Fransa'da belediye seçimlerinin ilk turu dün yapıldı. Seçimlerin ilk turunun sonuçlarını birkaç ana başlık altında analiz etmek mümkün. İkinci tur seçimlerin ardından Cumhurbaşkanı Hollande'ın hükümette değişikliğe gidebileceği ya da meclise feshedebileceği belirtiliyor.
Birincisi ve en önemlisi; ilk tur sonuçları Mayıs 2012'de seçilen Cumhurbaşkanı François Hollande ve iktidardaki Sosyalist Parti (PS) açısından önemli bir "uyarı mesajı" olma özelliğine sahip. Hatta siyasi gözlemciler hükümet için "ceza" terimini kullanmaktan çekinmiyorlar.
PS, Marsilya'da hezimete uğradı, 2008 yılında kolay kazandığı Paris ile Lyon kentlerini ise kaybetme riskiyle karşı karşıya. Büyük vaatlerle iktidara gelen Hollande ve PS son iki yıldır halkın en önemli sorunu olan işsizlik ve ekonomik krize çare üretebilmiş değil. Alınan önlemler işe yaramıyor. Ülkede yaklaşık 5 milyon işsiz var. Yoksulluk sınırında yaşanların sayısı ise 9 milyon civarında.
Fransa geçen yıl işsizlikle mücadeleden ziyade sokaktaki vatandaşın gündeminde olmayan eşcinsel evliliğini tartıştı. Bu yüzden milyonlarca muhafazakar sokaklara döküldü. Eskiden emekçilerden oy toplayabilen PS bugün bir burjuva partisi. İşçiler, dar gelirliler ve işsizler eskiden olduğu gibi kitlesel biçimde sola oy vermiyor günümüz Fransa'sında. Ya oy vermemeyi tercih ediyorlar ya da bilinçlice veya bilinçsizce diğer siyasi partilerde arıyorlar selameti.
Bu partilerin başında da aşırı sağ eğilimli Milli Cephe (FN) geliyor. Seçimlerin ilk turunun en önemli ikinci sonucu da burada yatıyor. Seçimler öncesinde anketler FN'nin oylarında artış olacağını öngörmekteydi. Ancak birçok kentte seçimlerin ikinci turunun kilit partisi haline geleceğini pek gören olmadı. FN, ülkenin kuzeyindeki Henin-Beaumont kentinde yüzde 50'den fazla oy elde ederek belediyeyi daha ilk turda kazandı.
İlk turda Beziers'de yüzde 44.9, Perpignan'da yüzde 33.8, Avignon'da yüzde 29.8, Frejus'te yüzde 40.4, Forbach'ta yüzde 35.7 oy alarak ilk sırada geldi. İkinci turda bu kentlerden bazılarının belediye başkanlığını alma şansı yüksek. Ülkenin en büyük üçüncü kenti olan Marsilya'da yüzde 22.8 oy alarak iktidar partisinin adayını geride bıraktı ve sansasyon yarattı.
ÖNEMLİ KENTLERDE KİLİT PARTİ
Strasbourg, Lille, Toulouse, Lyon, Mulhouse, Saint-Etienne ve Reims gibi önemli kentlerde de ikinci turun kilidini elinde bulunduruyor. Bir diğer deyişle Marine Le Pen'in partisi "normalleşmiş" ve Fransız siyasi yaşamının vazgeçilmez aktörlerinden biri haline gelmiş durumda.
Merkez sol ve merkez sağın "aynı şey" olduğunu ve "aynı politikaları uyguladıklarını", dolayısıyla "hangisi seçilirse seçilsin hiçbir şeyin değişmeyeceğini" savunuyor. Bu söylem halkın önemli bir kesimine "kabul edilebilir" geliyor.
Merkez sol ve merkez sağ partiler veya bu partilere mensup siyasilerle ilgili yolsuzluk iddiaları da FN'nin değirmenine adeta su taşıyor. FN, büyük olasılıkla belediye seçimlerindeki performansını Mayıs ayında yapılacak Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerinde de tekrarlayacak. Kimi anketler FN'nin AP seçimlerinden birinci parti çıkacağını dahi gösteriyor. Bu gerçekleşirse AP'de gelecek beş yıl görev yapacak Fransız vekiller arasındaki en kalabalık grup aşırı sağcılardan oluşacak.
MERKEZ SAĞA YENİ SOLUK
Nicolas Sarkozy'nin 2012'de Cumhurbaşkanlığı seçimini kaybetmesinin ardından neredeyse çözülme sürecine giren merkez sağ ise belediye seçimlerinin ilk turuyla adeta yeniden soluk aldı. Toplam oy sayısı açısından seçimlerde ipi göğüsleyen parti oldu. Ancak, ikidardaki Sosyalist Parti ve aşırı sağcı Milli Cephe ile beraber ikinci turda üçlü yarış gerçekleşecek kentlerde sağ oylar bölüneceğinden ilk tur akşamı yaşadığı heyecanı 30 Mart gecesi yaşamayabilir. Ana muhalefet partisi Halk Hareketi Birliği (UMP) büyük kentlerden sadece Bordeaux'da seçimi ilk turda kazanabildi.
İktidar partisinin geleneksel müttefikleri olan Yeşiller ile Komünist Parti ve Sol Parti'den oluşan Sol Cephe ise beklenen performansı sergileyemedi. Buna rağmen bu iki partinin seçmenlerinin ikinci turda aşırı sağ ve merkez sağ adaylara karşı büyük ölçüde sol adayları desteklemeleri bekleniyor.
KABİNE DEĞİŞİKLİĞİ GELEBİLİR
30 Mart'ta düzenlenecek ikinci tur sonuçlarının ulusal planda yansımaları da olacak kuşkusuz. Çıkacak sonuçlara göre Cumhurbaşkanı Hollande'ın ya kabine değişikliğine gideceği ya meclisi feshedebileceği söyleniyor. Paris, Marsilya, Lyon, Strasbourg ve Toulouse gibi kentlerin kaybedilmesi halinde erken genel seçimin gündeme gelebileceği konuşuluyor.
SİYASİ PARAMETRELER DEĞİŞİYOR
Gelecek haftaki sonuçlar ne olursa olsun Fransa'da siyasi parametreler değişiyor, değişecek. Mayıs ayındaki Avrupa Parlamentosu seçimlerinden çıkacak sonuçlara göre yeni oluşacak siyasi manzaranın AB politikalarına yansımaları da olabilir. Fransa'nın AB'ye bakışı yavaş yavaş değişebilir. Seçim sonuçlarının Türkiye açısından önemi de burada yatıyor. Sağa ve aşırı sağan kayan bir Fransa'nın AB ile Türkiye arasında zaten fiilen işlemeyen katılım müzakereleri sürecini Sarkozy döneminde olduğu gibi soğutma eğilimine kayma ihtimalini gözardı etmemek gerekiyor.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Dünya, 2014.03.24 13:34