Zamlar yolda mı?

Ekonomi Köşesi'nden merhaba...

Nisan verileri bağırıyor.

Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE):

Yıllık yüzde 28,59, aylık yüzde 3,17 arttı.

Tüketici fiyat endeksi (TÜFE):

Yıllık yüzde 32,37, aylık yüzde 4,18 arttı.

*******

Şimdi düşünelim...

ÜFE dediğimiz, üreticinin maliyeti.

Yani fabrikadan atölyeye, enerjiden hammaddeye kadar üretimin tüm ağırlığı...

TÜFE dediğimiz ise, hepimizin maliyeti.

Ayşe teyzenin, Mehmet amcanın...

Marketten pazara ödediğimiz fiyat, kira, fatura...

Yani cebimizden çıkan her kuruş...

Dolayısıyla...

Üretici fiyat endeksindeki yükseliş, Tüketici fiyat endeksi açısından endişe verici...

Çünkü bu yükseliş, henüz raflara ya da tezgâhlara yansımamış enflasyondur.

Yani daha yazılmamış bir zam meselesi.

*******

Üretici maliyetleri artıyor.

Aylık yüzde 3,17'lik artış, küçük bir rakam değil.

Bu durumda üretici ne yapar?

Ya maliyetleri yutar, o zamanda kârından yer...

Ya da ürünün fiyatını artırır, bunu da tüketiciye yansıtır...

Velhasıl...

ÜFE'de gördüğümüz her artış, gelecek TÜFE'ye bırakılmış bir mesajdır.

*******

Peki, TÜFE'deki rakam ne diyor?

Aylık yüzde 4,18'lik artış...

Enflasyon sadece yüksek değil, aynı zamanda inatçı.

Kolay düşmek istemiyor.

*******

Üretici tarafındaki baskı güçlü...

Bu nedenle önümüzdeki aylarda tüketici fiyatlarının kolay kolay gevşemeyeceğine işaret ediyor.

Diğer bir ifadeyle fiyatlar artmaya devam edecek gibi duruyor.

*******

Peki, döngü nasıl kırılacak?

Mesele güven, beklenti...

Örneğin Ekonomik Güven Endeksi...

Mart ayında 97,9 iken, Nisan ayında yüzde 1,5 oranında azalarak 96,4 değerini aldı.

Kritik eşik 100...

Ekonomik güven endeksinin 100'den büyük olması genel ekonomik duruma ilişkin iyimserliği, 100'den küçük olması ise genel ekonomik duruma ilişkin kötümserliği göstermektedir.

100'ün altı, toplumun genel ekonomik duruma temkinli ve karamsar bakması demek.

Mesele sadece enflasyon değil, güven algısı da...

*******

Özetle...

TÜFE ile ÜFE arasındaki ilişki önemli.

Maliyet baskısı canlı...

ÜFE bu düzeyde kaldıkça, TÜFE'nin kalıcı biçimde düşmesi kolay olmayacak gibi...

Verilere göre;

Bugünün maliyeti, yarının fiyatı olacak...

Ve aslında kaygı tam da burada başlıyor.