi ve repütasyona bakarak tercih ediyor. Devlet, maaş olarak gerideydi, bu eksik tamamlanınca talep de arttı. Özellikle sağlık sektöründe işyeri hekimi, iş sağlığı uzmanı, hemşireler devlette çalışmayı istiyor. Sağlık sektörü eleman bulamıyor. Teknisyen, teknikerlerin yanı sıra mühendisler de devlet diyor. Özelleştirilen kuruluşlara bakın, yüksek maaş teklif edilse bile çalışanların önemli bir kısmı devlette kalıyor. Burada da en önemli nokta iş güvenliği. Çalışanların en önemli tercihlerinden biri bu.
REEL ARTIŞ YÜZDE 40
SÖZ konusu rakamlar enflasyondan arındırılmamış rakamlar. Enflasyon ve büyüme payı çıkarıldığında memur maaşı yüzde 40 arttı, özel sektör çalışanlarında ise bu rakam sıfıra yakın seyretti. Buna paralel, kamuda çalışanların yaşam kalitesi az da olsa arttı. Örneğin 2003'te en düşük memur maaşıyla 4.400 yumurta, 124 kilo peynir, 935 ekmek, 374 İETT bileti alınırken, bugün 6.000 yumurta, 200 kilogram peynir, 2 bin 10 ekmek veya 1.025 İETT bileti alınabiliyor.
EN ÇOK FARK MEMURLARDA
ARTIŞ ORANI
Memur maaşı %434
Kamu işçisi %386
Asgari ücret %255
Özel sektör %150
Enflasyon %159
AKŞAM
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2013.08.15 07:09