Bursa'nın bugün değişen siluetinin ardında geçmişten kalan önemli yapılar bulunuyor. Kimi tarihi dokuyu ortaya çıkarmak için, kimi ise dayanıklılık sorunları nedeniyle yıkılan bu binalar, kentin geçmişine dair izleri de beraberinde götürdü.
Bursa, yüzyıllardır farklı medeniyetlerin izlerini taşıyan ve geçirdiği değişimlerle bugünkü görünümüne kavuşan şehirlerden biri. Ancak kentin sokaklarında bugün yürüyenler, geçmişte aynı noktalarda yükselen birçok yapıyı artık göremiyor. Kimi kentsel dönüşüm nedeniyle yıkıldı, kimi tarihi dokunun yeniden ortaya çıkarılması amacıyla ortadan kaldırıldı, kimi ise zamanın ve bakımsızlığın etkisiyle tarihe karıştı.
Özellikle Tarihi Çarşı ve Hanlar Bölgesi'nde gerçekleştirilen çalışmalar, Bursa'nın merkezindeki görüntüyü önemli ölçüde değiştirdi. Kızılay, İşkur ve Merkez Bankası binalarının da aralarında bulunduğu çok sayıda yapı yıkılarak Ulu Cami ve tarihi hanların görünürlüğü artırıldı. Bursa Büyükşehir Belediyesi, 2021 yılında bölgede 28 binanın yıkıldığını açıklamış, sonraki yıkımlarla sayı daha da yükselmişti.
KIZILAY BİNASI
Bursa'nın merkezinde uzun yıllar kullanılan Kızılay binası, Hanlar Bölgesi Çarşıbaşı Projesi kapsamında yıkılan ilk önemli yapılardan biri oldu.
Yıkım, 2020 yılının Ağustos ayında gerçekleştirildi. Kızılay binasının ortadan kaldırılmasıyla birlikte tarihi bölgenin görünümünü değiştirecek sürecin de ilk adımı atılmış oldu.
İŞKUR BİNASI
Kızılay binasının ardından yıkılan yapılardan biri de İşkur binasıydı. Tarihi Hanlar Bölgesi'ndeki modern yapılaşmanın azaltılması amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında bina tamamen ortadan kaldırıldı.
Bursa Büyükşehir Belediyesi, İşkur binasının yıkımını Kızılay ve Merkez Bankası binalarıyla birlikte projenin önemli adımlarından biri olarak duyurdu.
MERKEZ BANKASI BİNASI
Bursa'nın merkezinde uzun yıllar kullanılan eski Merkez Bankası binası da artık yerinde bulunmuyor.
Yapının yıkılmasıyla birlikte Cemal Nadir Caddesi'nden Ulu Cami'nin daha geniş bir açıyla görülmesinin önü açıldı. Büyükşehir Belediyesi, yıkımların ardından 600 yıllık Ulu Cami'nin kent merkezindeki görünürlüğünün arttığını açıkladı.
BOYNER'İN ESKİ MAĞAZA BİNASI
Bursa'da yakın geçmişte yıkılan ve kent merkezindeki görüntüyü değiştiren yapılardan biri de Cemal Nadir Caddesi üzerindeki Boyner'in eski mağaza binası oldu.
Yapı, Çarşıbaşı Meydan Projesi'nin en çok tartışılan binalarından biriydi. Pirinç Han'ın görünümünü kapatan bina 2022 yılında tamamen yıkıldı. Yıkımın ardından tarihi hanların ve Ulu Cami'nin görünürlüğünün arttığı belirtildi.
ESKİ BURSA SULAR İDARESİ BİNASI
Bursa'nın altyapı tarihinde de iz bırakan yapılardan biri artık yok.
Acemler'deki BUSKİ yerleşkesinde bulunan ve eski Bursa Sular İdaresi binası olarak bilinen yapı, 1977 yılında inşa edilmişti. Daha sonra BUSKİ Genel Müdürlüğü'nün doğuşuna da tanıklık eden iki katlı bina, dayanıksız olduğu gerekçesiyle yıkıldı.
Yıkılan yapının bulunduğu alan daha sonra yeşil alana dahil edildi. Yapının yerine su müzesi yapılmasının da gündeme geldiği aktarılmıştı.
PİRİNÇ HAN'IN ARKASINDAKİ 15 DÜKKAN
Hanlar Bölgesi'ndeki dönüşüm yalnızca büyük binalarla sınırlı kalmadı.
Pirinç Han'ın arkasında bulunan ve 350 yıllık Esir Dede Türbesi'nin çevresini saran 15 dükkân da proje kapsamında yıkıldı. Böylece tarihi yapıların çevresindeki modern ve yoğun yapılaşmanın azaltılması hedeflendi.
PİRİNÇ HAN'IN ARKASINDAKİ 4 BİNA
Aynı bölgede Pirinç Han'ın arka tarafında bulunan dört bina da yıkıldı.
Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin açıklamasına göre bu yıkımlar, tarihi Hanlar Bölgesi'nin yeniden ortaya çıkarılması amacıyla etap etap yürütülen çalışmaların bir parçasıydı.
HANLAR BÖLGESİ'NDEKİ ANA CADDE ÜZERİNDEKİ YAPILAR
Cemal Nadir Caddesi üzerinde bulunan ve tarihi bölgenin siluetini etkileyen bazı yapılar da proje kapsamında yıkıldı.
2021 yılında belediye tarafından yapılan açıklamada, ana cadde üzerindeki iki binanın da yıkıldığı belirtilmişti. Aynı dönemde caddeye cepheli farklı bir 7 katlı bina da tamamen ortadan kaldırıldı.
TİRİLYE'NİN "TABUT EV"İ
Bursa'da yakın dönemde kaybedilen en dikkat çekici yapılardan biri de Mudanya'nın Tirilye Mahallesi'ndeki "Tabut Ev" oldu.
Yaklaşık 200 yıllık olduğu düşünülen ve dar, uzun görünümü nedeniyle halk arasında bu isimle anılan tarihi ev, 13 Kasım 2025'te kendiliğinden yıkıldı. Yıllardır bakımsız durumda olduğu ve çökme tehlikesi taşıdığı belirtilen yapının yıkılması, Tirilye'nin tarihi dokusu açısından önemli bir kayıp olarak değerlendirildi.
BURSA'NIN DEĞİŞEN YÜZÜ
Bursa'da bugün bulunmayan bu yapılar, şehrin zaman içerisinde nasıl değiştiğini de ortaya koyuyor. Bir kısmı tarihi dokunun önünü açmak amacıyla yıkılırken, bazı yapılar dayanıklılık sorunları veya kentsel dönüşüm çalışmaları nedeniyle ortadan kaldırıldı.
Özellikle Hanlar Bölgesi'ndeki yıkımların ardından Ulu Cami, hanlar ve tarihi çarşıların kent merkezinden görünürlüğü önemli ölçüde arttı. 2021 yılındaki resmi açıklamalarda bölgede 28 binanın yıkıldığı, sonraki çalışmalarda ise bu sayının 30'un üzerine çıktığı belirtilmişti.
Bursa'nın bugünkü görüntüsüne bakıldığında bazı boşlukların veya yeni meydanların geçmişte farklı yapılarla dolu olduğunu bilmek, kentin değişimini daha da dikkat çekici hale getiriyor. Özellikle eski Bursa'yı gösteren fotoğraflarla bugünkü görüntülerin karşılaştırılması, şehrin son yıllarda geçirdiği dönüşümü açıkça ortaya koyuyor.
Bursa Bölge, 2026.09.13 08:30