Bilim dünyasının ve doğa tutkunlarının uzun yıllardır izini sürdüğü Tulipa sprengeri, Amasya'da bir kapıcının dikkati sayesinde yeniden gün yüzüne çıktı. Yaklaşık 130 yıldır doğada görülmediği için neslinin tükendiği düşünülen "yitik Türk lalesi", bölgedeki keşifle birlikte yeniden gündeme geldi ve büyük heyecan yarattı.
En son 1896 yılında doğal ortamında kayda geçen ve o tarihten sonra Anadolu'da izine rastlanmayan bu özel bitki, Amasya'da yapılan bir doğa gezisi sırasında bulundu. Kentte bir binada kapıcılık yapan Ercan Eftelioğlu'nun fark ettiği çiçek, bilim insanlarını harekete geçirdi. Uzmanlar yaptıkları incelemeler sonucunda bitkinin Tulipa sprengeri olduğunu doğruladı.
Bitkinin görüldüğü alanın konumu gizli tutulurken, bölgenin koruma altına alındığı bildirildi.
1892 yılında Alman bahçıvan Mühlendorff tarafından Avrupa'ya götürülen ve daha sonra botanikçi Carl Sprenger tarafından bilim dünyasına tanıtılan tür, uzun yıllar boyunca Anadolu'da kayıp olarak kabul edilmişti. Avrupa'daki bazı özel koleksiyonlarda varlığını sürdürse de doğal ortamında görülmemesi, türün yok olduğu düşüncesini güçlendirmişti.
Doğa gezisi sırasında bitkiyi fark eden Ercan Eftelioğlu, görüntüleri uzmanlara ulaştırdı. Fotoğrafları inceleyen botanikçiler, bitkinin yıllardır aranan yitik lale olduğunu tespit etti. Ardından bölgeye gelen akademisyenler sahada detaylı inceleme yaptı.
Uzmanlar, bitkinin doğal olarak yayılım gösterdiğini ve diğer lale türlerinden bazı belirgin özelliklerle ayrıldığını belirtti.
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan bilim insanları, türün uzun yıllar boyunca kayıp sanıldığını ancak yapılan incelemelerle varlığının yeniden doğrulandığını ifade etti. Bitkinin korunması için özel çalışmalar başlatılacağı açıklandı.
Bitkiyi bulan Eftelioğlu ise, "Yıllardır aranan bir türü görmek benim için büyük bir mutluluk" sözleriyle duygularını paylaştı.
Uzmanlar, türün bulunduğu alanın hassasiyet nedeniyle gizli tutulduğunu ve koruma çalışmalarıyla birlikte doğal yaşamının sürdürülebilir hale getirilmesinin hedeflendiğini belirtti.
Kaynak: IHA
Güncel, 2026.06.12 16:23