Okullarda güvenlik kapsamında denetimlerin artırılması, yeni güvenlik personal alımları gündeme gelirken, alınan önlemlerin çocukların psikolojisini nasıl etkileyeceği merak konusu oldu. Nev Anadolu Hastanesi Klinik Psikolog Helin Ezgi Deniz, okullardaki güvenlik uygulamalarının çocuklar üzerindeki olası etkilerini ve akran zorbalığının bu konudaki rolünü değerlendirdi.
YUSUF OSMAN İMAN / BURSADA BUGÜN
Okullarda güvenlik kapsamında denetimler artırılırken, alınan önlemlerin çocukların psikolojisini nasıl etkileyeceği merak konusu oldu. Nev Anadolu Hastanesi Klinik Psikolog Helin Ezgi Deniz, güvenlik uygulamalarının çocuklarda güven duygusunu güçlendirebileceğini ancak yanlış uygulanması halinde kaygıyı artırabileceğini belirterek, akran zorbalığı ve erken müdahalenin önemine dikkat çekti.
GÜVENLİK ÖNLEMLERİ ÇOCUKLARDA İKİ FARKLI ETKİ YARATABİLİR
Klinik Psikolog Helin Ezgi Deniz, okullarda güvenlik önlemlerinin artırılmasının çocuklar açısından iki farklı psikolojik etki yaratabileceğini belirtti. Deniz, "Okullarda güvenlik önlemlerinin artırılması, özellikle yakın zamanda yaşanan saldırıların ardından çocuklar açısından iki farklı psikolojik etki yaratabilir. Bir taraftan çocuk, yetişkinlerin ve kurumların kendisini korumak için önlem aldığını gördüğünde okulun daha güvenli bir yer olduğu hissini geliştirebilir. Güvende hissetmek çocuğun yalnızca fiziksel güvenliği açısından değil; dikkatini derse verebilmesi, okula aidiyet geliştirebilmesi ve psikolojik iyi oluşu açısından da oldukça önemlidir." dedi.
GÜVENLİK ÖNLEMLERİNİN NASIL UYGULANDIĞI BELİRLEYİCİ
Güvenlik uygulamalarının çocuklar üzerindeki etkisinde yöntemin belirleyici olduğunu vurgulayan Deniz, alınan önlemlerin bazı çocuklarda güven duygusunu artırmak yerine kaygıya yol açabileceğini söyledi. Deniz, "Ancak burada güvenlik önlemlerinin nasıl uygulandığı belirleyici olacaktır. Çünkü çocuklara sürekli tehlikeyi hatırlatan, onları potansiyel bir şüpheli gibi hissettiren ya da yoğun biçimde kontrol edildikleri duygusunu yaratan uygulamalar, bazı çocuklarda güven hissini artırmak yerine kaygıyı artırabilir. Özellikle yakın zamanda bir okul saldırısıyla ilgili haberleri görmüş çocuklarda bu tür uygulamalar, 'Demek ki benim okulumda da böyle bir şey olabilir' düşüncesini tetikleyebilir." ifadelerini kullandı.
ÇOCUKLARA GÜVENLİK ÖNLEMLERİ DOĞRU ANLATILMALI
Güvenlik uygulamalarının çocukların yaşlarına uygun bir dille anlatılması gerektiğini belirten Deniz, çocuklara verilecek mesajın da önem taşıdığını ifade etti. Deniz, "Bu nedenle güvenlik uygulamalarının çocuklara yaşlarına uygun bir dille açıklanması önemli. Verilmesi gereken mesaj 'Okul çok tehlikeli olduğu için sizi kontrol ediyoruz' değil, 'Buradaki herkesin güvenliğini sağlamak için bazı önlemler alıyoruz' olmalıdır." dedi.
"ÇOCUĞUN GÜVENLİK ALGISINI SADECE FİZİKSEL TEDBİRLER BELİRLEMEZ"
Çocukların okulda güvende hissetmesinin yalnızca fiziksel güvenlik önlemleriyle sağlanamayacağını belirten Deniz, okul ortamındaki ilişkilerin de önemli olduğunu söyledi. Deniz, "Çocuğun güvenlik algısını yalnızca kamera, kontrol veya fiziksel tedbirler değil; öğretmenleriyle kurduğu ilişki, okulda kendisini ifade edebilmesi, bir sorun yaşadığında yardım isteyebileceğini bilmesi ve kuralların adil biçimde uygulanması da belirler." diye konuştu.
AKRAN ZORBALIĞI DA OKUL GÜVENLİĞİNİN ÖNEMLİ BİR PARÇASI
Akran zorbalığının okul güvenliği tartışmasının önemli parçalarından biri olduğunu ifade eden Deniz, zorbalık ile ileride gerçekleşebilecek saldırgan davranışlar arasında doğrudan bir bağ kurulamayacağını vurguladı. Deniz, "Akran zorbalığı da okul güvenliği tartışmasının önemli parçalarından biri. Ancak burada çok dikkatli bir ayrım yapmak gerekiyor. Zorbalığa uğrayan bir çocuğun ileride saldırgan olacağı gibi doğrusal bir ilişki kuramayız. Zorbalığa uğrayan çocukların büyük çoğunluğu hiçbir zaman ciddi bir şiddet davranışında bulunmaz." ifadelerini kullandı.
ZORBALIĞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ PSİKOLOJİK ETKİLERİ
Uzun süreli dışlanma ve akran mağduriyetinin çocukların psikolojik durumları üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini belirten Deniz, "Buna karşılık uzun süreli dışlanma, aşağılanma ve akran mağduriyeti; depresyon, kaygı, öfke, okuldan uzaklaşma ve aidiyet duygusunun zayıflaması gibi psikolojik sonuçlarla ilişkili olabilir." dedi.
OKUL SALDIRILARI TEK BİR NEDENLE AÇIKLANAMAZ
Okul saldırılarının yalnızca akran zorbalığı üzerinden değerlendirilmesinin eksik olacağını belirten Deniz, ciddi şiddet davranışlarının birçok farklı risk faktörünün bir araya gelmesiyle ortaya çıkabileceğini söyledi. Deniz, "Bu nedenle okul saldırılarını yalnızca 'zorbalık yaptı mı, zorbalığa uğradı mı?' sorusuyla açıklamaya çalışmak eksik kalır. Ciddi şiddet davranışları çoğunlukla tek bir nedenden değil; bireysel, ailesel, sosyal ve çevresel birçok risk etkeninin bir araya gelmesinden oluşur." ifadelerini kullandı.
ERKEN FARK ETME VE MÜDAHALE SİSTEMİ ÖNEMLİ
Okul güvenliği açısından yalnızca saldırı gerçekleştikten sonra önlem alınmasının yeterli olmayacağını belirten Deniz, çocukların davranışlarında ortaya çıkan değişimlerin erken fark edilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Deniz, "Belki de okul güvenliği açısından en önemli yaklaşım, yalnızca olay gerçekleştikten sonra güvenliği artırmak değil; çocukların davranışlarındaki belirgin değişimleri, yoğun öfkeyi, tehdit ifadelerini, sosyal izolasyonu, şiddete yönelik takıntılı ilgiyi ya da akran ilişkilerinde yaşanan ciddi sorunları erken dönemde fark edebilecek bir sistem oluşturmaktır." dedi.
"GÜVENLİ OKUL SADECE KAPISINDA DAHA FAZLA KONTROL OLAN OKUL DEĞİLDİR"
Güvenli okul kavramının yalnızca fiziksel güvenlik tedbirleriyle sınırlandırılmaması gerektiğini belirten Deniz, okul ortamında çocukların psikolojik açıdan da kendilerini güvende hissetmelerinin önemine dikkat çekti.
Deniz sözlerini şu ifadelerle tamamladı, "Dolayısıyla güvenli okul yalnızca kapısında daha fazla kontrol olan okul değildir. Çocuğun kendisini hem fiziksel hem de psikolojik olarak güvende hissettiği, zorbalığın görünmez kalmadığı ve bir çocuk zorlandığında yetişkinlerin bunu erken fark edebildiği okul, çok daha koruyucu bir ortam sağlar."
Bursa Bölge, 2026.08.07 14:06