Yenilenmiş ürün alışverişlerinde yeni dönem: 14 günlük koşulsuz iade hakkı genişletildi

Ticaret Bakanlığı, ikinci el teknolojik ürün pazarını yakından ilgilendiren önemli bir düzenlemeyi hayata geçirdi. Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Yenilenmiş Ürünler Hakkında Yönetmelik" ile hem tüketici haklarında kapsam genişletildi hem de yenileme süreçlerine yönelik standartlar yeniden belirlendi. Düzenleme ile birlikte, yenilenmiş ürün satın alan tüketicilere 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden cayma hakkı tanındı.

Yenilenmiş Ürün Pazarında Kapsam Genişledi

Yeni yönetmelik, kullanılmış elektronik cihazların belirli standartlar çerçevesinde yenilenerek yeniden satışa sunulmasını düzenleyen sistemi daha güçlü bir yapıya kavuşturmayı hedefliyor. Cep telefonu, bilgisayar, tablet, akıllı saat, oyun konsolu ve modem gibi ürünlerin yer aldığı mevcut kapsama artık televizyonlar da dahil edildi.

Bu adım, hem ürün çeşitliliğini artırmayı hem de ikinci el elektronik pazarını daha güvenli hale getirmeyi amaçlıyor. Bakanlık, yenileme sürecinden geçen cihazların belirli kalite standartlarına sahip olmasını ve tüketiciye garanti kapsamında sunulmasını zorunlu hale getiriyor.

Mağazadan Alınan Ürünlerde de 14 Günlük Cayma Hakkı

Düzenlemenin en dikkat çeken başlıklarından biri, tüketici lehine genişletilen cayma hakkı oldu. Buna göre, yenilenmiş ürün satın alan vatandaşlar yalnızca internet alışverişlerinde değil, fiziki mağazalardan yaptıkları alışverişlerde de 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeksizin sözleşmeden dönebilecek.

Bu uygulama, ikinci el elektronik ürünlerde yaşanabilecek güven sorunlarını azaltmayı ve tüketicinin satın alma sonrası mağduriyetini önlemeyi hedefliyor. Böylece hem dijital platformlarda hem de fiziksel satış noktalarında aynı koruma standardı uygulanmış olacak.

YÜBİS Sistemi ile Dijital Takip Dönemi Başlıyor

Yönetmelikle birlikte Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi (YÜBİS) devreye alınıyor. Bu sistem sayesinde her cihaz için dijital bir kimlik kaydı oluşturulacak ve ürünün geçirdiği tüm işlemler şeffaf şekilde görüntülenebilecek.

Tüketiciler, satın alacakları ürünün hangi parçalarının değiştirildiğini, hangi işlemlerden geçtiğini ve yetkili yenileme merkezini sistem üzerinden kontrol edebilecek. Ayrıca kayıp, çalıntı veya kaçak ürünlerin tespiti için sorgulama altyapısı da YÜBİS içinde yer alacak.

Bu dijital takip sistemi, ikinci el piyasasında güveni artırmayı ve kayıt dışı işlemlerin önüne geçmeyi amaçlayan en kritik adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Yenileme Merkezlerine Daha Sıkı Kurallar

Yeni düzenleme yalnızca tüketiciyi değil, sektörde faaliyet gösteren yenileme merkezlerini de yakından ilgilendiriyor. Buna göre, bu merkezler için gerekli asgari sermaye şartı 30 milyon liradan 100 milyon liraya çıkarıldı.

Ayrıca yönetmelik hükümlerine aykırı hareket eden işletmelere idari yaptırımlar uygulanacak. Tüketici sağlığını, güvenliğini veya ekonomik çıkarlarını riske atan merkezlerin yetki belgeleri komisyon kararıyla askıya alınabilecek ya da tamamen iptal edilebilecek. Yetkisi iptal edilen işletmelere ise bir yıl boyunca yeniden belge verilmesi mümkün olmayacak.

Vergi Avantajları ve Ekonomiye Katkı Vurgusu

Düzenleme kapsamında, yenilenmiş cep telefonlarında KDV oranının yüzde 1'e düşürülmesi uygulamasının devam ettiği hatırlatıldı. Ayrıca taksit imkânlarının da sürdüğü belirtildi. Bu adımların, ikinci el teknoloji ürünlerine erişimi kolaylaştırarak tüketiciyi teşvik ettiği ifade ediliyor.

Bakanlık açıklamasında bugüne kadar yaklaşık 1,6 milyon cihazın yenilenerek yeniden ekonomiye kazandırıldığı bilgisi paylaşıldı. Bu sistemin elektronik atık miktarını azaltarak çevresel sürdürülebilirliğe katkı sunduğu ve döngüsel ekonomiyi güçlendirdiği vurgulandı.

1 Ağustos'ta Yürürlüğe Girecek

Tüm düzenlemeleri içeren yeni yönetmeliğin 1 Ağustos itibarıyla yürürlüğe gireceği bildirildi. Bu tarihten sonra hem tüketiciler hem de sektördeki işletmeler yeni kurallara göre işlem yapacak. Düzenlemenin, ikinci el elektronik pazarında daha güvenli, şeffaf ve denetlenebilir bir yapı oluşturması bekleniyor.

Kaynak: AA

Ekonomi, 2026.06.27 13:08