Öteleme ve savsaklamanın (Procrastination) başarısızlık üzerine etkileri nelerdir?

Yeni dünya düzeni içerisinde psikologların ve ilgili uzmanların en önemli araştırma konuların başında Procrastination ( Erteleme hastalığı ) gelmektedir. Dünya'nın bir çok ülkesinin farklı üniversitelerinin yürüttüğü konuyla ilgili çalışmalarda, savsaklama düzeyi yüksek çıkan bireylerin başarı düzeyleri ters orantılı olarak düşük çıkmıştır. Savsaklama düzeyi yüksek çıkanların daha fazla olumsuz duygulara sahip olarak, sağlık sorunlarını da daha fazla yaşadıkları gözlemlenmiştir. Ertelenen kişisel yaşam tarzında dengeli beslenme, spor ve uyku düzeni gibi faktörlerin yanında belki huzur ve mutluluğu da ertelemenin konfor alanımızı bozan etkilerini yaşamaktayız.

Sevmek, sevilmek gibi hisleri karşı tarafa hissettirmek konusunda bu durumu ifade etmek içinde geç kalmamak gerekir. Hayata geç kalmamak gerekir. Başarı sadece mesleki anlamda elde edilen statü ve kazanç ile ölçülmemelidir.

Savsaklama hayatın gerçeklerinden kaçmakla ilgili bir sorundur. Hedeflerimizi ötelerken aslında en büyük kötülüğü kendimize yapmış bulunmaktayız. Bu durum bize uzun vadede pişmanlık, keşke içerisinde bir suçluluk duygusu yaratmaktadır. Bu duygular psikolog güçlülüğümüzü ortadan kaldırarak, iş verimsizliği ve özel hayatımızda da ciddi sorunlar olarak karşımıza çıkmaktadır.

İnsan için en önemli olumsuz maliyetlerden birisi de kaybolan zamanlardır. Boşa geçen zamanı geri getirebilmek çok zordur. Öteleme ve savsaklamanın en önemli kaybettirdiği kazanım boşa geçen zaman olmaktadır.

Ülkemizde öğrencilerimizin eğitim ve öğretim hayatlarında çarpıcı bir örnekle konuyu daha net açıklamak istiyorum. Özellikle üniversite ve KPSS için hazırlanan öğrencilerimizin belli bir kısmında matematik konularına ait soru çözümlerinde, tekrarlarında bir savsamakla ve öteleme gözlemlemekteyiz. Bunun yerine daha şevkle çözülen tekrar edilen sözel dersleri gördüğümüzde öğrencilerimize şu soruları sormaktayız. Matematik için çok donanımlı uzman öğretmenlerimize danışarak, konunun üzerine giderek korkuları yenmek ve çözümlenen soruların analiziyle başarının gelebileceğini iletmekteyiz. Gerçekten temel anlamda bu sayısal derslerin üzerine giden, kazanımları arttıran öğrencilerin ciddi başarılara ulaştığını görmekteyiz. Siz ertelemeden, gerçekten konunun üzerine giderseniz korkularınızı yener, akademik anlamda da başarılar elde edebilirsiniz.

Sorumluluk düzeyine olan sadakat her zaman ötelemeyi ortadan kaldırır. Sorumluluk düzeyini arttıran ve başarılan her davranış,ne olursa olsun ödüllendirilmelidir. Ödüllendirilen bu olumlu davranışların tekrar edilmesi beklenir. Öteleme ve ertelemenin ortadan kaldırılması motivasyon düzeyini de üst seviyeye çekmektedir.

Teknolojik unsurlar, algı düzeyini farklı noktalara yansıtan ekran bağımlılığı da özellikle çocuklarda ve gençlerde erteleme hastalığının doğmasını sağlamaktadır. Üzerinde durulan bu konunun çözüm önerilerini de sunmak gerekmektedir. Ülkemizde sorunsal durumlar hep ortaya konmaktadır. Fakat çözüm önerileri konusunda yetersiz kaldığımız doğrudur.

Gençlere gerçekleştirilebilir hedefler koyarak, sosyal zekanın arttırılması ve proje odaklı yaratıcılık seviyesinin üst noktalara çıkması erteleme hastalığını azaltmaktadır. Özellikle psikolojik danışman rehberlik uzmanlarından ve psikologlardan alacağımız öneriler, erteleme hastalığının giderilmesinde büyük etkiler yaratacaktır.