İklim değişikliği ve El Nino etkisinin küresel sıcaklıkları daha da yukarı taşıyabileceği belirtilirken, Türkiye için de dikkat çeken bir uyarı geldi. Prof. Dr. Ceyhun Özçelik, önümüzdeki dönemde taşkın, kuraklık, aşırı sıcaklık ve orman yangınları gibi ekstrem hava olaylarının daha sık yaşanabileceğini söyledi.
İstanbul Nişantaşı Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ceyhun Özçelik, küresel iklim sisteminde yaşanan değişimlerin önümüzdeki yıllarda daha belirgin sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.
Mynet'in haberine göre uluslararası kuruluşların verilerine dayanan değerlendirmelerde, mevcut El Nino döneminin yaklaşık 150 yıllık kayıtlar içerisinde en güçlü süreçlerden biri olduğuna dikkat çeken Özçelik, okyanuslardaki sıcaklık artışının atmosferik sıcaklıkları da etkilediğini belirtti.
El Nino, Büyük Okyanus'un Ekvator çevresindeki doğu bölümünde deniz yüzeyi sıcaklıklarının normal seviyelerin üzerine çıkmasıyla ortaya çıkan doğal iklim olayı olarak biliniyor. Bu değişimin küresel hava dolaşımı üzerinde oluşturduğu etkiler, farklı bölgelerde yağış ve sıcaklık rejimlerinin değişmesine yol açabiliyor.
1,5 DERECELİK SINIR AŞILDIParis İklim Anlaşması kapsamında küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi döneme kıyasla 1,5 dereceyle sınırlandırılması hedeflenmişti. Ancak Prof. Dr. Özçelik, son yıllara ilişkin sıcaklık ortalamalarının bu eşiğin üzerine çıktığına dikkat çekti.
Küresel ısınmanın yanı sıra El Nino'nun da etkisiyle sıcaklıkların önümüzdeki 10 yıllık süreçte daha yüksek seviyelere taşınabileceğini belirten Özçelik, iklim değişikliğinin artık yalnızca uzun vadeli bir risk olarak değil, günlük yaşamı etkileyen bir gerçeklik olarak ele alınması gerektiğini vurguladı.
Sıcaklık artışının yalnızca termometrelerdeki değerleri değiştirmediğine işaret eden Özçelik, atmosfer ve okyanus sistemlerindeki değişimin meteorolojik ve hidrolojik olayların karakterini de etkileyebileceğini ifade etti.
Türkiye'nin çevresindeki denizlerde görülen yüksek sıcaklıkların bölgesel hava olaylarını da etkileyebileceği belirtiliyor. Özellikle kıyı bölgelerinde deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi, atmosferdeki nem miktarını artırarak şiddetli yağış riskini beraberinde getirebilir.
İç kesimlerde ise aynı iklim sisteminin farklı bir sonucu ortaya çıkabilir. Yağış rejimindeki değişimler ve sıcaklıkların yükselmesi, kuraklık baskısını artırabilir. Bu durum tarım, su kaynakları ve kırsal ekonomik faaliyetler üzerinde önemli sonuçlar doğurabilir.
Özçelik, Akdeniz'deki sıcaklık değişimlerine de dikkat çekerek uydu ölçümlerinde bölgenin batı kesimlerinde deniz suyu sıcaklıklarının bazı dönemlerde normal değerlerin 7-8 derece üzerine çıktığının görüldüğünü belirtti.
İklim değişikliğinin etkilerinin yalnızca yağış ve sıcaklıkla sınırlı kalmayacağına dikkat çekilirken, orman yangınları ve sıcak hava dalgalarının da daha sık ve daha etkili hale gelme ihtimali üzerinde duruluyor.
Özçelik, küresel ölçekte yapılan iklim projeksiyonlarının önemli olduğunu ancak Türkiye'deki risklerin il ve bölge ölçeğinde ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Kentlerin karşılaşabileceği taşkın ve aşırı sıcaklık risklerinin önceden belirlenmesi, altyapının buna göre güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Akdeniz'deki sıcaklık değişiminin deniz ekosistemi üzerinde de etkiler oluşturduğuna işaret eden Özçelik, deniz canlılarının dağılımında ve çeşitliliğinde yaşanan değişimlerin yanı sıra turizm faaliyetlerinde de farklılıkların ortaya çıkabileceğini belirtti.
Önümüzdeki dönemde kentlerin aşırı yağış, taşkın ve sıcak hava dalgalarına karşı daha dirençli hale getirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, kırsal bölgelerde ise kuraklık nedeniyle ortaya çıkabilecek ekonomik kayıplara yönelik hazırlık yapılmasının önem taşıdığını ifade etti.
Uzmanlara göre iklim değişikliğinin etkilerine karşı yalnızca olağanüstü hava olayları yaşandığında önlem almak yerine, şehir altyapısından su yönetimine, tarımdan orman yangınlarıyla mücadeleye kadar geniş kapsamlı hazırlıkların şimdiden yapılması gerekiyor.
Güncel, 2026.08.12 11:31