Kuzey Amerika ve Avrupa'da rekor sıcaklıkların, kuraklığın ve orman yangınlarının damga vurduğu temmuz ayı, iklim değişikliğinin etkilerini bir kez daha gözler önüne serdi. Uzmanlar, El Nino'nun henüz başlangıç aşamasında olduğuna dikkat çekerek önümüzdeki dönemde aşırı hava olaylarının daha da şiddetlenebileceği uyarısında bulunuyor.
Kuzey Amerika ve Avrupa, temmuz ayında etkisini artıran aşırı sıcaklıkların gölgesinde kaldı. Rekor seviyelere ulaşan hava sıcaklıkları yalnızca günlük yaşamı zorlaştırmakla kalmadı; kuraklık, orman yangınları ve su kaynaklarındaki azalmayla birlikte geniş çaplı sonuçlar doğurdu. Çok sayıda kişinin hayatını kaybettiği sıcak hava dalgaları, yaz mevsiminin giderek daha ağır koşullarla yaşandığını bir kez daha ortaya koydu.
İklim uzmanları, yaşanan olağanüstü hava koşullarının El Nino ile aynı döneme denk gelmesine rağmen tüm gelişmelerin doğrudan bu doğal hava olayıyla açıklanamayacağını belirtiyor. Araştırmacılara göre asıl belirleyici faktör, uzun yıllardır etkisini artıran insan kaynaklı küresel ısınma.
EL NİNO KÜRESEL HAVA DÜZENİNİ DEĞİŞTİRİYORPasifik Okyanusu'nun ekvatoral bölümündeki deniz yüzeyi sıcaklıklarının normal değerlerin üzerine çıkmasıyla ortaya çıkan El Nino, atmosferdeki hava dolaşımını önemli ölçüde değiştirebiliyor. Bu değişim, dünyanın farklı bölgelerinde alışılmış hava koşullarının tersine dönmesine neden oluyor.
Yaklaşık üç ila yedi yıllık aralıklarla görülen El Nino, çoğunlukla ilkbahar aylarında belirginleşiyor ve etkisini takip eden yıla kadar sürdürebiliyor. Okyanus sıcaklığındaki artış, bazı bölgelerde yoğun yağışlara yol açarken normalde yağış alan başka bölgelerde kuraklığın derinleşmesine neden olabiliyor.
Columbia Üniversitesinden iklim bilimci Muhammad Azhar Ehsan, mevcut El Nino olayının dikkat çekici bir güçte ilerlediğini belirterek bunun geçmişte 2015-2016 ve 1997-1998 yıllarında yaşanan en güçlü örneklerle karşılaştırılabilecek seviyeye ulaşabileceğini ifade ediyor.
Bilim dünyasının dikkat çektiği temel noktalardan biri ise El Nino'nun, zaten daha sıcak hale gelen bir gezegende ortaya çıkması. Son yıllarda küresel sıcaklıkların sürekli yeni rekorlar kırması, sıcak hava dalgalarının daha sık ve daha yoğun yaşanmasına zemin hazırlıyor.
Fosil yakıtların kullanımı nedeniyle atmosferde artan sera gazlarının neden olduğu küresel ısınma; kuraklık, aşırı sıcaklar ve yangın riskini uzun vadede artırıyor. El Nino ise bu mevcut ısınma eğiliminin üzerine ek bir sıcaklık baskısı oluşturabiliyor.
NASA'nın Jet İtki Laboratuvarı'nda görev yapan iklim bilimci Josh Willis, El Nino'nun etkilerinin dünya genelinde geniş bir alana yayılabileceğine dikkat çekerek önümüzdeki dönemin daha zorlu hava koşullarını beraberinde getirebileceği uyarısında bulundu.
Uzmanlara göre yaşanan sıcak hava dalgaları, kuruyan nehirler ve büyüyen orman yangınları yalnızca tek bir yaz mevsiminin sıra dışı olayları olarak değerlendirilmemeli. İnsan kaynaklı iklim değişikliği ile doğal iklim döngülerinin aynı dönemde etkili olması, aşırı hava olaylarının sonuçlarını daha ağır hale getirebiliyor.
Bilim insanları, El Nino'nun küresel sıcaklıklar üzerindeki etkisinin önümüzdeki dönemde daha belirgin hale gelebileceğini ve etkilerin 2027'ye kadar hissedilebileceğini öngörüyor. Bu nedenle mevcut sıcaklık rekorlarının ardından gözler, El Nino'nun güç kazanmasıyla birlikte dünyanın farklı bölgelerinde oluşabilecek yeni hava koşullarına çevrilmiş durumda.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Dünya, 2026.08.24 09:16