Bursa'nın köklü mutfak kültürü içinde önemli bir yere sahip olan ancak kentte yaşayan birçok kişinin üretim sürecini ve içeriğini yeterince bilmediği geleneksel bayram çöreği, Kurban Bayramı öncesinde yoğun talep görüyor. Ramazan ve Kurban Bayramı sofralarının vazgeçilmez lezzetleri arasında yer alan bu özel ürün, özellikle Nilüfer ilçesine bağlı Ürünlü Mahallesi'nde yıllardır sürdürülen bir geleneğin parçası olarak üretiliyor.
Ekşi mayalı köy ekmeği hamurunun zeytinyağı, ayçiçeği yağı, ceviz, susam ve haşhaş ile harmanlanmasıyla hazırlanan bayram çöreği, hem lezzeti hem de hazırlanış biçimiyle dikkat çekiyor. Geleneksel yöntemlerle üretilen bu özel yiyecek, özellikle bayram dönemlerinde sofraların en çok aranan ürünlerinden biri haline geliyor.
Bursa'nın Ürünlü Mahallesi'nde bu geleneği sürdüren birkaç üretici, bayrama günler kala başlayan yoğun sipariş sürecine yetişebilmek için aralıksız çalışıyor.
Bayram çöreği üretimi, bayrama yaklaşık üç gün kala başlıyor ve bayram sabahına kadar kesintisiz şekilde devam ediyor. Odun ateşiyle ısıtılan taş fırınlarda pişirilen çörekler, hem zahmetli üretim süreci hem de yoğun talep nedeniyle özel bir değer taşıyor.
Ürünlerin fiyatları içeriklerine göre değişirken, cevizli ve zengin malzemeli bayram çörekleri 150 ila 180 lira arasında satışa sunuluyor. Sade ekşi mayalı köy ekmekleri ise 70 liradan alıcı buluyor. Yoğunluk nedeniyle özellikle arife günü Ürünlü'ye gelen vatandaşların, sipariş vermemişlerse çoğu zaman eli boş döndüğü belirtiliyor.
Üreticiler, yoğun talep nedeniyle siparişleri günler öncesinden listeleyerek hazırlık yapıyor. Mahallede bu geleneği sürdüren isimlerden biri olan Seyhan Mestan, bayram öncesinde fırınların hiç durmadan çalıştığını belirterek üretimin tamamen sipariş üzerine planlandığını ifade ediyor.
Mestan, ekşi mayalı hamurla hazırlanan karışımın içine ceviz, fıstık, susam ve çeşitli yağlar eklediklerini, ardından odun ateşinde taş fırınlarda pişirdiklerini söylüyor. Bayram döneminde fırınların neredeyse hiç sönmediği, üretimin gece gündüz devam ettiği aktarılıyor.
Mahallede üretim yapan bir diğer isim olan Nuran Öz ise sipariş sürecinin tamamen planlı ilerlediğini, defterlere önceden kayıt alınarak üretimin buna göre şekillendiğini dile getiriyor. Öz, özellikle arife gecesi başlayan yoğunluğun bayram sabahına kadar sürdüğünü ve bu süreçte dinlenme imkânı bulamadıklarını belirtiyor.
Bayram çöreğinin yalnızca bir gıda ürünü değil, aynı zamanda bir ikram kültürünün parçası olduğunu vurgulayan üreticiler, büyüklerin evlerine gelen misafirlere bu çöreklerden ikram edildiğini, çocuklara ve torunlara ise bayram hediyesi olarak verildiğini ifade ediyor.
Geçmişte her evin bahçesinde taş fırın bulunduğunu ve bayram hazırlıklarının toplu şekilde yapıldığını hatırlatan üreticiler, günümüzde bu geleneğin çok az kişi tarafından sürdürüldüğünü belirtiyor. Ürünlü Mahallesi'nde yalnızca birkaç komşunun bu mirası yaşatmaya devam ettiği ve öğrendikleri tarifleri yeni nesillere aktarmaya çalıştıkları ifade ediliyor.
Bursa'nın kültürel mirası arasında yer alan bayram çöreği, hem üretim süreci hem de taşıdığı geleneksel anlamla bayram sofralarında özel bir yer edinmeye devam ediyor.
Kaynak: IHA
Bursa Bölge, 2026.05.26 09:03