Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, uzun yol tır şoförlerinin fazla çalışma ücretlerine ilişkin önemli bir karara imza attı. Şoförün çalışma düzenine tanıklık etmeyen kişilerin beyanlarının tek başına yeterli olmayacağına hükmeden yüksek mahkeme, usulüne uygun kanıtlanmayan fazla mesai, hafta tatili ve resmi tatil ücretlerinin ödenemeyeceğine karar verdi.
Yurt içi ve yurt dışında uzun mesafelerde çalışan tır şoförlerinin fazla çalışma ücretlerine ilişkin davalarda önemli bir yargı kararı çıktı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, uzun yol şoförlerinin çalışma sürelerinin yalnızca tanık anlatımları üzerinden belirlenemeyeceğine dikkat çekti.
Karara konu olayda, bir tır şoförü çalıştığı şirketten ücret ve sigorta primlerine ilişkin sorunlar nedeniyle ayrıldığını belirterek dava açtı. Şoför, uzun süreli seferlerde günlük 12-13 saat araç kullandığını, hafta tatilleri ile resmi tatillerin önemli bölümünde çalıştığını ve bu çalışmalarının karşılığının kendisine ödenmediğini ileri sürdü.
Davacı ayrıca sigorta primlerinin gerçek kazancı üzerinden değil, asgari ücret üzerinden bildirildiğini belirterek kıdem tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ile genel tatil ücretlerini talep etti.
MAHKEME KARARI İSTİNAFA TAŞINDIİş Mahkemesi, işçinin ödenmeyen bazı işçilik alacaklarının bulunduğu ve sigorta primlerinin eksik ücret üzerinden bildirildiği gerekçesiyle iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğine karar verdi. Dava kısmen kabul edilirken dosya istinaf incelemesine taşındı.
Bölge Adliye Mahkemesi ise özellikle fazla çalışma alacağının yalnızca tanık ifadelerine dayanılarak hesaplanmasını hukuka uygun bulmadı. Bunun üzerine ilk derece mahkemesinin kararı kaldırıldı.
Davacının temyiz başvurusu sonrasında dosya Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin önüne geldi.
Yargıtay'ın değerlendirmesinde, uzun yol tır şoförlerinin çalışma düzeninin belirlenmesinde karayolları trafik kurallarındaki azami sürüş ve dinlenme sürelerinin doğrudan çalışma süresi olarak kabul edilemeyeceği vurgulandı.
Yüksek mahkemeye göre bir tır şoförünün haftalar süren yurt içi veya yurt dışı seferlerinde zamanını nasıl kullandığı kişisel çalışma düzenine bağlı. Bu nedenle şoförle aynı yolculuğu yapmayan bir kişinin, onun günlük çalışma saatleri konusunda doğrudan görgüye dayalı bilgi sahibi olması mümkün değil.
Kararda, uzun yol tır şoförlerinin çalışma düzeninin ispatında görgüye dayalı tanık anlatımının esas alınması gerektiği belirtildi. Sabah işyerinden çıkıp aynı gün akşam veya gece geri dönülen, çalışma düzeninin dışarıdan gözlemlenebildiği işler ise bu değerlendirmeden ayrı tutuldu.
Dosyadaki şoförün bazı dönemlerde yurt içinde ve yurt dışında uzun yol taşımacılığı yaptığı, bazı dönemlerde ise liman ile otomotiv firması arasında daha kısa mesafeli taşımacılık görevlerinde bulunduğu tespit edildi.
Yargıtay, uzun yol seferlerinde davacının tek şoför olarak araç kullandığının sabit olduğuna dikkat çekti. Bu nedenle çalışma saatlerini doğrudan gören bir tanığın bulunduğundan söz edilemeyeceği değerlendirildi.
Takograf kayıtları da davanın çözümünde tek başına yeterli görülmedi. Dosyada, şoförlerin çalışma sürelerinin değiştirilmiş takograf kayıtları üzerinden gösterilmeye çalışıldığı yönündeki iddialar bulunduğu belirtildi.
FAZLA MESAİ VE TATİL ALACAKLARI REDDEDİLDİYargıtay 9. Hukuk Dairesi, usulüne uygun şekilde ispatlanamayan fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ile genel tatil ücretlerinin kabul edilmesini hatalı buldu.
Buna karşılık, işveren tarafından sigorta primlerinin gerçek ücret yerine daha düşük bir ücret üzerinden bildirilmesi nedeniyle işçinin iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiği yönündeki değerlendirme yerinde bulundu. Bu nedenle davacının kıdem tazminatına hak kazanmasına ilişkin kararda bir isabetsizlik olmadığı belirtildi.
Yargıtay, Bölge Adliye Mahkemesi'nin fazla mesaiye ilişkin kararını yasaya aykırı bularak hükmün bu yönden bozulmasına oy birliğiyle karar verdi. Karar, uzun yol tır şoförlerinin fazla çalışma alacaklarında çalışma süresinin nasıl ispatlanacağı açısından dikkat çekici bir emsal oluşturdu.
Kaynak: IHA
Güncel, 2026.08.13 12:28