Karışık geçen 2013 dünyayı etkisi altına alan küresel krizde ilerleme kaydedilen bir yıl olurken geride önemli dersler de bıraktı.
Küresel krizin etkilerinin nispeten hafiflediği, ekonomilerin kademeli iyileşme gösterdiği buna ek olarak dikkatin gelişmekte olan ülkelerden gelişmiş ülkelere kaydığı 2013 hafızalarda önemli noktalar bıraktı.
1)Politikacılar özgürlüğümüzü tahrip etmenin hiç bir sonucu olmadığına inanıyorlar
Bunu açıklamanın en kolay yolu uyaran ve tepkidir. Politikacılar hırsızlık yaptığı zaman bunun bir yaptırımı olmaz ise çalmaya devam ederler. Kıbrıs örneği, bunu kolayca açıklayabilir. Hükümet ülkedeki herkesin banka hesaplarını dondurdu (tabi ki büyük patronlar paralarını zamanında alıyorlar). Ve artık sokaklarda şiddetli bir ihtilal yok. İnsanlar sadece bunu kabul ettiler. Polonya emeklilik fonlarını kamulaştırdı. Arjantin ciddi sermaye kontrolleri uygulamaya koydu. Fransızlar herşeyi vergilendirdi... Hal böyleyken bunların hiçbir sonucu olmadı...
2)Merkez bankacılar ve ekonomistler para basmanın bir sonucu olmadığına inanıyorlar
Fed 2013'de bilanço tablosunu 1,1 trilyon dolar yani yüzde 38,5 oranında genişletti. Kimse buna aldırıyormuş gibi gözükmüyor. Hisse senedi piyasaları tüm zamanların en yükseğine çıktı, tahvil piyasaları istikrarlı bir duruş sergiledi ve herkes toparlanma sürecinin bununla birlikte gerçekleştiğini telaffuz etmeye başladı. Bir kaç ay önce Ben Bernanke'nin QE'nin ABD ekonomik kondisyonuna ne kadar katkı sağladığını anlattığı bir toplantıya katıldım. Gerçekten yaptıkları şeye inanıyorlar
3)Yatırımcılar açık veya itibar bozulmasının bir sonucu olmadığını düşünüyorlar
2013'de manşetlerde ''ABD'nin borcu sadece 700 milyar dolar'' ifadeleri yer alıyordu ve bu adeta güzel bir haber gibi veriliyordu. Hükümetin kapanmasından kredi derecelendirme kuruluşlarının 2013'de AA olan kredi notunu AAA olarak aşağı yönlü revizesine kadar piyasalar tüm bu fiyaskoları geçmişte bıraktılar. Hükümetin sosyal güvenlik fonlarına rekor seviyede borçlu olması veya faiz oranları tüm zamanların en düşüğüne geldiğinde sadece faiz ödemesi için rekor miktarda ödeme yapılacağı kimsenin umurunda değil.
4)Sistem zenginlere yaradı
2013'de 300 milyarderin net varlıklarının toplamı 3,7 trilyon dolar olarak gerçekleşti. Bu oran 2012'nin yüzde 16,5 üzerinde gerçekleşiyor. Aynı zamanda şirket karlılıkları da rekor seviyelere çıktı. Fortune 500'ün süper zenginleri, zenginler ve hatta üst orta sınıf, merkez bankası tarafından teşvik edilen varlık balonundan büyük ölçüde faydalandı. Fakat diğer herkes, enflasyon yüzünden kör kütük sarhoş oldu. Gelir uçurumu 1929'dan beri en yüksek seviyesine geldi
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2014.01.06 08:08