Avrupa'nın farklı ülkelerinde marketlerin soğutma ve dondurma sistemlerini hedef alan siber saldırılar, gıda güvenliğini ve işletmelerin günlük faaliyetlerini etkiledi. Estonya, İrlanda ve Hollanda'da çok sayıda işletmenin sistemlerine müdahale edilirken Finlandiya'da da soğutucularda yaşanan sorunlar mercek altına alındı. Saldırganların sıcaklık ayarlarını değiştirmesi nedeniyle bazı marketlerde gıdalar bozuldu, bazı şubelerde ise açılış saatleri aksadı.
Avrupa'nın çeşitli ülkelerinde marketlerin teknik altyapılarına yönelik gerçekleştirilen siber saldırılar, perakende sektöründe güvenlik endişelerini gündeme taşıdı. Saldırılarda doğrudan marketlerin soğutma ve dondurma sistemlerini kontrol eden cihazların hedef alındığı belirtildi. Sistemlere yetkisiz erişim sağlayan saldırganların sıcaklık ayarlarını değiştirmesi, özellikle soğuk zincirin korunması gereken gıda ürünleri açısından risk oluşturdu.
Estonya, İrlanda ve Hollanda'da yaşanan olaylarda marketlerin soğutma altyapılarında farklı düzeylerde aksaklıklar meydana geldi. Finlandiya'da ise bazı büyük market zincirlerinin soğutucularında sıcaklık yükselmesi nedeniyle ürünlerin zarar gördüğü bildirildi. Yetkililer, yaşanan olayların nedenlerini araştırırken internet üzerinden gerçekleştirilen müdahale ihtimali de değerlendirilmeye alındı.
Saldırıların ortak noktası, marketlerdeki soğutma sistemlerinin kontrolünü sağlayan bilgisayarlar ve bağlantılı cihazlar oldu. Sıcaklık değerlerinin değiştirilmesi, işletmelerin yalnızca teknik altyapısını değil, gıda muhafaza süreçlerini ve satış faaliyetlerini de etkiledi.
Estonya'da dondurucuların sıcaklığı 50 dereceye yükseltildiEstonya Kamu Yayıncısı ERR'nin aktardığı bilgilere göre, soğutma sistemleri üreticisi Kitman Coldtech'in müşterisi olan büyük bir market zincirinin altyapısına yetkisiz erişim sağlandı. Kimliği henüz belirlenemeyen saldırganların, marketlerde kullanılan dondurucuların sıcaklık ayarlarını değiştirerek değeri 50 santigrat dereceye kadar yükselttiği bildirildi.
Kitman Coldtech Üst Yöneticisi Jann Mutso, saldırıya uğrayan market zincirinin adını açıklamadı. Mutso, Estonya'da şirketin hizmet verdiği diğer müşterilerin de benzer girişimlerle karşı karşıya kaldığını belirtti. Olayların ardından marketlerin soğutma sistemlerinin güvenliği ve bu sistemleri yöneten kontrol cihazlarının korunması yeniden gündeme geldi.
Estonya'da yaşanan olayda saldırının kısa sürede fark edilmesi, olası zararın önüne geçti. Mutso, müdahalenin yaklaşık 10 dakika içerisinde tespit edildiğini ve gerekli işlemlerin hızla gerçekleştirildiğini açıkladı. Bu nedenle söz konusu olayda herhangi bir zararın meydana gelmediği ifade edildi.
Şirketin açıklamalarına göre, saldırganların kullandığı yöntem daha önce Fransa ve Hollanda'da yaşanan benzer olaylarla örtüşüyor. Farklı ülkelerde benzer tekniklerin kullanılması, marketlerin soğutma altyapılarına yönelik saldırıların ortak özellikler taşıdığına işaret ediyor.
Eski ve güncellenmemiş soğutma cihazları risk altındaKitman Coldtech yetkilisi Jann Mutso, saldırganların özellikle eski nesil soğutma sistemlerini yöneten bilgisayarlara erişerek sıcaklık değerlerini değiştirdiğini aktardı. Güncelleme yapılmamış kontrol cihazlarının bu tür müdahalelere karşı daha savunmasız olabileceği belirtildi.
Marketlerde kullanılan soğutma sistemleri, ürünlerin belirlenen sıcaklıklarda muhafaza edilmesini sağlıyor. Bu sistemlerin kontrolünü sağlayan bilgisayarlar ve ağ bağlantılı cihazlar üzerinde yetkisiz işlem yapılması, soğutma performansının bozulmasına ve gıda ürünlerinin uygun koşullarda saklanamamasına yol açabiliyor.
Yaşanan olayların ardından bazı market zincirlerinin güvenlik önlemlerini artırmaya başladığı bildirildi. Kontrol cihazlarının güncellenmesi ve sistemlere erişim yöntemlerinin gözden geçirilmesi, işletmelerin aldığı önlemler arasında yer aldı. Özellikle eski teknolojilerle çalışan sistemlerin güvenlik açıklarının giderilmesi için çalışmalar yürütüldüğü belirtildi.
Finlandiya kamu yayın kuruluşu Yle'nin haberine göre, ülkede faaliyet gösteren bazı market zincirlerinin soğutma sistemlerinde sorunlar yaşandı. Finlandiya'nın büyük perakende şirketlerinden Kesko'nun yetkilileri, soğutuculardaki sıcaklığın yükselmesi sonucunda bazı gıda ürünlerinin bozulduğunu açıkladı.
Yaşanan aksaklıkların ardından sistemlerdeki sıcaklık değişimlerinin neden kaynaklandığı araştırılmaya başlandı. Yetkililer, soğutma altyapılarına internet üzerinden müdahale edilmiş olabileceği ihtimalini dışlamadı. Olayların teknik arızadan mı yoksa dışarıdan gerçekleştirilen bir saldırıdan mı kaynaklandığının belirlenmesi için inceleme başlatıldı.
Marketlerde sıcaklık kontrolünün bozulması, özellikle et, süt ürünleri ve dondurulmuş gıdalar gibi uygun muhafaza koşulları gerektiren ürünleri etkileyebiliyor. Finlandiya'daki olaylarda da soğutuculardaki sıcaklık artışı nedeniyle bazı ürünlerin zarar gördüğü bildirildi.
Soruşturma kapsamında sistemlerdeki aksaklıkların kaynağının belirlenmesi ve olası bir siber müdahalenin tespit edilmesi hedefleniyor. Finlandiya'daki gelişmeler, Avrupa genelinde marketlerin soğutma altyapılarına yönelik olayların yalnızca cihazların çalışmasıyla sınırlı kalmadığını, doğrudan gıda güvenliğini de ilgilendirdiğini ortaya koydu.
İrlanda'da SuperValu'nun 13 şubesi etkilendiİrlanda'da faaliyet gösteren SuperValu market zincirinin 13 şubesinde, soğutma sistemlerine yönelik siber saldırı nedeniyle sorunlar yaşandı. Zincirin sahibi Musgrave tarafından yapılan açıklamada, belirli modellerdeki soğutucuların saldırıdan etkilendiği ve olayın genel etkisinin sınırlı kaldığı belirtildi.
Etkilenen şubelerde bulunan soğuk ve dondurulmuş gıdalar, önlem amacıyla satıştan çıkarıldı. İşletme tarafından uygulanan bu tedbirle, uygun sıcaklık koşullarında muhafaza edilip edilmediği konusunda şüphe bulunan ürünlerin tüketicilere sunulmasının önüne geçilmesi amaçlandı.
Saldırının etkileri yalnızca ürünlerle sınırlı kalmadı. Soğutma sistemlerinde meydana gelen aksaklıklar nedeniyle bazı şubelerin normal çalışma saatlerinden daha geç açıldığı bildirildi. Böylece teknik altyapıya yönelik müdahale, marketlerin günlük operasyonlarında da kesintiye neden oldu.
Musgrave, belirli soğutucu modellerinin saldırıdan etkilendiğini ve olayın etkilerinin sınırlı kaldığını aktardı. Yaşanan gelişme, geniş şube ağına sahip market zincirlerinde tek bir teknik güvenlik sorununun birden fazla işletmenin faaliyetlerini etkileyebileceğini gösteren olaylardan biri oldu.
Hollanda kamu yayın kuruluşu NOS'un haberine göre, ülkede en az 17 işletmenin dondurucu ve soğutma sistemleri siber saldırıların hedefi oldu. Saldırganların cihazların sıcaklık ayarlarını değiştirdiği belirtilirken, etkilenen işletmeler arasında yalnızca büyük marketlerin değil, küçük mahalle marketleri ve kasapların da bulunduğu aktarıldı.
Hollanda'daki olaylarda büyük market zincirlerinin saldırılardan etkilenmediği bildirildi. Bununla birlikte, özellikle küçük işletmelerin kullandığı bazı sistemlerin güvenlik bakımından yetersiz olduğu değerlendirildi. Saldırıya uğrayan cihazların güvenli olmayan ağlara bağlı bulunduğu ve kolay tahmin edilebilen parolalarla korunduğu belirtildi.
İnternet bağlantısı üzerinden yönetilebilen soğutma sistemleri, işletmelere sıcaklık değerlerini uzaktan takip etme ve kontrol etme imkânı sunuyor. Ancak bu cihazların yeterince korunmaması, yetkisiz kişilerin sisteme erişerek ayarları değiştirmesine neden olabiliyor. Hollanda'da tespit edilen güvenlik sorunları da ağ bağlantılarının ve parola korumasının önemini yeniden gündeme getirdi.
İsveç, Belçika ve Lüksemburg'da da benzer saldırılar yaşandıAvrupa'daki siber saldırılar, Estonya, Finlandiya, İrlanda ve Hollanda'daki olaylarla sınırlı kalmadı. Daha önce İsveç, Belçika ve Lüksemburg'da da bazı market zincirlerinin soğutma sistemlerinin hedef alındığı bildirildi. Böylece farklı ülkelerde benzer yöntemlerle gerçekleştirilen müdahaleler, perakende sektörünün teknik altyapısına yönelik güvenlik risklerini yeniden gündeme taşıdı.
Olaylarda öne çıkan ortak unsur, soğutma ve dondurma sistemlerinin sıcaklık ayarlarına yetkisiz erişim sağlanması oldu. Bazı işletmelerde gıda ürünleri bozulurken bazı noktalarda satış faaliyetleri ve şubelerin açılış saatleri etkilendi. Estonya'da müdahalenin kısa sürede fark edilmesi zararı önlerken Finlandiya ve İrlanda'da ürünlerin satıştan kaldırılması gibi tedbirler uygulandı.
Farklı ülkelerde yaşanan olayların ardından eski cihazların güncellenmesi, güvenli olmayan ağ bağlantılarının kontrol edilmesi ve tahmin edilmesi kolay parolaların değiştirilmesi gibi önlemler önem kazandı. Marketlerin soğutma sistemlerini yöneten bilgisayarların güvenliği, hem işletmelerin faaliyetlerinin sürdürülmesi hem de gıdaların uygun koşullarda muhafaza edilmesi açısından Avrupa genelinde takip edilen başlıklardan biri haline geldi.
Kaynak: AA
Dünya, 2026.11.02 18:24