Bartın'da köylü kadınlar, yaklaşık 200 yıldır kendi ürettikleri hayvansal ürünlerle meyve ve sebzeleri Galla Pazarı'nda müşterileriyle buluşturuyor. 200 yıldır kent merkezinde kurulan pazarda mesai ise şafak vaktinden önce başlıyor.
Bartın'ın kırsalında yaşayan üretici kadınlar, 200 yıldır kent merkezinde kurulan Galla Pazarı'nda buluşuyor. Yöre insanının şivesiyle "Galla Pazarı" olarak ifade edilen 'kadınlar pazarı', her hafta salı, cuma ve pazar günleri hizmet veriyor. Gece yarısından sonra kocaları, çocukları ya da yakınlarıyla evlerinden çıkan kadınlar, şafak vakti ulaştıkları kent merkezindeki kapalı pazar alanlarında tezgahlarını açıyor. Sezon boyu büyük emek harcayan kadınlar, el emeği, göz nuru ürünleri, sabahın erken saatlerinde geldikleri pazar yerlerinde görücüye çıkarıyor. Kadın üreticiler, taze taze ürünleri açtıkları tezgahların başında saatlerce bekleyerek müşterilerine ulaştırıyor.
Gece 02.30 ile 04.00 saatleri arasında pazar alanına gelen kadınlar, sabah saatlerinde 06.00'ya kadar tezgahlarını yerleştirerek, müşterilerini bekliyor. Gün boyu ürünlerini satmanın mücadelesinde olan esnaftan ürünlerini erken bitirenler, akşam saat 19.00 gibi evlerine dönerken, bitiremeyenler ise saat 22.00'a kadar müşteri bekliyor.
Kadın üreticiler haftanın 3 günü buluştuğu ve yöresel şivede "Gala Pazarı" olarak ifade edilen pazar yerinde, 2 asırdır hem ekonomik hayata hem de sosyal hayata büyük destek sağlıyor.
Galla Pazarı'nın tarihçesi
17. yüzyılın ortalarında Bartın'a uğrayan Evliya Çelebi, cumartesi günleri pazar kurulduğundan bahsetmiştir. 18. yüzyılın başlarında Uluslu İbrahim Hamdi tarafından kaleme alınan Atlas adlı eserde de, cumartesi günleri kurulduğu dile getirilen pazar daha sonraları gelenekselleşerek salı ve cuma günleri Galla Pazarı olarak kurulmaya başlanmıştır.
Yaklaşık 200 yıldır varlığını sürdüren Galla Pazarı'nın kuruluşu, Osmanlı döneminde işsizlik nedeniyle ormancılık faaliyetleri için erkeklerin evlerinden ayrılması ve evin iç işlerinin yanı sıra, tarla ve bahçe işlerini kadınların üstlenmesiyle başlamıştır.
Ürettikleri ürünleri kendi pazarlamak ve aracıyı ortadan kaldırmak için köylerde veya kasaba içinde bağı, bahçesi, hayvanı olan ev kadınları, kendi yiyeceğinden artırdıkları ürünleri en yakın pazar olan Bartın Pazarı'nda satıp evlerinde olmayan maddeleri alma yolunu seçmişlerdir.
Ürettikleri ürünleri doldurdukları küfeleri sırtlanan kadınların sokak sokak dolaşarak ürünleri satmak istemesiyle çıkan alışveriş kültürüyle başlayan ticaret kültürü, pazar alanı olarak günümüze kadar ulaştı.
Kaynak: IHA
Güncel, 2025.10.03 14:41