ABD'ye Kürecik şoku

NATO'nun 2020 yılı itibariyle tüm üye ülke sınırlarını uzun menzilli balistik füzelerden koruma amacıyla geliştirdiği Füze Kalkanı projesinde büyük sorunlar başgösterdi. Amerikan Kongresi'ne sunulan raporlar, projenin iptalini dahi gündeme getirecek ciddiyette tespitler içeriyor.

Bunlardan en önemlisi ise Polonya ve Romanya'da konuşlandırılması planlanan bataryaların, İran'ın füzelerine karşı etkin koruma sağlayamayacağına yönelik tespit. Ayrıca Malatya'ya konuşlandırılan radar için daha önce '5 bin kilometreden tenis topunun fırlatılışını bile görür' yorumları yapılırken son değerlendirmelerde ise radarın havadaki objeleri birbirinden ayırmakta çok yetersiz kaldığı yönünde. Yani radar, havadakinin savaş başlığı taşıyan bir füze olduğunu anlayamıyor. Kongre müfettişleri ayrıca projenin daha önceki maliyetinin çok üzerine çıkacağını, teknolojik altyapısının ise yetersiz olduğunu belirledi. AP ajansının ulaştığı raporda şu sorunlara yer verildi:

İşte sorunlar

- Malatya'daki radarın menzili geniş değil. Nasıl genişletileceği de bilinmiyor. Bu radarın İran'dan fırlatılacak bir füzeyi anında tespit edememesi durumunda Polonya ve Romanya'ya yerleştirilecek SM-3 füzelerinin düşman füzesini havada imha ihtimali çok düşük. Akdeniz'deki savaş gemilerindeki Aegis radarları da bu sorunu çözmüyor.

- NATO'nun elindeki radar sistemleri (Malatya'daki dahil) havadaki objenin savaş başlığı taşıyan bir füze mi yoksa başka bir cisim mi olduğunu algılamak konusunda çok başarısız.

- Radar kısıtlamaları nedeniyle etkin koruma sağlayabilmek için füzelerin Polonya ve Romanya yerine Kuzey Denizi'ne konuşlanacak olan gemilere yerleştirilmesi gerekiyor. Ancak bu da Rusya ile yeni bir diplomatik krize yol açabilir.

- Romanya ve Polonya yerine ABD'nin Doğu kıyılarına koruma için gerekli olan füzeleri yerleştirmek ABD topraklarının korunması için çok daha etkin bir seçenek olarak değerlendiriliyor. Ancak bu durumda İran'a sınır komşusu olan Türkiye gibi NATO üyeleri kalkanın korumasının dışında kalıyor. Askeri yetkililer ise raporlardaki bu sorunların hepsinin çaresinin bulunabilineceğini, 2020'ye kadar önlerinde 7 yıllık bir süreç olduğunu belirtti.

Sorularla Füze Kalkanı

NATO'nun böyle bir projeye ihtiyaç duymasının seneni nedir?

- Aralarında İran ve Kuzey Kore'nin de bulunduğu 30'dan fazla ülkenin ellerinde bulunan 1000 km menzile sahip füzelerin NATO topraklarını tehdit ediyor olması.

Maliyeti ne olacak?

- NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen, ilave maliyetin 200 milyon eurodan az olacağını ve bu masrafın da zaten 10 yıla ve 28 üye ülkeye dağılacağını belirtti. Fakat buna ek olarak, üye ülkelerin taşıyacağı masraflar geliyor ve bunun milyarlarca euro'yu bulabileceği belirtiliyor.

Türkiye projenin neresinde?

- Türkiye, füze kalkanı projesinin radar ayağını oluşturuyor. Buraya herhangi bir füze yerleştirilmesi söz konusu değil.

Sistem nasıl işleyecek?

- Malatya'nın Kürecik ilçesine konuşlandırılan AN/TPY-2 tipi X-Band radarı İran'dan fırlatılacak bir füzeyi havada tespit edecek. Uyduya aktarılacak bilgi Polonya ve Romanya'daki füze bataryalarına ya da Akdeniz'deki gemilere aktarılacak ve füze havada vurulacak.

Ne zaman devreye girecek?

- Sistem kademeli olarak devreye sokulacak. Amerikan verilerine göre, 2011'de deniz unsurları devreye sokulurken, 2015'te Romanya'ya, 2018'de de Polonya'ya kara unsurları yerleştirecek. 2020'de ise kıtalararası balistik savunma sistemi operasyonel hale getirilecek. 

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Dünya, 2013.02.10 13:44