ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası (CAATSA), Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın, ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmesinde ele alındı. Peki CAATSA yaptırımları nedir?
ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası (CAATSA), Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın, ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmesinde ele alındı. Görüşme öncesi basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Trump, "Toplantı iyi geçerse CAATSA yaptırımlarını her an kaldırabiliriz" dedi. Peki CAATSA yaptırımları nedir?
CAATSA NEDİR?
CAATSA yaptırımları, ABD'nin "Countering America's Adversaries Through Sanctions Act" (Amerika'nın Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası) adlı 2017 tarihli yasasıdır.
2 Ağustos 2017 tarihinde yürürlüğe giren ABD'nin Hasımlarına Yaptırımlar Yoluyla Karşılık Verme Yasası (CAATSA), dış politika ve güvenlik çıkarlarına tehdit oluşturduğunu düşündüğü Rusya, İran ve Kuzey Kore gibi ülkelere karşı kapsamlı yaptırımlar öngörür.
Amaç, bu ülkelerin savunma, enerji ve istihbarat alanlarındaki faaliyetlerini sınırlamak ve ABD müttefiklerini bu ülkelerle askeri-teknolojik iş birliklerinden caydırmaktır.
CAATSA YAPTIRIMLARI NELERDİR?
ABD'nin 2017'de yürürlüğe koyduğu CAATSA (Amerika'nın Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası) kapsamında üç ülke öne çıkıyor.
Rusya'ya karşı: Enerji, savunma sanayi ve finans sektöründe yaptırımlar.
İran'a karşı: Balistik füze programı, terörizme destek iddiaları ve insan hakları ihlalleri nedeniyle yaptırımlar.
Kuzey Kore'ye karşı: Kitle imha silahları, siber saldırılar ve insan hakları ihlalleri odaklı yaptırımlar.
CAATSA'NIN ÖNE ÇIKAN MADDELERİ
Yasanın en önemli bölümü "Madde 231", yani Rusya'nın savunma ve istihbarat kurumlarıyla "önemli ölçüde işlem yapan" ülkelere yaptırım öngören kısımdır. İşte yasanın en önemli maddeleri:
Madde 222: İran'ın balistik füze programına katkı sağlayan kişi ve kuruluşlara yaptırım.
Madde 223-224: İran'a yönelik insan hakları ihlalleri ve terörizme destek iddiaları nedeniyle yaptırımlar.
Madde 231: Rusya'nın savunma ve istihbarat sektörleriyle yapılan "önemli" işlemlere karşı yaptırımlar. Türkiye'nin S-400 alımı bu maddeye dayanarak yaptırım kapsamına alındı.
Madde 232: Rusya'nın enerji ihracatı ve boru hattı projelerine yatırım yapan kişi/kuruluşlara yaptırım. (Örn. Kuzey Akım-2 projesi tartışmaları)
Madde 233: Rusya'nın devlet mülkiyetindeki kuruluşlarının özelleştirme sürecine katılanlara yaptırım.
Madde 234: Rusya'nın savunma kapasitesini artıracak malzeme/teknoloji transferine yaptırım.
Madde 235: Yaptırımların kapsamını belirleyen 12 farklı önlem içerir. (İhracat lisansı yasağı, ABD finans kurumlarından kredi yasağı, ABD'deki malvarlıklarının dondurulması, vize yasağı gibi).
Madde 236: ABD Başkanı'na, yaptırımları uygulama ve gerekli durumlarda erteleme yetkisi verir.
Madde 311-314: Kuzey Kore'ye yönelik kitle imha silahları, siber saldırılar ve köle işçiliği nedeniyle yaptırımlar.
CAATSA'NIN TÜRKİYE İÇİN ÖNEMİ
CAATSA'nın özellikle bilinen örneği, Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle 2020'de ABD tarafından uygulanan yaptırımlardır. Bu kapsamda, Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ve bazı yetkililer kara listeye alındı. ABD'den savunma sanayii ihracat lisansları ve kredileri kısıtlandı.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Güncel, 2025.09.26 15:23