Bal, arılar tarafından çiçekli bitkiler kullanılarak üretilen tatlı bir besindir. Arıların bulunduğu alana, mevsime, faydalandığı çiçek türüne göre çeşitleri değişiklik gösterir. Doğal bir tatlandırıcı olmasıyla bilinen bal, antioksidan ve antibakteriyel olarak da tercih edilmektedir.
ERVİN GÜNAY / BURSADA BUGÜN
Bal içerisinde bulunan ana besinler glikoz ve fruktoz şeklindedir. Sağlığa faydalı olacak vitamin, protein, mineral ve enzim içerir.
Bal Nasıl Oluşur?
Bal arıları, gezinerek topladıkları çiçek nektarlarını kovanlarına taşırlar. Getirilen sıvıyı şurup haline dönüştüren işçi arılar petekte balı depolarlar. Petekler altıgen şeklinde kalıplaşmış balmumundan oluşur. İşçi arılar, nemi buharlaştırmak ve balı daha dayanıklı hale getirmek için kanat çırparlar. Petekten arıyı almak isteyen arıcılar, balı çıkarmak için farklı yöntemler kullanmaktadır. Bazı yöntemler sayesinde balmumu petekleri korunurken bazı yöntemlerde balı çıkarmak için mum eritilir.
Balın Faydaları Nelerdir?
Tarih öncesi çağlardan günümüze taşınan en eski besinlerden biri bal olarak öne çıkar. İspanya'da yapılan arkeolojik kazılarda bulunun mağara duvar resimlerinde, bal yapan arılar ve bu balı toplayan insanlar tasvir edilmiş. Yapılan testlerde bu kalıntıların yaklaşık 7-8 bin yıl öncesine dayandığı ortaya çıkmıştır. Mısır da balın izlerine rastlayabileceğimiz bir bölge. Eski Mısır'da balın kutsallığına inanılmış çeşitli ritüellerde kullanılmıştır. Günümüzde de hala bütün dünyada sevilerek tüketilen bir besin. Sevilen tadının yanı sıra balın faydaları da binlerce yıldır tüketilmesine neden olmuştur. Özellikle hakiki balın faydaları saymakla bitmez. Öncelikle bal, güçlü bir prebiyotiktir. Bu sayede vücudunuzdaki yararlı hücrelerin artmasına katkı sağlar. Balın saça faydaları da olduğu biliniyor. Saçlarınızı besleyerek doğal bir ışıltı kazanmasına yardımcı olur. Özellikle kıvırcık saçlılar için saçların elektriklenmesine ve kabarmasına engel olur.
Bal Nasıl Tüketilmelidir?
Günümüzde, sağlıklı beslenmenin yanı sıra çeşitli gıda takviyeleri vitaminler kullanımının da önemi anlaşılmıştır. Bal da bir gıda takviyesi olarak görülebilir. Ham balın faydaları çok olduğu gibi baldan üretilen çeşitli takviyeler de kullanılabilir. Balın faydaları değişiklik gösterdiği gibi tüketme şekilleri de çeşitlidir. Sabahları kahvaltıda direkt olarak ekmeğinizin üstüne sürerek yiyebileceğiniz gibi yoğurdun içine eklediğiniz çeşitli meyvelerle birlikte de tüketebilirsiniz.
Balın mideye faydaları için tüketiyorsanız sabahları tüketmeniz iyi bir fikir olabilir. Sabahları güne başlarken tükettiğiniz bal, enerji vererek gününüzü daha zinde geçirmenize de katkı sağlar. Yararlanmak istediğiniz balın boğaza faydaları ise geceleri uyumadan önce toz zencefille birlikte tüketebilirsiniz. Dikkat edilmesi gereken nokta, balın sıcak çay ya da süt gibi içeceklere eklenmemesi gerektiği. Çok sıcak içeceklere eklenen balın besin değerleri azalarız. Ilık içeceklere ekleyerek tüketebilirsiniz. Balın göze faydaları olduğu da uzmanlar tarafından onaylanmıştır.
Balın Yan Etkileri Nelerdir?
Bal, öksürüğü önleyerek sıklıkla doğal tatlandırıcı yerine kullanılmaktadır. Bazı kişiler arı polenine ve balın içeriğindeki bileşenlere karşı hassasiyet gösterebilir. Nadiren görülüyor olsa da arı poleni alerjisi ciddi etkilere ve ölümcül yan etkilere sebep olabilir. Bal alerjisi şu semptomlarla ortaya çıkar:
Midede bulantı
Kilo kaybı
Astım semptomları
Bayılma
Kalp ritim düzensizliği
Aşırı terleme
Bal tüketmeden önce mutlaka uzman doktora danışarak bal ve arı polenine karşı alerjiniz olup olmadığını kontrol ettiriniz.
Bal Günde Ne Kadar Tüketilmelidir?
Gurme ve organik ürünler her öğünümüzde tüketebileceğimiz sağlıklı besinlerdir. Organik balın faydaları neredeyse herkesçe bilindiği için çok sık tüketilir. Ancak her besin gibi bal da belli kurallar dahilinde tüketilmelidir. Balın bağırsaklara faydası için tüketilmesi de yaygındır. Bu faydaları hissedebilmek için düzenli olarak tüketilmesi gerekir. Yetişkinler için bu miktar, günde 3 kaşık kadardır.
Doğal balın faydaları bahsedebilmek için de özellikle çocukların kilosu başına 1 gram kadar tüketmesi tavsiye edilir. Balın içeriğinde yüksek miktarda meyve şekeri bulunduğundan, tüketirken dikkatli olmalısınız. Çiçek balının dışında kestane balı faydaları da bilinmektedir. İçeriğinde bulunan vitamin oranları çok yüksektir. C vitamini bakımından zengin olan narenciye balı ve çam ağaçlarından elde edilen çam balı da popülerliği artan bal çeşitlerindendir.
Yaşam, 2023.11.20 12:54