Bankacılık sektörünün tüm gelirlerini mercek altına alan BDDK, bazı bankaların müşterilerinden faiz ve komisyon adı altında fazla para aldığını tespit etti.
Habertürk'ün haberine göre, kurum milyar lirayı bulacağı ifade edilen cezaları kesmeye başlarken bankaları yüklü ceza korkusu aldı. Bankaların müşteriden fazladan aldıkları paranın iadesi de gündemde
Yasa ile bankaların vatandaştan kestiği ücretlere sınır getirme yetkisini alan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu'nun (BDDK) ücretlere üst sınır koymak için yaptığı araştırma inanılması güç bir bilgiye ulaştırdı. Bankaların müşterilerle yaptığı anlaşmada sözlü ve yazılı beyan ettiği komisyon ve faiz oranının üstünde ücret hesaplayıp bunu müşterilerden tahsil ettiği ortaya çıktı. Belirtilen komisyonlardan da müşteriyle yapılan anlaşma dışında fazla ücret alındığını gören BDDK bu bankalara ceza kesmeye başladı. Edinilen bilgiye göre bankalar Rekabet Kurumu'nun kestiği 1.1 milyar liralık cezadan sonra en yüksek ikinci büyük ceza ile karşı karşıyalar.
SÖYLENEN RAKAM İLE KESİLEN TUTMUYOR
Bankalar müşterilerin yaptığı işlemlerden alacağı minimum ve maksimum rakamları masraf listesinde (şeraik listesi) yayımlıyor. Tüm bankalar bu masraf listesini BDDK'ya bildiriyor. Banka bunun dışında onlarca işlemi olan müşterisinden yaptığı işlemin belirli bir yüzdesi olarak komisyon alıyor. İşte BDDK bankaların hem masraf listesinde kendine bildirdiği maksimum tutarları aştığını hem de müşterisine belirttiği tutardan fazla miktarda komisyonu hesaplayıp vatandaştan tahsil ettiğini buldu.
ROTATİF KREDİDE FAİZLE OYUN
Ayrıca bazı bankaların rotatif ticari kredilerde kredi hareketli olduğu için belirtilen faiz oranının üstünde faiz hesaplandığı bilgisine de ulaşıldı. İncelemeler sonucunda yüzde 18 faiz oranı ile anlaşılmışken, yüzde 20'lik faiz oranı üzerinden yapılmış hesaplamaya dair örnekler BDDK murakıplarının önüne çıktı. Müşteriler özellikle hareketli kredilerde faiz oranlarını takip etmekte güçlük çektiği için faizle kolay oynanabiliyor. Diğer yandan Merkez Bankası'na da kredilere uygulayacakları en yüksek ve en düşük faiz oranlarını bildiren bankaların bu faiz oranlarında da üst limiti geçtikleri görüldü.
KÂRIN YARISI ÜCRET VE KOMİSYONLARDAN
Bankalar 2012'de vergi öncesi 30 milyar lira kâr etti. Bunun 14.8 milyarı yani yarısı bankaların bankacılık hizmet gelirlerinden sağlandı. Para faizlerden değil, komisyonlar, EFT, kredi kartı gibi ücret gelirlerinden geldi. Bankaların elde ettiği hizmet gelirleri 2012 yılının ilk 6 ayında 7.1 milyar lirayken bu rakam 2013'ün ilk 6 ayında yüzde 16 artarak 8.4 milyar liraya çıkmış durumda.
ÇOK HIZLI ARTIYOR
Bankaların komisyon ve ücret gelirleri yıllardır hızlı artıyor. 2009'da yıllık 10 milyar liraya ulaşan bankaların ücret komisyon gelirleri aynı büyüme hızıyla giderse 2013 sonunda yüzde 60 artarak 16 milyar liraya ulaşmış olacak. Bankaların sadece kredilerden aldıkları ücret ve komisyonlar bu yılın ilk 6 ayında 2.6 milyara ulaştı. Bu hızla yıl sonunda 5.3 milyar liraya oluşacak. Bu 2008 yılından bu yana iki katı aşan bir ücret artışı anlamına geliyor.
ŞUBELER HEDEF TUTTURMAK ADINA YAPIYOR
Bankacılar şube müdürlerinin şube hedeflerini tutturmak için müşterilerden fazla komisyon kesme yoluna gittiğini belirtiyor. Ancak BDDK hatanın hangi birimde olduğuyla ilgilenmiyor. Özellikle kredi kartı ve diğer ücretlerde sınır belirlemeye çalışan BDDK en küçük işlem yanlışlarında bile mevzuatın gerektirdiği en üst düzeyden para cezası kesiyor. Edinilen bilgilere göre BDDK 1 lira için 40-50 bin lira ceza kesiyor. Ayrıca bankaların müşterilerden fazladan aldığı ücret ve komisyonlar ile faizi geri vermesi için bankalara yazı gönderildiği belirtiliyor.
REKABET'TEN 1.1 MİLYAR CEZA YEMİŞLERDİ
Rekabet Kurumu kısa süre önce bankalara ceza yağdırmıştı. Bu nedenle kamuoyunda da büyük tartışmalar yaşanmıştı. Rekabet Kurumu, Türkiye'de faaliyet gösteren 12 bankanın mevduat, kredi ve kredi kartı hizmetleri alanında anlaşma veya uyumlu eylem içerisinde bulunduğuna karar vererek 1 milyar 116 milyon lira ceza vermişti. Bankalara soruşturma, kredi kartı ihraç eden bankaların kredi kartı alışveriş ve gecikme faizi oranlarını da kapsayacak şekilde faiz oranlarını anlaşarak belirlediği iddiaları üzerine açılmıştı. Kurulun, mevduat, kredi ve kredi kartı olmak üzere tüm faiz oranlarının birlikte belirlenip belirlenmediği yönünde başlattığı ön araştırma sonucunda açılan soruşturma bankalar aleyhine sonuçlandırılmıştı.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2013.09.02 10:55