Bursa'nın Gürsu ilçesinde, görünüşleri nedeniyle pazarda alıcı bulamayan meyve ve sebzeler, kadınların el emeğiyle alışılmışın dışında turşulara dönüşüyor. Zerdeçallı ve hibiskuslu armuttan kiraz, şeftali ve nektarin turşusuna kadar farklı çeşitlerin üretildiği tesiste, tuz oranı yüzde 1'in altında tutulan ürünler hazırlandıktan 12 saat sonra tadılabiliyor.
Türkiye'nin önemli meyve ve sebze üretim merkezlerinden Gürsu'da, hasat döneminde küçük boyutları veya kabuklarındaki yüzeysel kusurlar nedeniyle satışa sunulamayan ürünlerin ekonomiye kazandırılması için yeni bir üretim modeli hayata geçirildi. Gürsu Belediyesi, Gürsu Sebze ve Meyve Pazarlama Kooperatifi ile Gürsu Ziraat Odası iş birliğinde kurulan Gürsu Yaş Sebze ve Meyve Kurutma Tesisi'nde, yaklaşık 3 yıllık Ar-Ge çalışmasının ardından yeni nesil turşu üretimine başlandı.
Gürsu'da meyveler alışılmışın dışında turşulara dönüşüyor
Toplam 600 metrekarelik tesiste, klasik turşu çeşitlerinin yanı sıra meyvelerden hazırlanan farklı lezzetler de üretiliyor. Zerdeçallı ve hibiskuslu armut turşusunun yanı sıra kiraz, şeftali ve nektarin gibi meyveler de üretim sürecinde değerlendiriliyor. Lahana, kornişon, biber ve karışık sebze turşuları da ürün yelpazesinde yer alıyor.
Geleneksel turşulardan farklı bir tat profili oluşturmayı hedefleyen üreticiler, özellikle gençlerin ilgisini çekebilecek çeşitler üzerinde çalıştı. Ürünler, bir yıl boyunca vatandaşlara tattırılarak lezzet, koku ve tat açısından değerlendirildi. Alınan geri bildirimlerin ardından üretime geçildi.
Turşuların bir diğer özelliği ise düşük tuz oranı. Tuz oranı yüzde 1'in altında tutulan ürünlerde koruyucu ve kimyasal katkı maddesi kullanılmadığı belirtiliyor.
Üretimin her aşamasında kadın emeği var
Tesiste sanayi tipi makine üretimi yerine el emeğine dayalı yöntem tercih ediliyor. Kadın çalışanlar, meyve ve sebzeleri ayıklıyor, doğruyor ve kavanozlara yerleştiriyor. Üretim modelinin hem tarımsal kayıpları azaltması hem de kadınlara istihdam sağlaması amaçlanıyor.
Normal dönemde 8 kadının çalıştığı tesiste, hasat sezonunda personel sayısı 30'a kadar çıkıyor. Yoğun dönemde günlük üretimin 5 bin kavanoza ulaştığı belirtiliyor. Ürünler, meyve ve sebzelerin hasat takvimine göre hazırlanıyor. Böylece bol miktarda yetişen ürünlerin tarlada kalmasının önüne geçilmesi ve üretim maliyetlerinin düşürülmesi hedefleniyor.
Hazırlandıktan 12 saat sonra tadılabiliyor
Gürsu'da üretilen turşuların tüketim süresi de geleneksel çeşitlerden ayrılıyor. Hazırlanan ürünler 12 saat sonra tadılabiliyor. Ancak turşuların lezzetinin tam olarak oturması için 5-6 gün beklenmesi gerekiyor.
Gürsu Ziraat Odası ve Kooperatif Başkanı Kamil Dönmez, üretimde makineleşme yerine kadın emeğini öne çıkarmayı tercih ettiklerini belirtti. Dönmez, görünüşleri nedeniyle pazarlanamayan meyvelerin çürük olmadığını, yalnızca boyutları veya kabuklarındaki küçük kusurlar nedeniyle satışta sorun yaşadıklarını ifade etti.
Dönmez, ürünlerin cam kavanozlarda hazırlandığını, büyük işletmelerden plastik ambalaj talepleri gelmesine rağmen cam ambalaj kullanımını sürdürmek istediklerini de söyledi.
Hedefte 15 bin tonluk ürün kaybını değerlendirmek var
Gürsu Belediye Başkanı Mustafa Işık, ilçede yetiştirilen ürünlerin bir bölümünün iç piyasada tüketildiğini, bir bölümünün ise ihraç edildiğini belirterek değerlendirme dışında kalan ürünleri ekonomiye kazandırmak için çalışma başlattıklarını söyledi.
Işık, yaptıkları çalışmalar sırasında yaklaşık 15 bin ton ürünün değerlendirilemediğini belirlediklerini ve amaçlarının bu ürünleri işleyerek katma değer oluşturmak olduğunu kaydetti.
Deveci armudundan cips üretimi de başladı
Tesiste yalnızca turşu üretimiyle sınırlı kalınmıyor. Tarlada kalan ürünleri değerlendirmek amacıyla soğuk kurutma yöntemiyle Deveci armudundan cips üretimi için de çalışma yürütülüyor.
Mustafa Işık, 10 kilogram yaş armuttan yaklaşık 1 kilogram kuru armut elde edildiğini belirterek deneme üretimlerine başlandığını açıkladı. Uzun raf ömrüne sahip olması hedeflenen armut cipsinin, gençlerin tükettiği atıştırmalıklara alternatif oluşturması amaçlanıyor.
Bursa'dan Avrupa pazarına açılmayı hedefliyorlar
Bursa'daki çeşitli marketlerde satışa sunulan turşuların internet üzerinden tüketiciye ulaştırılması için hazırlık yapılıyor. Üreticiler ayrıca Almanya ve Hollanda pazarlarına açılmak üzere çalışmalarını sürdürüyor.
Kamil Dönmez, Avrupa'da meyve turşularına alışkın bir tüketici kitlesi bulunduğunu belirterek Gürsu'da geliştirilen çeşitlerin bu pazarda karşılık bulabileceğini ifade etti. Üreticilerin hedefi, hem tarlada kalan ürünleri değerlendirmek hem de Gürsu'nun tarımsal üretimini farklı ürünlerle daha yüksek katma değere dönüştürmek.
Kaynak: DHA
Bursa Bölge, 2026.10.23 10:41