Hangi emekli ne kadar zam alacak?

TAM 2 mil­yon 700 bin SSK emek­li­si­nin bü­yük umut­la bek­le­di­ği "İn­ti­ba­k"­ta son vi­ra­ja ge­lin­di.

Yıl­ba­şı son­ra­sın­da, fark­lar ma­aş­la­ra ek­len­me­ye baş­la­ya­cak. An­cak, hiç fark ala­ma­yan ola­ca­ğı gi­bi, 346 li­ra 25 ku­ruş­luk fark alan­lar da ola­cak. Bu­gün iti­ba­riy­le, siz emek­li­ler bu­ra­da ya­yın­la­nan tab­lo­la­rı ta­kip ede­rek, "İn­ti­bak zam­mıy­la­" kaç li­ra fark ala­ca­ğı­nı bu­la­bi­le­cek­si­niz.

Ön­ce­lik­le, bir ge­nel de­ğer­len­dir­me ya­pa­lım...

SSK emek­li ay­lık­la­rı, gü­nü­mü­ze ka­dar 6 ay­rı sis­te­me gö­re he­sap­lan­dı­ğın­dan, her bir sis­tem ay­lık bağ­la­ma ku­ral­la­rın­da de­ği­şik­lik mey­da­na gel­di­ği gi­bi ay­rı emek­li grup­la­rı da oluş­tur­muş bu­lu­nu­yor.

SSK emek­li­le­ri yö­nün­den, ay­lık he­sap­la­ma yön­tem­le­rin­de­ki de­ği­şik­lik­le­re gö­re emek­li­ler ge­nel ola­rak;

1/1/1982 ön­ce­si emek­li­ler,

1/1/1982-31/12/1987 ara­sı emek­li­ler,

1987/Sü­per Emek­li­ler

1/1/1988-31/12/1999 ara­sı emek­li­ler,

2000-2008 ara­sı emek­li­ler,

2008 son­ra­sı emek­li­ler,ol­mak üze­re 6 gru­ba ay­rı­lı­yor.

Emek­li ay­lı­ğı he­sap­la­ma yön­tem­le­rin­de yıl­lar için­de ya­pı­lan de­ği­şik­lik­ler fark­lı ta­rih­ler­de bağ­la­nan SSK emek­li ay­lık­la­rı­nın fark­lı­laş­ma­sı­na ne­den ol­muş bu­lu­nu­yor.

Büyümeden pay yoktu

SSK emek­li ay­lık­la­rı ara­sın­da­ki fark­lı­laş­ma­ya neden olan gerekçeler ise şunlar; 2000 son­ra­sı emek­li­le­re 2008 yı­lı­na ka­dar bü­yü­me­den yüz­de 100 pay ve­ril­di­ği hal­de, 2000 ön­ce­si emek­li­le­re bü­yü­me­den pay ve­ril­miyordu. Öde­nen prim mik­ta­rı­na ve ça­lış­ma gün­le­ri­ne ba­kıl­mak­sı­zın, bel­li bir mik­ta­rın al­tın­da ay­lık bağ­lan­ma­ma­sı­nı sağ­la­mak üze­re ge­ti­ril­miş olan "alt sı­nır ay­lık uy­gu­la­ma­sı­" da emekli aylıklarında fark oluşturuyordu.

Sos­yal dev­let il­ke­sin­den ha­re­ket­le yük­sek ola­rak be­lir­len­miş olan alt sı­nır ay­lık mik­ta­rı, yük­sek prim öde­di­ği ve uzun sü­re sis­tem­de kal­dı­ğı hal­de 3600 gün prim öde­yen si­gor­ta­lı ile 7600 gün prim öde­yen si­gor­ta­lı­ya ay­nı ay­lı­ğın bağ­lan­ma­sı so­nu­cu­nu do­ğur­muş­tur. Bu iti­bar­la iş­çi emek­li­le­ri­nin yıl­lar­dır ta­lep et­ti­ği ve ka­mu­oyun­da da yo­ğun ola­rak tar­tı­şı­lan "İn­ti­bak dü­zen­le­me­si­"ni içe­ren ka­nun, mart ayın­da ayın­da ka­bul edil­di.

Ge­ti­ri­len in­ti­bak dü­zen­le­me­siy­le, 2000 yı­lı ön­ce­sin­de bağ­la­nan ay­lık mik­tar­la­rı­na re­fah pa­yı­nın yan­sı­tıl­ma­sı ve alt sı­nır uy­gu­la­ma­sı ya­pıl­mak­sı­zın si­gor­ta­lı­la­rın sis­tem­de kal­dık­la­rı sü­rey­le oran­tı­lı bir şe­kil­de bu uy­gu­la­ma­dan hak et­tik­le­ri ger­çek ka­zanç­la­rı ve gün sa­yı­la­rı üze­rin­den ya­rar­lan­dı­rıl­ma­sı amaç­la­nı­yor.

Ocak 2013 maaşını hesaplamanız kolay

Mevcut aylığınızı 5.34 ile çarpıp 100'e bölün. Çıkanı maaşınıza ekleyip ocak maaşınızı bulun. İntibak farkınız da tablolarımızda

SSK emek­li ay­lık­la­rın­da ya­pı­lan he­sap­la­ma­lar, ka­rı­şık gi­bi gö­rün­se de siz­ler için ge­nel bir bil­gi­len­dir­me yap­mak­ta ya­rar var. 2013 yı­lı ocak ay­lı­ğı ma­aşı­nı­zı he­sap­la­ma­nız çok ko­lay. Mev­cut ay­lı­ğı­nı­zı 5.34 ile çar­pıp 100'e bö­lün. Çı­kan ra­ka­mı mev­cut ma­aşı­nı­za ek­le­ye­rek ye­ni yıl ay­lı­ğı­nı­zı bu­lun. Dün ya­yın­la­dı­ğı­mız tab­lo­da "Mev­cut Ay­lık Mik­ta­rı­" 2013 ocak ma­aşı­nı­zı gös­te­ri­yor­du.

Ka­fa­lar­da­ki ka­rı­şık­lı­ğı ön­le­mek için, bu­gün iti­ba­riy­le "Mev­cut Ay­lık Mik­ta­rı­" ye­ri­ne, tab­lo­la­rı­mız­da "2013 Ocak Ayı Ay­lı­ğı­" dü­zen­le­me­si­ni yap­tık.

İn­ti­bak he­sap­la­ma­la­rı
Ge­le­lim in­ti­bak dü­zen­le­me­si çer­çe­ve­sin­de ya­pı­la­cak he­sap­la­ma­ya... 2000 yı­lı ön­ce­sin­de bağ­lan­mış olan ay­lık­lar, gös­ter­ge tab­lo­sun­dan bağ­la­nan ay­lık­lar için yüz­de 60; üst gös­ter­ge tab­lo­sun­dan bağ­la­nan ay­lık­lar ise yüz­de 59.9 ile yüz­de 50 ara­sın­da de­ği­şen ay­lık bağ­la­ma baz ora­nı dik­ka­te alı­na­cak. Ve bu oran 5000 gün­den son­ra­ki her 240 gün için ve 50/55 yaş­tan son­ra­ki her tam yaş için 1 pu­an ar­tı­rı­la­rak, 5000 gün­den ek­sik her 240 gün için 1 pu­an ek­sil­ti­le­rek 1999 yı­lı ara­lık ayı iti­ba­riy­le alt sı­nır uy­gu­lan­mak­sı­zın ye­ni­den he­sap­la­na­cak.

İntibak farkları ocak ayında cebe girecek

2000 yılı öncesi emekli olan 2.7 milyon kişiden 1.9 milyonunun diğer bir deyişle intibak kapsamında olanlardan yüzde 70'inin aylıklarında artış olacak. 800 bin kişi ise intibak farkı alamayacak

SSK emekli aylıklarında yapılan hesaplamalardaki minik ayrıntılara dikkat etmek gerek. İntibak düzenlemesi çerçevesinde hesaplanan aylıklar 2008 yılı ocak ayına kadar her yılın TÜFE'sinin (Tüketici Fiyatları Endeksi) tamamı ve "Gelişme Hızı"nın yüzde 75'i kullanılarak güncellenecek. 2008 yılı ekim ayına taşınan aylıklar 2013 yılı ocak ayına kadar aylık artışları ile taşınacak.

İntibak hesaplamaları sonucu meydana gelecek artışlar, prim ödeme gün sayısı ve ödenen primlerin miktarına göre değişkenlik gösterecek.

Esas gösterge rakamı

Yüksek prim ödemesi nedeniyle aylık hesabına esas gösterge rakamı yüksek olanlar ile daha uzun süre prim ödeyenlerin aylıklarında daha fazla artış olacak.

İntibak farkları 2013 yılı ocak ayında emeklilerimize öden-meye başlayacak.

Yapılacak intibak sonucundan 2000 öncesi emekli olan 2.7milyon kişiden 1.9 milyon kişinin diğer bir deyişle intibak kapsamında olanların yüzde 70'nin aylıklarında artış meydana gelecek. 800 bin kişi ise intibak farkı alamayacak.

2000 öncesi emekliye gelişme hızından pay

Yapılan düzenlemelerle 2000'den önce emekliye ayrılanların aylıklarının yıllık "Gelişme Hızı"ndan pay verilerek yeniden hesaplanacağı belirlendi

GEÇ­Tİ­Ğİ­MİZ mart ayın­da 6283 Sa­yı­lı Ka­nun ve 5510 Sa­yı­lı Ka­nu­n'­da ya­pı­lan dü­zen­le­me­ler ile SSK'­dan 2000 yı­lın­dan ön­ce emek­li­ye ay­rı­lan­la­rın ay­lık­la­rı­nın, yıl­lık "Ge­liş­me Hı­zı­"n­dan pay ve­ri­le­rek ye­ni­den he­sap­la­na­ca­ğı be­lir­len­di.

Ay­lık bağ­la­nan gün sa­yı­sı ve yaş­la­rı ay­nı ol­ma­sı­na rağ­men, fark­lı yıl­lar­da ay­lık bağ­la­nan ve ay­lık bağ­lan­dı­ğı dö­nem­de yü­rür­lük­te olan he­sap­la­ma sis­te­min­de­ki de­ği­şik­lik­ler ne­de­niy­le fark­lı ay­lık al­mak zo­run­da ka­lan emek­li­ler için ge­ti­ri­len in­ti­bak yön­te­mi­ne gö­re he­sap­la­ma ya­pı­la­bil­me­si için SGK'­nın yü­rüt­tü­ğü ça­lış­ma­lar son aşa­ma­ya ge­ti­ril­di.

2013 yı­lı ocak ayın­da emek­li­le­rin al­mak­ta ol­duk­la­rı ay­lık­lar ile in­ti­bak yön­te­mi­ne gö­re he­sap­la­nan ay­lık­lar kar­şı­laş­tı­rı­la­rak yük­sek olan ay­lık emek­li­ye öde­ne­cek.

6 ay­rı emek­li gru­bu var

SSK ay­lık he­sap­la­ma sis­te­min­de 2000 ve 2008 yı­lın­da kök­lü de­ği­şik­lik­ler ya­pıl­dı.

2000 yı­lın­dan ön­ce ay­lık bağ­la­nan emek­li­ler; 1/1/1982 ön­ce­si emek­li­ler, 1/1/1982-31/12/1987 ara­sı emek­li­ler, sü­per emek­li­ler 1/1/1988-31/12/1999 ara­sı emek­li­ler ol­mak üze­re 4 grup­ta top­lan­mak­ta­dır. Bu emek­li grup­la­rı­na 1999 yı­lın­dan son­ra 4447 Sa­yı­lı Ka­nu­n'­a gö­re ya­pı­lan de­ği­şik­lik­ten son­ra emek­li olan­lar ile 2008 yı­lı ekim ayın­da 5510 Sa­yı­lı Ka­nun ile ya­pı­lan de­ği­şik­lik son­ra­sın­da emek­li olan­la­rı da­hil et­ti­ği­miz­de SSK'­da ge­nel iti­ba­riy­le al­tı ay­rı emek­li gru­bu yer al­mak­ta­dır.

Maaşlardaki 'alt sınır' mağduriyeti gideriliyor

2000 yılından önce emekli olanların aylık bağlama oranı, memur maaş katsayısıyla çarpılarak emeklinin olması gereken aylık miktarı hesaplanacak ve bu aylığa alt sınır aylık uygulanmayacak

İN­Tİ­BAK ta­lep­le­ri­ni gün­de­me ge­ti­ren en önem­li et­ken, ay­lık­la­rın he­sap­lan­ma­sın­da ka­zanç­la­rın gün­cel­len­me­si ve gös­ter­ge sis­te­mi­ne gö­re he­sap­la­nan ay­lık mik­tar­la­rı­nın ay­lık bağ­la­nan ta­ri­he "TÜ­FE­" (Tü­ke­ti­ci Fi­yat­la­rı En­dek­si) ve "Ge­liş­me Hı­zı­"nın ta­ma­mı ile ta­şın­ma­sı ol­du.

Ay­rı­ca, 2000 yı­lın­dan ön­ce öde­nen prim gün ve ka­zanç­lar­dan ba­ğım­sız ola­rak yük­sek mik­tar­da be­lir­le­nen alt sı­nır ay­lık uy­gu­la­ma­sı da in­ti­bak ta­lep­le­ri­nin baş­ka bir ne­de­ni­ni oluş­tur­mak­ta­dır.

10 yıl prim öde­yen emek­liy­le 20 yıl prim öde­yen emek­li­ye ay­nı ay­lı­ğın öden­me­si ve 2000 ön­ce­si emek­li­le­re ge­liş­me hı­zın­dan pay ve­ril­me­me­si in­ti­ba­ka gö­tü­ren en önem­li ne­den­le­rin ba­şın­da yer al­mak­ta­dır.

Ay­nı maa­şa son

İn­ti­bak dü­zen­le­me­si ile alt sı­nır ay­lık uy­gu­la­ma­sı ne­de­niy­le gün sa­yı­la­rı ve ka­zanç­la­rı bir­bi­rin­den fark­lı olan emek­li­le­re ay­nı ay­lı­ğın öden­me­si­ne son ve­ri­le­rek, ön­ce­lik­le 2000 yı­lın­dan ön­ce emek­li olan­lar ken­di için­de in­ti­bak et­ti­ri­li­yor.

Emek­li­le­rin öde­dik­le­ri prim­le­rin yük­sek­li­ği­ne gö­re be­lir­le­nen gös­ter­ge ra­kam­la­rı ile prim gün sa­yı­la­rı ve yaş­la­rı­na gö­re be­lir­le­nen ay­lık bağ­la­ma ora­nı me­mur ma­aş kat­sa­yı­sıy­la çar­pı­la­rak emek­li­nin ol­ma­sı ge­re­ken ay­lık mik­ta­rı he­sap­la­na­cak ve bu ay­lı­ğa alt sı­nır ay­lık uy­gu­lan­ma­ya­cak.

Emekliler gelişme hızından pay alacak

2012 yılının ikinci altı aylık dönemi için açıklanacak olan Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) oranı da emeklinin intibak farkını belirliyor

ALT sınır olmaksızın 1999 yılının aralık ayı için hesaplanan aylık miktarı, öncelikle yüzde 5.9'luk aralık ayı TÜFE'siyle 2000 yılının ocak ayına taşınacak. Bulunan aylık miktarı, 2000 yılı ile 2008 yılları arasında gerçekleşen yıllık TÜFE oranlarının yüzde 100'ü ile yine aynı yıllarda gerçekleşen gelişme hızı oranlarının birbiri ile çarpımına göre hesaplanan 7,13326594120697 çarpanı ile 2008 yılının ocak ayına taşınacak.

2008'den itibaren Gelişme hızından pay verilerek 2008 yılının ocak ayına taşınan aylıklar, 2008 yılı itibariyle aylıklara yapılan artış oranlarıyla 2013 yılının ocak ayına getirilecek. 2012 yılının ikinci altı aylık dönemi için açıklanacak olan Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) oranı emeklinin intibak farkını belirliyor.

Emekli aylıklarında düşme olmayacak

İntibaka göre hesaplanan aylığın, emekliye ödenmekte olan aylıktan az olması durumunda mevcut aylıklar ödenmeye devam edecek

YA­PI­LAN in­ti­bak de­ğer­len­dir­me­si so­nu­cu ba­zı SSK emek­li­le­ri­nin al­dı­ğı ay­lık­lar­da bir ek­sil­me söz ko­nu­su olu­yor. Ör­ne­ğin 2013 yı­lı zam­mıy­la ocak ayın­da ala­ca­ğı üc­ret 933 li­ra olan emek­li­nin, in­ti­bak he­sa­bı son­ra­sı 859 li­ra al­ma­sı ge­re­ki­yor.

An­cak, alı­nan ka­rar­la, düş­me­ler emek­li­ye yan­sı­tıl­ma­ya­cak ve mev­cut ay­lı­ğı al­ma­ya de­vam ede­cek.

Bir baş­ka de­yiş­le in­ti­bak yön­te­mi so­nu­cun­da ye­ni he­sap­la­nan ay­lık öden­mek­te olan ay­lık­tan dü­şük ise mev­cut ay­lı­ğın öden­me­si­ne de­vam edi­le­cek olup, hiç kim­se­nin ay­lı­ğın­da bir dü­şüş ol­ma­ya­cak.

İn­ti­bak kap­sa­mın­da olan­lar

2000 yı­lın­dan ön­ce ma­lul­lük, yaş­lı­lık ve ölüm bağ­la­nan si­gor­ta­lı­lar ile ma­lül­lük ve­ya yaş­lı­lık ay­lı­ğı al­mak­ta iken 2000 yı­lın­dan son­ra ve­fat eden si­gor­ta­lı­nın hak sa­hip­le­ri­nin ay­lık­la­rı in­ti­bak kap­sa­mın­da ye­ni­den he­sap­la­na­cak.

Özel sek­tö­re ait iş­ye­rin­de ça­lış­mak­ta iken 31/12/1999 ta­ri­hin­de, ka­mu­ya ait iş­ye­rin­de ça­lış­mak­ta iken 14/1/2000 ta­ri­hin­de ay­lık bağ­lan­ma­sı ta­le­bin­de bu­lu­nan si­gor­ta­lı­lar in­ti­bak­tan ya­rar­la­na­cak. Be­lir­ti­len ta­rih­ler­de ölen si­gor­ta­lı­la­rın hak sa­hip­le­ri de in­ti­bak kap­sa­mın­da ola­cak.

2000 sonrası çalışan emekliler kapsam dışı

Aylıklarını 2000 sonrası kestirip çalışmaya başlayan ve daha sonraki bir tarihte aylıkları yeniden bağlanan emekliler intibakta kapsam dışı

İLK emek­li­lik ta­ri­hi 2000 yı­lın­dan ön­ce ol­ma­sı­na rağ­men, 2000 yı­lın­dan son­ra SSK'­ya tâ­bi olarak yeniden ça­lış­ma­ya baş­la­ya­rak ay­lık­la­rı­nı kes­ti­ren ve da­ha son­ra­ki bir ta­rih­te de ay­lık­la­rı tekrardan bağ­la­nan emek­li­ler in­ti­bak­ta kap­sam dı­şın­da ka­lı­yor. İki gu­rup da­ha kap­sam dı­şın­da. Ge­çir­di­ği iş ka­za­sı ya da mes­lek has­ta­lı­ğı ne­de­niy­le SSK'­dan sü­rek­li iş gö­re­-mez­lik ge­li­ri alan­lar ile SSK ta­rım emek­li­le­ri in­ti­bak kap­sa­mı dı­şın­da yer alı­yor.

Ne ka­dar prim,o ka­dar in­ti­bak

İn­ti­bak fark­la­rı­nı be­lir­le­ye­cek olan en önem­li et­ken emek­li­lik gün sa­yı­sı ve öde­nen prim­le­rin se­vi­ye­si­ oluyor. 5000 gün­den faz­la öde­nen her 240 gün için ay­lık bağ­la­ma ora­nı (1) pu­an ar­tı­rı­la­cak. Do­la­yı­sıy­la ila­ve 240 gü­nü olan si­gor­ta­lı­lar ile ka­zanç­la­rı as­ga­ri­nin üs­tün­de olan­la­rın in­ti­bak fark­la­rı gün sa­yı­sı­nın faz­la­lı­ğı­na ve de ka­zanç­la­rı­nın yük­sek­li­ği­ne gö­re ar­ta­cak­.

KAYNAK:VATAN

 

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Ekonomi, 2012.12.25 14:03