Yağmur yağıyor, Bursa elimizden kayıyor...

Bursamızda benim hatırladığım en büyük ölçekli ve facia diye adlandırılan toprak kayması olayı 2000'li yılların başında Çekirge Caddesi üzerindeki ofis ve konut bloklarının olduğu bölgede yaşanmıştı. Bursamızda özellikle Çekirge Caddesi'nin üst tarafları eğimin dikleştiği, bina yapma koşullarının teknik anlamda çok zorlandığı binalarla doludur. Birçok uzman yaşanan bu toprak kaymasının teknik gerekçeleri üzerine görüş bildirmiş, birçok tartışmalar yaşanmış ve olay şehrin gündeminde hayli uzun süre kalmıştı. O zamanlar basın yayın organlarından, çeşitli çevrelerden de bize toprak kayması ile görüşümüz sorulmuştu. Ben de birçok görüşten farklı olarak olayın zemini hazırlayan gelişmelere dikkat çekmek için şöyle bir görüş bildirmiştim. Buradaki olayın yaşanmasının ana nedeninin aslında para kazanma isteğinin dayanılmaz ağırlığının toprağın kaymasına sebebiyet verdiğini söylemiştim. Bugün bu görüşümün hala arkasındayım. Uzun yıllar geçmiş olmasına rağmen burada yaşanan toprak kaymasının verdiği zarar hala çözülebilmiş durumda değil. Zira insanlarımızın doğal çevre koşullarını teknik anlamda aşırı zorlayarak yaptıkları tüm işlerde zaman içerisinde sorunlar yaşanabileceğini düşünüyorum. Zira insanlar doğada yaşamak için yerleşimler binalar yapmayı 'doğaya rağmen ve doğaya karşı değil de doğa ile birlikte' anlayışı ile yapmadıkça daha çok sorun yaşayacağız. Çünkü bu doğaya rağmen ve doğaya karşı anlayışı ve benzeri tüm müdahaleler karşımıza iklim değişikliğinin sebep olduğu olaylar olarak karşımıza çıkıyor. İklim durduk yerde kendiliğinden değişmiyor, insan eliyle yapılan tüm müdahaleler iklimin kendi doğal oluşumuna zarar vererek başta yağışlar olmak üzere iklim olaylarının yerleşim alanlarına ve binalara zarar verecek afetlere sebep olma olasılığı giderek artıyor.

Yakın zamanda Muradiye'de ve Hisar bölgesinde evlerin de olduğu birkaç alanda kayma olduğu haberi gelmişti. Zannedersem o tarihi bölgede sorunun çözümü için köklü bir karar alınarak evler yıkılıp bölge temizlenmiş ve güçlendirme çalışmaları başlatılmıştı.

Yine yakın zamanda Mudanya'da benzer bir toprak kayması sebebiyle yol trafiğe kapanmış, birkaç günlük çalışma ile yol trafiğe açılmış ancak ne var ki o bölgede risk hala devam ediyor. Yine daha bugün Mudanya'dan bir toprak kayması haberi daha geldi. Bir şehir planlanırken arazinin topoğrafik verileri dikkate alınır ve özellikle yol yapmak ve bina yapmak için teknik koşulların zor olduğu bölgeler ya yapılaşmaya açılmaz ya da daha az katlı düşük yoğunluklu bina yapılması mümkün kılınır. Teknik olarak bazı durumlarda gerekli tedbirler alınarak bunlar yapılabilir, ancak durduk yerde hem pahalı hem de riskli çözümler yapmak akılcı değildir. Zaten teknik gereklilikler sağlanamadığı için de biz sık sık yaşamı, binaları ve yerleşimleri tehdit eden toprak kayması haberleri almaya devam ediyoruz.

Toprağın kaymasına sebep olan en önemli koşullardan biri de özellikle eğimin fazla olduğu bölgelerde yağış arttığı zaman toprağın taşıyabileceği su miktarı arttığı için su ile birlikte büyük toprak kütleleri harekete geçmektedir. Bu da önünde ne var ne yok hepsine zarar vermektedir.

Her işin akılcı, rasyonel bir çözümü var. Hırsımızın aklımızın önüne geçmesine izin vermeyelim. Doğaya rağmen ve doğaya karşı değil doğa ile birlikte yaşamaya gayret edelim.

Bir sonraki yazımda buluşmak dileğiyle sağlıcakla kalın, sevgiyle kalın, güvenle kalın, Allah'a emanet olun.