Bursa'nın Yıldırım ilçesinde bulunan ve Osmanlı'nın kuruluş döneminden günümüze ulaşan en önemli kırsal yerleşimlerinden biri olan Cumalıkızık, her yıl on binlerce yerli ve yabancı turisti ağırlıyor. Renkli cumbalı evleri, taş döşeli dar sokakları ve 700 yılı aşan tarihiyle ziyaretçilerini adeta zamanda yolculuğa çıkaran köy, UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer almasıyla da dünyanın dikkatini çekiyor.
FATİH MISIR/ BURSADA BUGÜN
Uludağ'ın eteklerinde kurulu Cumalıkızık, Osmanlı Devleti'nin Bursa'yı fethetmesinin ardından 14. yüzyılın başlarında kurulan ilk Türk yerleşimlerinden biri olarak biliniyor.
Köy, Osmanlı'nın ilk başkenti Bursa'nın ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan vakıf köylerinden biri olma özelliğini taşıyor. Tarihi kayıtlara göre köyün gelirleri, Orhan Gazi Külliyesi'nin ihtiyaçlarının karşılanması için kullanılıyordu.
Cumalıkızık, Uludağ'ın kuzey eteklerinde kurulan beş Kızık köyünden biri. Rivayete göre çevrede yaşayan köylüler cuma namazı için bu köyde toplandığından köye "Cumalıkızık" adı verildi. Aynı bölgede Derekızık, Fidyekızık, Hamamlıkızık ve Değirmenlikızık gibi diğer Kızık köyleri de bulunuyor.
Cumalıkızık'ın uluslararası alanda tanınmasını sağlayan en önemli gelişme ise 2014 yılında yaşandı. "Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu'nun Doğuşu" başlığıyla UNESCO Dünya Miras Listesi'ne dahil edilen köy, Osmanlı'nın kuruluş dönemindeki şehir ve kırsal yerleşim düzenini en iyi yansıtan örneklerden biri olarak kabul edildi. UNESCO, Cumalıkızık'ı erken Osmanlı döneminin kırsal yaşamını özgün haliyle koruyan en önemli yerleşimlerden biri olarak değerlendiriyor.
700 Yıllık Evler Hâlâ AyaktaKöyde yaklaşık 270 tarihi ev bulunuyor. Bunların yaklaşık 180'i halen kullanılmaya devam ederken, diğer yapılar koruma ve restorasyon çalışmalarıyla gelecek nesillere aktarılıyor. Ahşap ve taşın birlikte kullanıldığı iki ve üç katlı cumbalı evler, Osmanlı sivil mimarisinin en güzel örnekleri arasında gösteriliyor. Dar taş sokaklar, tarihi çeşmeler ve geleneksel yaşam kültürü de köyün özgün kimliğini koruyor.
Korunmuş tarihi dokusu sayesinde Cumalıkızık, son yıllarda birçok dizi, film ve belgeselin de çekim merkezi haline geldi. Doğal film platosunu andıran köy, özellikle hafta sonları fotoğraf tutkunlarının ve sosyal medya içerik üreticilerinin de uğrak noktası oluyor.
Turizmle Birlikte Ekonomiye Katkı SağlıyorCumalıkızık'a gelen ziyaretçiler yalnızca tarihi atmosferi görmekle kalmıyor; köy meydanında kurulan tezgâhlarda ev yapımı reçeller, erişte, tarhana, gözleme, doğal ürünler ve yöresel hediyelik eşyaları da satın alabiliyor. Böylece köy turizmi, bölge halkı için önemli bir gelir kaynağı oluşturuyor.
Özellikle ilkbahar ve yaz aylarında yoğun ilgi gören Cumalıkızık, tarihi mirasını koruyarak geleceğe taşırken, Osmanlı'nın kuruluş dönemine ışık tutan yapısıyla Bursa'nın en önemli turizm destinasyonları arasında yer almaya devam ediyor. Yaklaşık yedi asırlık geçmişiyle ziyaretçilerine tarih, kültür ve doğayı bir arada sunan köy, hem Türkiye'nin hem de dünyanın görülmesi gereken kültürel mirasları arasında gösteriliyor.
Bursa Bölge, 2026.07.14 12:06