Türkiye'de beyin göçü verileri açıklandı! Bursa'da tablo dikkat çekici

Türkiye'de yükseköğretim mezunlarının yurt dışına göçüne ilişkin 2025 yılı verileri, Bursa'daki tabloyu da ortaya koydu. 2010-2019 döneminde üniversiteden mezun olan Bursalıların beyin göçü oranı yüzde 2 olurken, erkek mezunların yurt dışına göç oranının kadınlardan daha yüksek olduğu görüldü.

BEYİN GÖÇÜNÜN EN YÜKSEK OLDUĞU İL İSTANBUL

2025 yılında yükseköğretim mezunları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4 ile İstanbul oldu. İstanbul'u İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti.

Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt olarak belirlendi. Siirt'in ardından Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis sıralandı.

İllere göre kadın ve erkek mezunların verileri incelendiğinde de İstanbul ilk sırada yer aldı. Erkeklerde İstanbul yüzde 4,7, İzmir yüzde 4,4 ve Ankara yüzde 3,6 oranıyla öne çıktı. Eskişehir yüzde 2,9, Yalova ise yüzde 2,8 ile erkek mezunların beyin göçünün yüksek olduğu diğer iller arasında yer aldı.

Kadın mezunlarda İstanbul yüzde 3,4 ile ilk sırada bulunurken, İzmir yüzde 2,8 ve Ankara yüzde 2,4 oranına ulaştı. Eskişehir yüzde 1,7 ile dördüncü, Bursa ise yüzde 1,5 ile beşinci sırada yer aldı.

BURSA'DA BEYİN GÖÇÜ ORANI YÜZDE 2 OLDU

Bursa'da 2010-2019 yılları arasında yükseköğretim mezunu olanların 2025 yılı beyin göçü oranı yüzde 2 olarak açıklandı. Erkek mezunlarda yurt dışına göç oranı yüzde 2,5 olurken, kadın mezunlarda yüzde 1,5 olarak kaydedildi. Böylece erkek mezunların beyin göçü oranının kadınlardan 1 puan daha yüksek olduğu görüldü.

İller bazında kadın mezunların beyin göçü oranları karşılaştırıldığında Bursa, yüzde 1,5 ile Türkiye genelinde beşinci sırada yer aldı. Bu sonuçla Bursa, kadın yükseköğretim mezunlarının yurt dışına göç oranının en yüksek olduğu beş il arasında yer alırken, kentteki genel beyin göçü oranı yüzde 2 olarak kayıtlara geçti.

VAKIF ÜNİVERSİTESİ MEZUNLARINDA ORAN DAHA YÜKSEK

Üniversite türlerine göre değerlendirildiğinde, devlet üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranı 2024'te yüzde 1,7 iken 2025'te yüzde 1,9'a çıktı. Vakıf üniversitesi mezunlarında ise oran yüzde 4,3'ten yüzde 4,4'e yükseldi.

Vakıf üniversitelerinde eğitim alan mezunların burs durumlarına göre yapılan incelemede, en yüksek oran tam burslu mezunlarda görüldü. Tam burslu mezunların beyin göçü oranı yüzde 8,6 olarak hesaplandı. Kısmi burslu mezunlarda yüzde 3,8, ücretli eğitim alan mezunlarda ise yüzde 3,7 oranı kaydedildi.

BEYİN GÖÇÜNDE BİLİŞİM VE MÜHENDİSLİK ALANLARI ÖNE ÇIKTI

Eğitim ve öğretim alanlarına göre bakıldığında, yurt dışına göç oranının en yüksek olduğu alan yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri oldu. Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik izledi.

Bilişim ve iletişim teknolojileri, kadın ve erkek mezunlarda da beyin göçünün en yoğun olduğu alan olarak belirlendi. Bu alandaki oran erkeklerde yüzde 8,2, kadınlarda yüzde 5,1 oldu.

En düşük oranlar ise erkeklerde yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik alanında, kadınlarda yüzde 0,7 ile eğitim alanında görüldü.

YURT DIŞINA GİDEN MEZUNLARIN İLK TERCİHİ MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK

Lisans programları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu bölüm moleküler biyoloji ve genetik oldu. Bu bölümden mezun olanların yurt dışına göç oranı yüzde 13,1 olarak açıklandı.

Listenin ikinci sırasında yüzde 13 ile işletme mühendisliği yer aldı. Matematik mühendisliği yüzde 11, elektronik mühendisliği yüzde 10,9 ve fizik mühendisliği yüzde 10,2 oranlarıyla ilk beş bölüm arasında sıralandı.

Veriler, beyin göçünün yalnızca genel bir üniversite mezunu eğilimi olmadığını, bazı uzmanlık alanlarında daha belirgin biçimde görüldüğünü ortaya koydu.

FRANSIZCA EĞİTİM ALAN MEZUNLARDA BEYİN GÖÇÜ ORANI YÜZDE 10,5

Üniversitede öğrenim görülen dile göre yapılan karşılaştırmada, Fransızca eğitim alan mezunlar en yüksek beyin göçü oranına sahip oldu. Fransızca eğitim alanlarda oran yüzde 10,5 olarak kaydedildi. Fransızcayı yüzde 7,5 ile Almanca, yüzde 6,8 ile İngilizce ve yüzde 5 ile Rusça takip etti.

TÜRKİYE'DEN GÖÇ EDEN ÜNİVERSİTE MEZUNLARI EN ÇOK ALMANYA'YI SEÇTİ

Bir lisans programını tamamladıktan sonra yurt dışına göç eden mezunların ülke tercihleri incelendiğinde, Almanya yüzde 22 ile ilk sırada yer aldı.

Almanya'yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri, yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada izledi.

Ülkelere göre bölüm dağılımında da farklılıklar görüldü. Almanya'ya göç eden mezunlar arasında bilgisayar mühendisliği en büyük paya sahip lisans programı oldu. Bilgisayar mühendisliği mezunları, Birleşik Krallık ve Hollanda'ya göç edenler arasında da öne çıktı.

Amerika Birleşik Devletleri'ne giden mezunlar içinde elektrik-elektronik mühendisliği en büyük payı alırken, Kanada'yı tercih edenler arasında işletme mezunları ilk sırada yer aldı.

2025 verileri, Türkiye'de yükseköğretim mezunlarının yurt dışına yöneliminin arttığını ve beyin göçünün özellikle belirli üniversite programları ile bilişim ve mühendislik alanlarında yoğunlaştığını gösterdi.

Bursa Bölge, 2026.10.23 15:34