Haftasonu gerçekleşen anlaşma sonrasındna haftanın ilk işlem gününde kaybedenler ve kazananlar belli oldu.
Haftasonu çok da beklenmeyen bir gelişme gerçekleşti. Geçtiğimiz hafta yapılan açıklamalarda anlaşmanın uzak olduğu algısı güçlenirken haftasonu sürpriz bir şekilde ABD ve tabi dünyanın diğer güçleri ile İran arasında anlaşma sağlandı.
İran uranyum zenginleştirilmesinde yüzde 5 kotasına sadık kalırken devler de ambargoların azaltılacağı taahhüdünü verdi. Haftanın ilk işlem gününe bu haber ile uyanan piyasalarda ilk gün itibariyle kazananlar ve kaybedenler belirmeye başladı.
Anlaşma sonrasında Startfor'dan yapılan değerlendirmede, Orta Doğu'da ilişkilerin yeniden şekillendiğini belirtti. Her bölgesel oyuncunun pozisyonunu yeniden gözden geçirdiği kaydedilirken İran ile baş edilebileceği algısı güçlenmiş oldu.
Anlaşma ilk etapta ticaret ilişkileri için yeni umut olurken İran gelirlerinin 7 milyar dolara çıkabileceği konuşuluyor.
Kabaca göz atıldığında petrol fiyatlarının bu anlaşmadan en çok etkini oluştuğu ortaya çıkıyor. Gün genelinde ABD ham petrolü yüzde 0.91'lik kayıp yaşanırken, fiyat 94 seviyesine geldi. Brent petrol ise yüzde 1.44'lük düşüş ile 109.22 dolarda.
Petrol fiyatlarındaki bu değişim enerji maliyetleri nedeniyle cari açık ve enflasyon sorunu yaşayan ülkelerin yükseldiği gözleniyor. Petrol hatlarının rahatlaması ile Çin, Hindistan, Güney Kore, ve Japonya gibi ülkelerde yükselişi beklenirken, enerji şirketlerinde de düşüş beklentisi dile getiriliyor. Ambargonun gevşetilmesi ile İran2ın 4.2 milyar dolarlık petrol gelirine erişimine izin verilecek.
Altın tarafından anlaşma sonrasında sert hareketler yaşandı. 14 dolar düşen altın 1.230 dolara kadar gevşedi. Yaz aylarından bu yana bu seviyeler görülmüyordu. Altında yaşanan düşüşte jeopolitik gerilimin azalması ve satı metalde güvenli liman algısının zayıflaması etkili oluyor.
Lamoureux&CO kurucularından Yves Lamoreux altın ve petrol tarafında gelinen seviyelerin riskli olduğuna dikkat çekerken, emtia ayı tuzağına karşı yatırımcıları uyardı. Petrolde 90 doların altının yaı piyasasına giriş olarak algılanacağını kaydeden Lamoreux, altın içinde yakın vadede çok iyi zamanların görülmeyeceğini dile getirdi.
Dolarda anlaşma sonrasında dikkat çeken bir başka nokta oldu. Yen karşısında 6 ayın zirvesi görülürken USD JPY yüzde 0.39 yükseldi. Emtia hassasiyeti olan kurlarda önemli oynaklık gün içinde takip edildi.Avustralya doları yüzde 0.08'lik düşü kaydederken Kanada doları yüzde 0.13 yükseldi.
Hisse senedi piyasalarına anlaşmanın getirdiği rahatlık endeksleri yukarı çekiyor. Petrol fiyatlarında yaşanan gerilme ile havayolu şirketlerinde haftanın ilk işlem gününde yükseliş kaydedilirken, seyahat şirketlerinin hisseleri de bu süreçten faydalandı. Aynı zamanda cari açık sorunu yaşayan ülkelerde de yüzde bir üzerinde yükseliş takip ediliyor. BİST 100'de bu süreçten olumlu etkilenenler arasında. Güne yükseliş ile başlayan BİST 100 gün sonuna doğru yüzde 1.61'lik yükseliş 76 puanın üzerinden günü tamamlamaya hazırlanıyor.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2013.11.25 17:20