Yapı yaşam kalitesi, mimari ve şehircilik

Yapının kalitesini mimari tasarımın kalitesi belirler...

Yaşamın kalitesini mekân, binanın kalitesini mimari tasarım, şehrin kalitesini mimari belirler.

Mimar Sinan'ın eşsiz güzellik ve kalitede yaptığı eserleri zamanın insanlarının kültürel yaşam kalitelerinin mimariye yüklediği anlam belirlemekteydi.

Başlıkta her ne kadar 'yapı kalitesini mimari tasarımın kalitesi belirler' demişsem de yapı kalitesinin oluşturulmasında tasarımı yapan mimarın becerisinin yanı sıra kullanıcının/mal sahibinin mimariye yüklediği anlamın kültürel kalitesinin de büyük katkısı vardır. Tabi burada mimari tasarım deyince malesef bugün anlaşılan ve dar kalıba konan sadece binanın çizimini, görselini yapmak zannedilen şeyi kastetmiyorum. Binanın niteliğini ortaya koyan şey her türlü karar verme bilgisinin tek elden yönetildiği nitelikli bir takım ortaklığı çalışmasıdır.

Geçmişte bu takım belki sadece mimar ve yapının kullanıcısı ile oluşan daha sınırlı bir yaklaşımı ifade ederken bugün başta mimar ve kullanıcı/mal sahibi ile birlikte birçok uzman, karar ve onay vericinin bir arada çalıştığı daha yönetsel bir çaba gerektiren bir süreç anlaşılmaktadır.

Önceki süreçlerde müşteri/kullanıcı/mal sahibinin talep ettiği binanın gerçekleştirilmesi için hemen her türlü kararı mimarın tek başına veriyor olması ona büyük bir bilgi birikimi, tasarım ve üretime dönük teknik karar verme becerisi sorumluluğu yüklemekteydi. Bugün ise mimarın kendi işini gerçekleştirmesinin yanı sıra bu sorumluluğunun ötesinde binayı gerçekleştirmek için bir arada çalıştığı uzman, karar ve onay vericilerin tüm kararlarını optimize etmek zorunda kaldığı bir yönetici olarak davranmaya zorlamaktadır. Aynı zamanda kendisinden beklenen faydanın mimari dinamiklerinden ödün vermeden hatta diğer uzman ve karar vericilerden aldığı bilgilerle kendi yaptığının üzerine katarak daha nitelikli bir bina yapılmasını sağlamalıdır. Mimar bu sorumluluğu üstlenirken ondan bina talep eden müşteri/kullanıcı ya da mal sahibinin ona bu sorumluluğu verme noktasında güven duyması ve talepkâr olması gerekir.

Mimari tasarım binayı çizmekten çok; binanın üretimi için talepten tasarıma, tasarımdan uygulamaya, uygulamadan kullanıma kadar ihtiyaç duyulan her türlü karar verme işidir. Bu bazen yerleşim ölçeğinden, tekil binaya, bina iç mekânından, yakın çevre açık alan düzenlemelerini de içerir. Bina yapma işi ancak mimarlığın yapabildiği bütünsel bir karar verme mekanizması yönetimidir.

İnşaatçılık, ekonomik bir üretim olmasının yanı sıra arkasında entelektüel kültüre dayalı bir gelişme olursa anlamlıdır. Bu ancak mimarlık ile sağlanabilir.

Bir inşaat işinde mimarlık varsa uzmanlık vardır, hassasiyet vardır, özen vardır, sağlamlık, kullanışlılık, estetik vardır, ekonomi, verimlilik ve kalite vardır.

Her inşa edilen bina ve yapı mimarlık ürünü değildir.

Mimarlık insanlık var olduğundan beri doğa ile uyumlu binaları, şehirleri, yerleşimleri, kentleri mekanları yapan hassas bir düşünce yaklaşımıdır. Şehir planlamasından ve inşaattan mimarlığı çıkarırsanız kalite biter, geriye enkaz kalır. Sadece bir mimar çok yönlü ilişkileri yöneterek kaliteli/ekonomik/kullanışlı/sağlam/yaşanabilir/estetik bina ve yerleşim yapmak için tasarım, uygulama kararlarını gereği gibi hassasiyetle alabilir.

Birlik, beraberlik, kardeşlik duygularının güçlendiği, bizi biz yapan değerlerin hatırlandığı en özel günlerimiz olan bayramlarımızın sağlık, sevgi ve huzur dolu geçmesi dileği ile Kurban Bayramınız mübarek olsun.

Bir sonraki yazımda buluşmak dileğiyle sağlıcakla kalın, sevgiyle kalın, güvenle kalın, Allah'a emanet olun.