Fergani Uzay Teknolojileri tarafından tamamen milli imkânlarla geliştirilen FRG-100D4 uydusu, ABD'den gerçekleştirilen fırlatmanın ardından başarıyla yörüngesine yerleşti. Haberleşme ve navigasyon sistemleriyle donatılan 160 kilogram ağırlığındaki uydu, şirketin uzaydaki altıncı uzay aracı olarak kayıtlara geçti. Yeni nesil teknolojiler taşıyan FRG-100D4, Türkiye'nin bağımsız haberleşme ve navigasyon ağı oluşturma hedefinde önemli bir aşamayı temsil ediyor.
Baykar Yönetim Kurulu Başkanı ve Teknoloji Lideri Selçuk Bayraktar tarafından kurulan Fergani Uzay Teknolojileri, milli uzay teknolojileri alanındaki çalışmalarını sürdürüyor. Şirketin kendi mühendislik imkânlarıyla geliştirdiği FRG-100D4, 20 Ekim'de ABD'nin Florida eyaletinde bulunan Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nden uzaya gönderildi.
SpaceX tarafından gerçekleştirilen Bandwagon-5 görevi kapsamında fırlatılan uydu, Türkiye saatiyle 14.04'te başlayan yolculuğunun ardından yaklaşık 63 dakika sonra fırlatma aracından ayrıldı. Saat 15.07 itibarıyla gerçekleşen ayrılmanın ardından FRG-100D4, yaklaşık 590 kilometre irtifadaki hedef yörüngesine başarıyla yerleşti.
Fergani Uzay tarafından geliştirilen FRG-100D4, önceki uydulara kıyasla bünyesinde barındırdığı yeni nesil donanımlarla öne çıkıyor. Uydu, yalnızca haberleşme ve navigasyon görevleri için değil, aynı zamanda Türkiye'de geliştirilen kritik uzay ekipmanlarının gerçek uzay koşullarında test edilmesi amacıyla da kullanılacak.
Uydunun sistemlerinde tepki tekeri, manyetik tork çubuğu, manyetometre, atalet ölçüm birimi (IMU) ve küresel navigasyon uydu sistemi (GNSS) alıcısı gibi önemli bileşenler bulunuyor. Bunlara ek olarak yönlenebilir güneş panelleri, batarya paketi, rejeneratif modem ve faz dizili anten de uyduya entegre edildi.
Söz konusu ekipmanların Fergani mühendisleri tarafından milli imkânlarla geliştirilmesi, uzay sistemlerinde dışa bağımlılığın azaltılması açısından önem taşıyor. Uydu bünyesinde ayrıca ileri görevlerde kullanılmak üzere yapay zekâ destekli bir bilgisayar da yer alıyor. Bu sistemin uzay ortamında çalışmasının doğrulanması, gelecekte daha karmaşık görevleri yerine getirebilecek milli uzay araçlarının geliştirilmesine katkı sağlayacak.
FRG-100D4 ile birlikte yerli aviyonik sistemlerin, haberleşme donanımlarının ve navigasyon bileşenlerinin uzayda kullanılabilirliği de sınanacak. Uzay ortamında elde edilecek operasyonel deneyim, sonraki uydu projelerinde bu teknolojilerin daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesine imkân tanıyacak.
FRG-100D4'ün uzaya gönderilmesi, Fergani Uzay'ın uzun vadeli projeleri arasında yer alan Uluğ Bey Takım Uydu Sistemi açısından da önem taşıyor. Şirket, önümüzdeki beş yıl içerisinde 200'den fazla uydudan oluşan bir sistem kurmayı hedefliyor.
Bağımsız haberleşme ve navigasyon altyapısı oluşturulmasını amaçlayan proje kapsamında uyduların yanı sıra bu sistemlerde kullanılacak yerli teknolojilerin geliştirilmesi de sürdürülüyor. FRG-100D4, daha yüksek yerlilik oranına sahip ekipmanları, geliştirilmiş navigasyon yetenekleri ve geniş bant haberleşme sistemleriyle bu hedef doğrultusunda geliştirilen araçlar arasında bulunuyor.
Fergani'nin en yüksek güç üretim kapasitesine sahip uydusu olarak tanımlanan FRG-100D4, enerji üretimi ve alt sistemlerin yerlileştirilmesi bakımından da yeni bir aşamayı temsil ediyor. Uydu üzerinde kullanılan bileşenlerin milli imkânlarla geliştirilmesi, gelecekte kurulması planlanan takım uydu sisteminin teknolojik altyapısının oluşturulmasına katkı sağlayacak.
Uluğ Bey Takım Uydu Sistemi'nin tamamlanmasıyla Türkiye'nin kendi haberleşme ve navigasyon ağına sahip olması hedefleniyor. Böyle bir altyapının devreye alınması durumunda, Türkiye'nin kritik uydu hizmetlerinde dış sistemlere bağımlılığını azaltması ve oluşturulacak teknolojik kabiliyetleri dost ve kardeş ülkelerle paylaşabilmesi amaçlanıyor.
Takım uydu çalışmalarının yanında milli fırlatma aracına yönelik geliştirme faaliyetleri de devam ediyor. Böylece uydu üretiminden yörüngeye erişime kadar uzanan süreçte yerli teknolojilerin geliştirilmesi hedefleniyor.
Kaynak: IHA
Güncel, 2026.10.20 22:57