Bakan'a iki sürpriz

 

 Otomobil, içki, sigara ve cepte ÖTV arttırılırken, zamlar yüzde 10'un üzerine çıktı. Son dönemde kur darbesi yiyen otomobil, cep telefonu gibi ürünlerin üzerine şimdi bir de vergi yükü bindi.

Dün TİM'in ihracat rakamlarının açıkladığı toplantıda çiçeği burnunda Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi'nin açıklamaları dikkatlerin üzerine toplanmasına neden oldu. Zeybekçi yeni yılla birlikte gelen zamların otomotivde ve lüks tüketime yönelik olduğunu, ÖTV artışlarının enflasyonu artırıcı etkisi olacağını düşünenlere katılmadığını söyledi.

Bakan zamların enflasyona etkisi olmayacağını savunurken, piyasa çok da öyle düşünmüyor

ORTALAMA BEKLENTİ 1 PUANLIK ARTIŞ
Açıklamalara gün içinde hem yerli hem de yabancı piyasa oyuncularından tepkiler gelirken aracı kurumlar, zamların o kadar da masum olmayacağı uyarısını yaptılar. Ekonomistler gelen zamların enflasyon üzerinde ortalama 1 puanlık etkisi olacağı yönünde hem fikirler.

Garanti Yatırım Başekonomisti Gizem Öztok Altınsaç, ÖTV artışı sonrasında sigaradaki artışın enflasyona yaklaşık 0,6 puan, alkollü içeceklerdeki artışın yaklaşık 0,1 puan, otomobildeki artışın ise yaklaşık 0,4 puan yansıyacağını belirterek, toplamda enflasyonu 1 ile 1,3 puan yükseltici etki hesapladıklarını kaydetti.

Halk Yatırım Ekonomik Araştırmalar Müdürü Banu Kıvcı Tokalı ise yeni yılın ilk gününde yapılan ÖTV zamlarının 2014 TÜFE enflasyonuna etkisini 1 puan civarında olması beklediklerini kaydetti.

Odeabank Ekonomik Araştırmalar Müdürü İnanç Sözer de bu aydan geçerli olmak üzere başta sigaraya yapılan vergi artışlarının 2014 yıllık enflasyonuna yüzde 1 civarında katkı yapabileceğini hesapladıklarını ifade etti.

Burgan Yatırım Başekonomisti Haluk Bürümcekçi, ÖTV artışlarının enflasyona etkisinin büyük bölümü Ocak ayında olmak üzere yaklaşık 0.90 puan olacağını kaydetti. Bürümcekçi otomotiv sektöründeki fiyat artışlarının etkisi biraz zamana yayılabileceğini, diğerlerini etkinin hemen görüleceğini dile getirdi.

Abank Ekonomisti Serdar Şenol ise, "Bütün bu zamların Ocak ayı etkisi 1.2 puan düzeylerinde olacak, kalan aylara yansıması ise sınırlı kalacaktır. Ocak ayı enflasyonu bunlara ek olarak gıda ve kur etkilerini de üzerine ekleyecektir" dedi.

YABANCILAR TAHMİNLERİNİ YÜKSELTTİ
Zamlar sonrasında Citigroup, Türkiye için 2014 yıl sonu enflasyon tahminini yükseltti. Yapılan değerlendirmede 1 Ocak itibariyle otomobil, tütün, mobil telefon ve alkolden alınan ÖTV'ye yapılan zammın TÜFE'ye 0.7-1.0 puan arasında etkisi olacağını öngörüldü. Citigroup, 2014 için tahminini yüzde 7'den yüzde 7,5-8,0 aralığına çıkardı.

Citi tarafından yayımlanan notta hizmet enflasyonu ve ileriye dönük beklentiler ile birlikte çekirdek değerlerdeki bozulma TCMB'nin yüzde 5.3'lük 2014 tahmininin oldukça iyimser kalacağını gösterdiği kaydedildi.

Goldman Sachs, hükümetin yaptığı vergi artırımları, tütün, alkol, otomobil ve mobil telefonlardan alınan ÖTV'nin yükseltilmesinin Türkiye'nin enflasyon görünümünü daha da kötüleştirdiğini bildirdi. Yapılan vergi ve ÖTV artırımlarının TÜFE'yi yaklaşık yüzde 1.0 yükselteceğini öngören Goldman Sachs, bunun yılın ilk çeyreğinde TÜFE'nin yüzde 7,5-8,0 aralığında olacağı anlamına geldiğini vurguladı.
   
TL'de değer kaybının sürmesinin elektrik ve doğal gaz fiyatlarını artırabileceğini, işlenmemiş gıda fiyatlarında olası şokların TÜFE üzerinde baskının sürmesine yol açabileceğini ifade eden Goldman Sachs, 2014 sonu için TÜFE tahminini yüzde 8,3 olarak koruduklarını, tahmin için risklerin yukarı olmaya devam ettiğini belirtti.
   
TCMB'nin 2014 yılında faiz koridoru üst bandını 225 baz puan artırarak yüzde 10'a çıkaracağı beklentisini sürdüren Goldman Sachs, büyük dengesizliklerin TL'yi baltaladığı dikkate alındığında enflasyon bekleyişlerini çıpalamak için daha agresif faiz artırımlarının gerekli olabileceğini de vurguladı.

KURU SALINCA 2.19'A DAYANDI
Zeybekçi'nin dikkat çeken açıklamalarından bir de kur tarafında yorumları oldu.

Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci,  "Merkez Bankası ülkemizin döviz ihtiyaçlarını karşılamalı ve bunu garanti altına almalı ama illa ki dövize müdahale ederek bunu düşürmek gibi bir gayreti olmazsa olmaz olmamalıdır" dedi. Zeybekçi kurların salıverilmesi gerektiğini kendi dengesini bu şekilde bulacağını dile getirdi.

Yeni yılın ilk işlem gününde dolar TL kuru 2.1481 seviyesinden başladığı günde 2.19 sınırına dayandı. Günün ikinci yarısında 2.1880 ile zirve seviyeyi gören kur TCMB'nin 100 milyon dolarlık döviz satım ihalesi ile gün sonunda 2.1712 seviyesine geriledi.
 

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Ekonomi, 2014.01.03 07:27