Osmanlı, Bizans'ın en geçilmez kalelerinden Bursa'yı ne mancınıkla yıktı ne de kanlı bir hücumla aldı. Osman Gazi ve Orhan Gazi'nin uyguladığı "tam tecrit" taktiğiyle kentin dış dünyayla bağı kesildi. tam 23 yıl süren çaresizliğin ardından dev kale, tek bir sur bile hasar görmeden teslim oldu. İşte askeri literatürü altüst eden o film gibi fetih...
ZEYNEP YEREKONMAZ / BURSADA BUGÜN
Tarihte kale kuşatmaları genellikle mancınıklar, koçbaşları, tüneller ve kanlı göğüs göğüse çarpışmalarla anılır. Ancak Osmanlı Devleti'nin kurucusu Osman Gazi ve oğlu Orhan Gazi'nin uyguladığı taktik, askeri literatürdeki tüm ezberleri bozdu. 1303 yılında başlayan ve 1326'da zaferle sonuçlanan Bursa Kuşatması, şiddete değil "tam tecride ve psikolojik yıpratmaya" dayanıyordu.
SUR YIKILMADI, BİR GRAM BARUT KULLANILMADI
Bizans yönetimi altındaki Bursa Kalesi (bugünkü Hisar bölgesi), dik kayalıklar üzerine kurulu olması ve devasa surlarıyla askeri güçle alınması neredeyse imkânsız bir kaleydi. Doğrudan saldırmanın binlerce askerin ölümüne yol açacağını gören Osman Gazi, tarihe geçen "Kapanç Balyoz" stratejisini devreye soktu.
Osmanlı ordusu kenti doğrudan bombalamak veya surlara tırmanmak yerine, kalenin dış dünyayla olan tüm bağlantılarını kesti. Şehre giren gıda, su ve ticaret kervanlarını engellemek için kaleyi gören iki stratejik noktaya (Kükürtlü ve Dağkapı tarafına) "Havale Kuleleri" adı verilen gözetleme hisarları inşa edildi.
23 YIL BOYUNCA ŞEHİRDEN DIŞARI ÇIKAMADILAR
Kalenin etrafındaki ikmal yolları kesilince, Bursa Tekfuru (Bizans Valisi) ve şehir halkı adeta devasa bir hapishanede yaşamaya başladı. Yıllar geçtikçe şehirdeki erzak tükendi, ticaret durdu ve dışarıdan hiçbir yardım gelemedi.
Açlık ve çaresizlik yıllarca süren ablukada Bizans imparatorluğundan beklenen yardım bir türlü gelmedi.
Kan dökülmeden gelen fetih 1326 yılına gelindiğinde, çaresiz kalan Bursa Tekfuru Saroz, Orhan Gazi'ye haber göndererek şehrin anahtarlarını hiçbir kan dökülmemesi, halkın canına ve malına dokunulmaması şartıyla teslim etti.
"BABASI BAŞLATTI, OĞLU BİTİRDİ"
Kuşatmanın bir diğer dramatik yanı ise zamanla yarıştı. Kuşatmayı başlatan Osman Gazi, ömrünün son yıllarını nikris (damla) hastalığıyla yatakta ve Bursa'nın fethini hayal ederek geçirdi. Osman Gazi ölmek üzereyken, oğlu Orhan Gazi zafer müjdesini getirdi. Osman Gazi'nin vasiyeti üzerine naaşı, fetihten hemen sonra Bursa Kalesi içindeki Gümüşlü Kümbet'e (St. Eliya Manastırı) defnedildi.
Bursa Bölge, 2026.09.25 10:34