İran'ın Afganistan sınırına yakın Makhunik köyü, geçmişte burada yaşayan insanların yaklaşık 1 metre boyunda olması nedeniyle uzun yıllar "Cüceler Şehri" olarak anıldı. Bölgede bulunan gizemli mumya efsaneleri yeniden alevlendirse de, uzmanların yaptığı araştırmalar hem mumyanın hem de köy halkının kısa boylu olmasının ardındaki gerçeği ortaya koydu.
İran'ın doğusunda, Afganistan sınırına yakın bir noktada yer alan Makhunik köyü, yıllardır dünyanın en sıra dışı yerleşimlerinden biri olarak gösteriliyor. Geçmişte burada yaşayan insanların büyük bölümünün yaklaşık 1 metre boyunda olduğu yönündeki bilgiler, köyü "Cüceler Şehri" olarak tanınan bir yer haline getirdi. Özellikle yaklaşık 100 yıl öncesine kadar bölgede yaşayan insanların ortalama boy uzunluğunun normal değerlerin oldukça altında olduğu belirtiliyor.
Mynet'in haberine göre Makhunik köyüyle ilgili tartışmalar, 2005 yılında bölgede yapılan kazılarda bulunan küçük bir mumyayla yeniden alevlendi. İlk etapta bazı çevrelerde mumyanın kısa boylu bir yetişkine ait olabileceği yönünde iddialar ortaya atıldı. Bu gelişme, "Cüceler Şehri" efsanesini yeniden gündeme taşıdı.
Ancak uzman ekiplerin gerçekleştirdiği ayrıntılı incelemeler farklı bir gerçeği ortaya koydu. Yapılan bilimsel değerlendirmelerde, söz konusu mumyanın yetişkin bir bireye değil, prematüre olarak dünyaya gelen bir bebeğe ait olduğu belirlendi. Böylece yıllardır konuşulan iddiaların önemli bir bölümü bilimsel verilerle açıklığa kavuşmuş oldu.
Araştırmacılar, köy halkının geçmişte kısa boylu olmasının temel nedeninin genetikten çok yaşam koşulları olduğunu ifade ediyor. Bölgenin kurak iklimi ve tarıma elverişsiz yapısı nedeniyle hayvancılık uzun yıllar boyunca gelişemedi. Bu durum, köy sakinlerinin beslenme düzenini doğrudan etkiledi.
Nesiller boyunca ağırlıklı olarak arpa, tahıl ve turp gibi sınırlı gıdalarla beslenen toplulukta, protein eksikliğinin fiziksel gelişimi olumsuz etkilediği değerlendiriliyor. Uzmanlar, uzun süre devam eden yetersiz ve dengesiz beslenmenin çocukların büyüme süreçlerinde belirleyici rol oynadığına dikkat çekiyor.
Makhunik köyünü ilginç kılan yalnızca sakinlerinin fiziksel özellikleri değil, günlük yaşam alışkanlıkları da oldu. İran genelinde çay tüketimi kültürün ayrılmaz bir parçası olarak kabul edilirken, köy halkının uzun yıllar boyunca çay içmekten uzak durduğu belirtiliyor.
Bölgeye ilişkin aktarılan bilgilere göre, köy sakinleri çay tüketimini doğru bir alışkanlık olarak görmüyor, hatta bunun yalnızca madde bağımlıları tarafından tercih edilen bir davranış olduğuna inanıyordu. Bu yaklaşım, Makhunik'i kültürel açıdan da diğer yerleşimlerden ayıran özelliklerden biri olarak değerlendiriliyor.
Makhunik'te günümüze ulaşan alçak tavanlı taş evler de uzun yıllar boyunca köyün kısa boylu sakinleriyle ilişkilendirildi. Bölgede halen ayakta duran yaklaşık 70 ila 80 tarihi ev, ziyaretçilerin en çok dikkatini çeken yapılar arasında yer alıyor.
Ancak uzmanlar, bu yapıların yalnızca insanların fiziksel özelliklerine göre tasarlanmadığını belirtiyor. Müze çalışmalarında görev alan Ahmad Rahnama'nın değerlendirmelerine göre, küçük evlerin tercih edilmesinde yapı malzemesinden tasarruf edilmesi, sert iklim koşullarında ısıtma ve soğutmanın daha kolay sağlanması ile yapıların dışarıdan daha az fark edilmesi gibi pratik nedenler etkili oldu.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Yaşam, 2026.07.08 16:09