Firmanızda uzağı da gösterecek bir gözlüğünüz var mı?

Kesinlikle çok iyi biliyorum ki; rakamların bir dili var ve onlar adeta konuşuyor.

Anlayanlarla tabii ki!

Gazetemiz Bursada Bugün'ün deneyimli ekonomi yazarı Elif Didem Danacıoğlu'nun yazılarını işte bu nedenle çok beğeniyorum. Hem kentimizin hem de ülkemizin ekonomik sorunlarına yönelik; doğru ve isabetli veriler ışığında öyle güzel yazılar yazıyor ki, ben dahil birçok KOBİ sahibi bugüne ve de yarınlara dair yol haritalarını bu bilgiler ışığında oluşturuyor. Rakamlar yalan söylemiyor çünkü...

İşte rakamlar ve yorumları bu yüzden önemli...İnsanlara ve firmalara yol gösterirken, gelecek projeksiyonunu da yaratabiliyorlar.

Bilgi sahibi olmadan, fikir sahibi de olamıyor zaten insan!

Evet bugün Ramazan ayının ilk günü...Türkiye ve İslam dünyası, kutsal bir ayın güzelliklerini yaşamaya başladı. Ben de bugünkü yazımda; yılın ikinci ayının ikinci yarısını yaşadığımız şu günlerde, 2026 yılına dair firma içi bir analize yer vermek istedim.

Hayatın gerçeklerinden kesinlikle kaçmadan ama!

AKINTIYA KARŞI KÜREK ÇEKMEK ÇOK ZOR!

Bakın neler yaşıyoruz bugünlerde? Bir kere ABD'nin İran'a saldırma planları tüm ekonomilerin üzerinde esrarengiz bir bulut gibi duruyor. Donald Trump saldırı için; "Ha şimdi, ha yarın" derken, dünyadaki tüm ülkeler bu yeni savaşın olası risklerini şimdiden yaşıyor. Daha Gazze sorunu bitmeden... Suriye'de sistem oturmadan...

Artı başka sorunlar da var ekonomilerin üzerinde...Jeopolitik anlamdaki risklerden bahsedebiliriz mesela... Bölgesel savaşlar, siyasi istikrarsızlıklar ve kavgalar da sürüyor öte yandan... Doğal afetler her zamankinden daha fazla zorluyor insanları... Bu küresel sorunlara ülkemizde yaşananları da ilave edecek olursak, belirsizlik çıkmazı daha da güçleniyor ekonomi cephesinde...

Ekonominin temel direği olan işletmeler, bu sorunlardan uzak kalamıyor. Dünya küresel bir köy çünkü... Her şey birbirine bağlı...Bugünün bu sıkıntılı piyasa koşullarında; firmalar mevcudu korumanın ve başarıya ulaşmanın yolunun iyi bir planlamadan geçtiğini bilmek zorunda...

Akıntıya karşı, kürek çekmek çok zor çünkü!

Gerçek şu ki; bu sıra dışı günlerden çıkış için bir şeyler yapmak şart...

HİÇ SWOT ANALİZİ YAPTIRDINIZ MI FİRMANIZA?

İşte bu noktada; stratejik işletme yönetiminin en önemli silahlarından biri olan SWOT analizinin değeri ortaya çıkıyor. SWOT analizi; öncelikli bir mevcut durum değerlendirmesi olarak algılansa da, geleceğe yönelik yapılanmaları da içerdiği için hem yakını hem de uzağı gösteren bir GÖZLÜK olarak da yorumlanabilir.

Bir işletme SWOT analizi yaparak; mevcut organizasyonunun hem kendi iç durum değerlendirmesine, hem de organizasyon dışındaki pazar yapısının ve rakiplerin durumunu yorumlayabilir. Bu çerçevede; işletmenin güçlü ve zayıf yönleri ile, organizasyonun karşı karşıya olduğu fırsatlar ve riskler görülebilir.

İşletmelerin tüm departman sorumlularının katılımı ile bugünkü teknolojik olanaklarla 16 saatte tamamlanabilecek olan bir SWOT analizi, kurumun dününe bakarak bugünü değerlendirmesi ve yarınları planlaması için çok gerekli bir çalışmadır.

Bu çalışmanın sağlıklı ve verimli bir şekilde yapılabilmesi için veri kaynaklarının da çok iyi belirlenmesi gerekiyor. Rekabet analizi, piyasa/pazar analizi, çevre analizi, performans analizi, müşteri analizi ve stratejik hedef analizi gibi veri kaynaklarının tespitinden sonra ana çalışmaya geçilebilir.

HEM YAKINI HEM DE UZAĞI GÖSTEREN BİR GÖZLÜK

SWOT analizi; irili-ufaklı tüm işletmelerde uygulanabilir. İşletmeyi temsil edebilecek bilgi, beceri ve formasyona sahip çalışanlar ile işletme uzmanlarının katılımı ile yapılacak bu tür bir analiz ile şu sonuçlara ulaşabiliriz: Zayıf yönlerimizi, güçlü yönlere dönüştürecek stratejiler geliştirilir. Güçlü yönler ile fırsatlar uyumlaştırılır. Tehdit ve riskler, güçlü yanlar ile bütünleştirilir ve fırsat haline dönüştürülür.

Her işletme yöneticisinin sahip olduğu beceri ile işletmesinin gücünün ne olduğunu, neler yapabileceğini, nereye kadar dayanabileceği konusunda belirli bir bilgi ve sezgiye sahip olduğu açıktır. Ancak günümüz koşulları, zaman-zaman beklenmeyen türbülanslara da gebedir. SWOT analizi; türbülansa girecek bir uçağın yolcularının kemerlerini takarak sarsıntıya hazır hale gelmesinin planlamasıdır.

Ve bu planlama genellikle işletmenin yaşam süresini artırabilir. Dünya işletmecilik tarihi; firma sahiplerini kriz dönemlerinde bile hayata bağlayabilen doğru ve isabetli SWOT analizi örneklerine tanıktır. Yaşadığımız kent Bursa'da da bu analizi yaparak 2008'deki küresel krizin başladığı günlerden bugüne dek dimdik ayakta duran ve kolay-kolay da yıkılmayacak firmaların varlığına şahidim.

Yakın geçmişte yaptığım Bursa'daki firma ziyaretlerinde; pozitif gelişmeleri de gördüm, negatifi de...İşyerini tasfiye etmeye hazırlanan bir firmayı da izledim, yeni yatırım yapmaya başlayan ve her şeye yeniden başlama kararı alan birkaç şirketi de...

Önemli olan; son durumu tespit etmek ve genellikle uzağı, hem de yakını gösteren bir gözlüğe sahip olmak için SWOT'a karar vermek galiba!

Gerisi; kendiliğinden geliyor. Sağlıklı ve doğru verilerin ışığı altında; güvenli, cesur ve isabetli kararlar alındığında, krizlerde top atsan yıkılmayacak firmalar kendiliğinden oluşuyor. Ama geç kalmadan yapmak lazım...SWOT'un gücü de burada işte...