Akdeniz kıyılarında her yıl binlerce kilometrelik yolculuğun ardından yuvalama dönemine giren deniz kaplumbağaları için kritik süreç başladı. Nesli tükenme tehdidi altında bulunan caretta caretta ve yeşil deniz kaplumbağalarının korunması amacıyla Türkiye genelindeki 21 özel kumsalda gece saatlerinde sahile girişler yasaklandı. Kuralları ihlal edenleri ise bu yıl rekor seviyeye ulaşan ağır para cezaları bekliyor.
Uluslararası Doğayı Koruma Birliği'nin tehdit altındaki türler listesinde yer alan Caretta caretta ve Chelonia mydas türleri için Akdeniz kıyılarında başlayan yuvalama dönemi, eylül ayı sonuna kadar devam edecek. Yetkililer, özellikle gece saatlerinde sahillerde yapılacak ihlallerin kaplumbağa popülasyonunu ciddi şekilde tehdit ettiğine dikkat çekiyor.
AKDENİZ KIYILARINDA KAPLUMBAĞALAR İÇİN KRİTİK DÖNEM BAŞLADIHer yıl bahar aylarının sonlarında Akdeniz kıyılarına ulaşan deniz kaplumbağaları, yumurtalarını bırakmak için sahillere çıkıyor. Temmuz ayından itibaren ise kumların altındaki yuvalardan çıkan yavrular, denize ulaşma mücadelesi veriyor.
Uzmanlara göre bu süreç, deniz kaplumbağalarının yaşam döngüsündeki en hassas dönemlerden biri olarak kabul ediliyor. Sahillerdeki ışık, gürültü, insan hareketliliği ve araç girişleri hem erişkin kaplumbağaların yumurta bırakmasını engelliyor hem de yavruların yönlerini şaşırmasına neden olabiliyor.
Bu nedenle Türkiye genelinde koruma altındaki yuvalama alanlarında sıkı tedbirler uygulanıyor.
21 ÖZEL KUMSALDA GECE GİRİŞİ YASAKLANDITürkiye'de deniz kaplumbağalarının yuvalama yaptığı toplam 21 özel kumsal bulunuyor. Bu alanların önemli bölümü Antalya kıyılarında yer alırken, Muğla, Mersin, Adana ve Hatay'daki sahiller de koruma kapsamında bulunuyor.
Özellikle İztuzu Plajı, Patara Plajı ve Çıralı Sahili gibi dünyaca ünlü sahillerde denetimler artırıldı.
Yetkililerin aldığı karara göre, 1 Mayıs itibarıyla başlayan uygulama kapsamında sahillere saat 20.00'den sonra giriş yapılamayacak. Yasak her gün sabah saat 08.00'e kadar devam edecek.
Böylece gündüz turistlerin kullanımına açık olan sahiller, gece boyunca tamamen deniz kaplumbağalarına bırakılacak.
KURAL İHLALİNE REKOR CEZAKoruma altındaki sahillerde yalnızca gece girişleri değil, birçok faaliyet de yasak kapsamına alındı. Kumsallara araçla giriş yapılması, kamp kurulması, çadır açılması, ateş yakılması ve mangal yapılması da kesin olarak yasaklandı.
Yetkililer, özellikle yuvalama alanlarına zarar verilmesi durumunda çok ağır yaptırımlar uygulanacağını açıkladı. Çevre Kanunu kapsamında biyolojik çeşitliliğe zarar verdiği belirlenen kişilere 2026 yılı itibarıyla 699 bin 245 lira idari para cezası kesilecek.
İhlalin şirketler veya tüzel kişiler tarafından gerçekleştirilmesi halinde ise ceza miktarı 2 milyon lirayı aşabiliyor.
EN BÜYÜK YUVALAMA ALANI ANTALYA'DATürkiye'nin en önemli deniz kaplumbağası yuvalama alanlarının başında Antalya'daki Belek sahili geliyor. Yaklaşık 30 kilometrelik sahil şeridi, yalnızca Türkiye'nin değil tüm Akdeniz'in en büyük yuvalama alanlarından biri olarak gösteriliyor.
Uzmanlar, Türkiye kıyılarının Akdeniz ekosistemi açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirtiyor. Bu nedenle koruma çalışmalarının yalnızca yerel değil, küresel ölçekte önem taşıdığı vurgulanıyor.
UZMANLARDAN TATİLCİLERE ÇAĞRIDoğa koruma ekipleri ve çevre uzmanları, özellikle yaz sezonunda sahilleri kullanan vatandaşlara önemli uyarılarda bulunuyor. Kaplumbağaların yaşam alanlarının korunabilmesi için sahillerde gece ışık kullanımının azaltılması, yuvalama bölgelerine yaklaşılmaması ve çevre temizliğine dikkat edilmesi gerektiği ifade ediliyor.
Yetkililer ayrıca sahillerde yer alan bilgilendirme tabelalarına uyulmasının ve koruma ekiplerinin yönlendirmelerinin dikkate alınmasının büyük önem taşıdığını belirtiyor.
Akdeniz kıyılarında başlayan bu hassas dönemde alınan tedbirlerin, nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağalarının geleceği açısından kritik rol oynadığı değerlendiriliyor.
Kaynak: DHA
Yaşam, 2026.05.29 10:28