Türkiye'de enginar üretiminde İzmir'in ardından ikinci sırada yer alan Bursa, sadece üretim kapasitesiyle değil, ürünün sofraya ulaşma sürecindeki emek yoğun meslekleriyle de dikkat çekiyor. Hasat edilen enginarların tüketilebilir hale getirilmesi için çalışan "enginar soyucuları", yaklaşık üç ay süren sezon boyunca hem yoğun tempo hem de yüksek kazanç imkânı sunan zorlu bir iş kolunda faaliyet gösteriyor.
2025 yılı TÜİK verilerine göre Bursa'da yaklaşık 7 bin 531 dekar alanda enginar üretimi gerçekleştirildi. Yıllık 9 bin 778 tonluk üretim hacmiyle kent, Türkiye genelinde İzmir'in ardından ikinci sıraya yerleşti. Özellikle Mustafakemalpaşa ve Nilüfer ilçeleri, üretimin büyük bölümünü karşılayan bölgeler olarak öne çıkıyor.
Bölgedeki üretimin dikkat çeken kalemlerinden biri ise coğrafi işaret tesciline sahip Hasanağa enginarı. Yaklaşık 200 dönümlük alanda yetiştirilen bu özel ürün, yılda yüz binlerce adetlik üretim kapasitesiyle hem yerel ekonomiye hem de dış pazara katkı sağlıyor. Ürün çoğunlukla İstanbul başta olmak üzere farklı illerden gelen alıcılar tarafından tarladan satın alınıyor.
Enginar üretimi kadar, ürünün mutfağa hazır hale getirilmesi de başlı başına bir emek gerektiriyor. Soyulmamış enginar, tüketim için oldukça zahmetli bir hazırlık sürecinden geçmek zorunda olduğu için bu işi profesyonel olarak yapan kişiler zamanla ayrı bir meslek grubu oluşturdu.
Bursa'da "enginar soyucuları" olarak bilinen bu işçiler, keskin bıçaklar ve yüksek el becerisi gerektiren bir süreçte çalışıyor. Hız, dikkat ve dayanıklılığın ön planda olduğu bu işte ustalaşmak yıllar sürebiliyor. Sezonun kısa olmasına rağmen kazanç potansiyeli nedeniyle birçok kişi bu alanda çalışmayı tercih ediyor.
Mesleği ailesinden devralan Hamza Dinler, Bursa'daki en hızlı soyuculardan biri olarak biliniyor. Küçük yaşlarda başladığı işte yıllar içinde büyük bir hız kazandığını belirten Dinler, enginar soyma sürecinin yalnızca bıçak kullanmaktan ibaret olmadığını, ciddi bir teknik ve alışkanlık gerektirdiğini ifade ediyor.
Dinler'in anlattığına göre enginar soyarken bıçak sabit tutuluyor ve ürün elde çevrilerek işleniyor. Bu yöntem, hem hız hem de güvenlik açısından belirli bir ustalık gerektiriyor. Yoğun tempoda çalışan deneyimli soyucular, kısa sürede binlerce enginarı işleyebilecek seviyeye ulaşabiliyor.
Aile geleneğiyle bu işi sürdüren birçok kişi bulunurken, mesleğe yeni başlayanlar ise ilk yıllarda daha düşük performansla çalışıyor ve zamanla ustalaşıyor.
Enginar soyma işi, parça başı ücret üzerinden hesaplanıyor. Ürün başına belirlenen ücret sayesinde hızlı çalışan işçiler sezon boyunca ciddi gelir elde edebiliyor. Ancak işin fiziksel zorluğu ve kullanılan kesici aletler nedeniyle risk de oldukça yüksek.
Sektörde uzun yıllardır çalışan isimler, bu işin dışarıdan göründüğü kadar kolay olmadığını vurguluyor. Keskin bıçaklarla çalışılması nedeniyle küçük bir dikkatsizliğin ciddi yaralanmalara yol açabileceği belirtiliyor. Bu nedenle mesleğe yeni başlayanların ilk dönemlerde zorluk yaşadığı ifade ediliyor.
Bursa Enginarı Türkiye Pazarında Öne ÇıkıyorBursa'nın özellikle Hasanağa bölgesinde yetiştirilen enginarları, kalitesi ve işlenme kolaylığıyla üreticiler tarafından da tercih ediliyor. Bu durum hem soyma sürecini hızlandırıyor hem de üretim zincirini daha verimli hale getiriyor.
Bölgedeki üreticiler ve işçiler, enginar sezonunun hem ekonomik hem de kültürel açıdan önemli bir dönem olduğunu belirtiyor. Ürün hasadından tüketiciye ulaşana kadar geçen süreçte birçok kişinin emeği bulunurken, enginar soyucuları bu zincirin en görünmeyen ama en kritik halkalarından biri olarak öne çıkıyor.
Kaynak: IHA
Bursa Bölge, 2026.06.11 09:59