İnegöl'ün son yorgancılarından Erkan Genç, 60 yılı aşkın süredir sürdürdüğü mesleğinde el emeğiyle yorgan dikmeye devam ederken, çırak bulamamanın ve geleneksel yorgancılığın yok olma tehlikesinin üzüntüsünü yaşıyor.
Bursa'nın İnegöl ilçesinde, geleneksel Türk el sanatları arasında önemli bir yere sahip olan yorgancılık, artık sayılı ustaların omuzlarında yaşamaya devam ediyor. Bu ustalardan biri de 73 yaşındaki Erkan Genç. Çocuk yaşta babasının yanında çıraklığa başlayan Genç, yaklaşık 60 yılı aşkın süredir bu mesleği sürdürüyor ve ilçede bu işi yapan son yorgancı olarak biliniyor.
Cuma Mahallesi'ndeki küçük atölyesinde sipariş üzerine çalışan Erkan Genç, bir yorganı genellikle bir gün içinde tamamlayabiliyor. Ancak onun işi yalnızca dikiş değil; pamuk ve yünü hazırlama, çubuklama ve hallaçlama gibi geleneksel yöntemlerle malzemeyi işleyerek yorgana hayat veriyor.
Mesleğe ilkokul çağlarında başladığını anlatan Genç, eğitim hayatını da bu işin içinde sürdürdüğünü söylüyor. Askerlik dışında iğneyi elinden hiç bırakmadığını belirten usta, İstanbul'da geçirdiği yıllarda mesleğini daha da geliştirdiğini, özellikle ince ve detaylı dikiş tekniklerini orada öğrendiğini ifade ediyor. Daha sonra İnegöl'e dönerek kendi dükkânını açmış ve uzun yıllar boyunca üretime devam etmiş.
"Bu sanat giderek kayboluyor"Erkan Genç'e göre yorgancılık artık yok olma noktasında. Çırak yetişmemesinden yakınan usta, günümüzde el işçiliğine ilginin azaldığını ve birçok işin fabrikasyon üretime yöneldiğini söylüyor. Ona göre bu durum sadece bir mesleğin değil, bir kültürün de kaybolması anlamına geliyor.
Zaman zaman büyük sipariş talepleri gelse de, seri üretimin bu işin doğasına uygun olmadığını belirtiyor. El emeğiyle yapılan yorganın yerini makine ürünlerinin tutamayacağını savunuyor.
Kraliçe'ye giden yorganUstanın hayatındaki en ilginç anılardan biri ise 1980'li yıllarda yaşanmış. İngiltere Büyükelçiliği aracılığıyla gelen bir siparişle, Kraliçe II. Elizabeth için batik tekniğiyle portre içeren özel bir yorgan hazırlanmış. Üç kişi birlikte çalışarak tamamlanan bu özel ürün, o dönem İngiltere'ye gönderilmiş.
Genç, modern sentetik malzemelere karşı oldukça eleştirel. Ona göre yün ve pamuk hem sağlıklı hem de insan vücuduna en uygun doğal materyaller. Elyaf gibi petrol türevlerinin terlemeye, rahatsızlığa ve sağlık sorunlarına yol açabileceğini savunan usta, yünün ise ısıtmak yerine vücut ısısını dengede tuttuğunu belirtiyor.
"Yün seni ısıtmaz, korur" diyerek doğal malzemelerin önemini vurgulayan Genç, özellikle genç nesillere geleneksel ve doğal ürünleri tercih etmeleri gerektiğini hatırlatıyor.
Bir meslekten fazlasıBugün İnegöl'de neredeyse tek başına bu zanaatı sürdüren Erkan Genç, yorgancılığın sadece bir iş değil, aynı zamanda kültürel bir miras olduğunu düşünüyor. Ona göre bu meslek, ustalarıyla birlikte yok olma tehlikesiyle karşı karşıya ve gelecekte bu ince el işçiliğini yapacak kimse kalmayabilir.
Kaynak: DHA
Bursa Bölge, 2026.05.22 11:58