Merkez Bankası, Hükümet'e mektup gönderecek

Banka, açık mektupta enflasyon hedefinden sapmanın nedenleri ve enflasyonun tekrar hedefe ulaşması için alınan tedbirleri açıklayacak. 2006'da para politikası kurumsallaşma süreci çerçevesinde enflasyon hedeflemesi rejimini uygulamaya başlayan TCMB, 2006 yılından itibaren kamuoyu tarafından kolay anlaşılabilirliği ve iletişim açısından avantajları göz önüne alınarak, enflasyon hedefini "nokta hedef" olarak belirledi.

2006 yılından 2013 yılına kadar olan dönemlere bakıldığında enflasyon hedefinin tutturulabildiği sadece 2 yıl olurken, enflasyon hedeflemesi rejiminin uygulandığı ilk yıl olan 2006'da TCMB hedefi yüzde 5 olarak belirlerken yıl sonunda enflasyon yüzde 9,65 seviyesinde gerçekleşmişti.

TCMB, Hükümetle belirlenen yıllık enflasyon hedefinin yılsonunda belirgin olarak (her iki yönde 2 puan fazlası) sapması durumunda Merkez Bankası Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca Hükümete açık mektup yazıyor. 2006 yılı başından itibaren uygulanan enflasyon hedeflemesinde 2006-2013 arasındaki 8 yıllık dönemde 2006-2007-2008 ve 2012 yıllarında 4 defa açık mektup yazan Merkez Bankası, 2013 yılında da Hükümetle belirlenen 2013 yılı enflasyon hedefinin yüzde 5'in belirgin üzerinde, yüzde 7,40 gelmesi nedeniyle Hükümete açık mektup yazacak.

Merkez Bankası, açık mektupta enflasyon hedefinden sapmanın nedenlerini ve enflasyonun tekrar hedefe ulaşması için alınan tedbirleri açıklayacak. 2006 yıl sonu enflasyon hedefinin yüzde 5 olarak belirlenmesinin ardından yıl sonu enflasyonun yüzde 9,65 gerçekleşmesi üzerine 22 Ocak 2007 tarihinde Hükümete açık mektup yazan Banka, açık mektupta enflasyon hedefinin aşılması nedenleri arasında yükselen ham petrol fiyatları, işlenmemiş gıda fiyatlarındaki artışlar ve altın fiyatlarındaki hızlı yükselişlere işaret etmişti.

2007'de de yılsonu enflasyon hedefini Hükümetle birlikte yüzde 4 olarak belirleyen ancak, yüzde 8,39 olarak gerçekleşmesi üzerine Hükümete açık mektup yazan TCMB, sapmanın nedenini şöyle açıklamıştı:

"Türkiye'de 2007 yılında yaşanan kuraklık sonrası tarım ürünleri rekoltesinde görülen düşüş arz yönlü bir şok oluşturmuştur. Bazı gıda ürünlerinin alternatif yakıt üretiminde kullanılması, dünyada artan gıda talebi ve tarımsal emtia fiyatlarındaki yükselişler gibi uluslararası gelişmeler de dış ticaret kanalıyla yurt içi gıda fiyatlarını olumsuz etkilemiştir. Söz konusu unsurlar sadece işlenmemiş gıda (taze sebze ve meyve gibi) fiyatlarını değil aynı zamanda işlenmiş gıda (ekmek, tahıl ve süt ürünleri gibi) fiyatlarını olumsuz etkilemiştir. Enflasyondaki düşüşü yavaşlatan bir diğer temel unsur, enerji ve yönetilen/yönlendirilen kalemlerin fiyatlarındaki gelişmeler olmuştur. Ham petrol fiyatlarının 2007 yılında yaklaşık yüzde 50 civarında bir artış göstermesi ve akaryakıt ürünlerinden alınan özel tüketim vergisindeki ayarlamalar, 2007 yılında akaryakıt ürünlerinin fiyatlarında yüksek artışlara neden olmuştur."

2008 yılında ise yüzde 4 olarak hedeflenen enflasyonun saparak yüzde 10,06 olarak gerçekleşmesi üzerine Merkez Bankası, Hükümete gönderdiği açık mektupta enflasyonun hedefin oldukça dışında gerçekleşmesinde yılın 3. çeyreğinde enerji ve diğer emtia fiyatlarındaki sert artışlar, son çeyrekte küresel finansal krizin derinleşmesi ve dünya ekonomisindeki keskin düşüşü gösterdi. 2011'de de yüzde 5,5 olarak belirlenen yılsonu enflasyonu yüzde 10,45 düzeyinde gerçekleşince Banka, Hükümete açık mektup göndermiş ve ithalat fiyatlarındaki ve döviz kurunda gözlenen yüksek artışlardan dolayı hedefin dışında gerçekleştiğini ifade etmişti.

2013 hedefi

Merkez Bankası, 2013 yılsonu için enflasyon hedefini Hükümetle birlikte yüzde 5 olarak açıklamıştı. Ancak yıl sonu enflasyon yüzde 7,40 ile yüzde 7 olan belirsizlik üst sınırını aşınca Kanun gereği Hükümete enflasyon hedefinden neden sapıldığı ve hedefe ulaşmak için alınacak tedbirlerin yer aldığı açık mektup yazacak. Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı ile bir başkan yardımcısının imzalarını taşıyacak mektup, Hükümet adına Başbakan Yardımcısı Ali Babacan'a iletilecek. 

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Ekonomi, 2014.01.03 18:16