İran'da uzun süredir tartışma konusu olan internet erişimi politikalarında dikkat çekici bir gelişme yaşandı. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan internetin uluslararası erişime açılması yönündeki kararı onayladı.
İran'da uzun süredir tartışma konusu olan internet erişimi ve dijital kısıtlamalara ilişkin dikkat çekici bir gelişme yaşandı.
İran'ın yarı resmi Fars Haber Ajansı tarafından aktarılan bilgilere göre, Cumhurbaşkanı Masoud Pezeshkian, Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Mohammad Reza Arif başkanlığında toplanan "Sanal Alanı Düzenleme Kurulu" tarafından alınan kararı onayladı. Söz konusu karar, uluslararası internet bağlantısının yeniden sağlanmasına yönelik düzenlemeleri içeriyor.
Onayın ardından kararın, uygulamaya geçirilmek üzere İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı'na iletildiği belirtildi. Bu adım, İran'da uzun süredir tartışılan dijital erişim politikalarının yeniden şekillenmesi açısından önemli bir eşik olarak görülüyor. Özellikle ülkenin internet altyapısına ilişkin devlet kontrolü ve uluslararası erişim dengesi, kararın ardından yeniden gündemin merkezine yerleşmiş durumda.
İran'da Uzun Süreli İnternet Kısıtlamaları ve Krizin Arka PlanıIran, son yıllarda internet erişimi konusunda ciddi dalgalanmalar yaşayan ülkeler arasında yer alıyor. Özellikle 28 Aralık 2025 tarihinde başlayan ve ekonomik sorunların tetiklediği protestolarla birlikte büyüyen olaylar, uluslararası internet erişiminde geniş çaplı bir kesintiye yol açmıştı. Bu süreçte, sokak gösterilerinin rejim karşıtı bir boyut kazanmasıyla birlikte dijital iletişim kanallarına yönelik kısıtlamalar daha da sertleşmişti.
Aynı dönemde uygulanan kesintiler, yalnızca bireysel kullanıcıları değil, iş dünyasından medya kuruluşlarına kadar geniş bir kesimi doğrudan etkilemişti. İnternet erişiminin büyük ölçüde sınırlandırılması, ülke içinde bilgi akışını ciddi şekilde yavaşlatırken, dış dünya ile bağlantıyı da önemli ölçüde zorlaştırmıştı.
İran İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanı Settar Hashemi, 26 Ocak 2026 tarihinde yaptığı açıklamada internet kesintilerinin ülke ekonomisi üzerindeki etkilerine dikkat çekmişti. Hashemi, uluslararası internet erişiminin durmasının günlük ekonomik maliyetinin yaklaşık 34 milyon 500 bin dolar seviyesinde olduğunu ifade etmişti.
Bu açıklama, internet kısıtlamalarının yalnızca güvenlik veya siyasi gerekçelerle değil, aynı zamanda ekonomik sonuçlarıyla da tartışıldığını ortaya koymuştu. Özellikle dijital ticaret, finansal işlemler ve uluslararası bağlantılı şirketlerin faaliyetleri, kesintilerden doğrudan etkilenmişti.
28 Şubat'ta başlayan ve ABD ile İsrail arasında yaşanan gerilimler sonrası tırmanan güvenlik süreciyle birlikte, İran'da uluslararası internet erişiminin 60 günü aşan bir süre boyunca yeniden kısıtlandığı da biliniyor. Bu durum, ülkedeki dijital izolasyon tartışmalarını daha da yoğunlaştırdı.
İnternet erişiminin sınırlı olduğu bu süreçte İran yönetimi, belirli gruplara özel çözümler geliştirmeye yöneldi. "Beyaz SIM kart" olarak adlandırılan uygulama ile uluslararası internet erişimi, yabancı misyon çalışanları, diplomatlar, siyasetçiler, bazı gazeteciler, sanatçılar ve kamuoyunca tanınan isimlere sınırlı şekilde açıldı.
Ancak bu uygulamanın zamanla farklı kanallardan üçüncü kişilere yüksek ücretler karşılığında aktarıldığı yönündeki iddialar kamuoyunda tartışma yarattı. Bu durum, dijital erişimdeki eşitsizliği daha görünür hale getirirken, ülkede internet politikalarına yönelik eleştirileri de artırdı.
Öte yandan, sıradan kullanıcılar için internet erişimi büyük ölçüde kısıtlı kalmaya devam ediyor. Bu nedenle ülkede VPN ve benzeri şifre kırıcı uygulamalar, günlük internet kullanımının neredeyse zorunlu bir parçası haline gelmiş durumda. Ancak bu yöntemlerin hem güvenlik riskleri hem de teknik sınırlamalar nedeniyle istikrarlı bir çözüm sunmadığı ifade ediliyor.
Kaynak: AA
Dünya, 2026.05.25 22:41