İran'dan Hürmüz Boğazı kararı: 4 ülkeye geçiş izni, gemilere ücret uygulaması

Dünya, 2026.11.03 21:44

İran, küresel enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğine ilişkin uygulamalarını açıkladı. İran Öğrenci Haber Ajansına (SNN) konuşan Hayat Mukaddem, Hindistan, Çin, Irak ve Katar'ın boğazdaki geçiş kısıtlamalarından muaf tutulduğunu bildirdi. Açıklamada, bu ülkelerin gemilerinin boğazdan geçiş yapabildiği, Hindistan ve Çin'den geçiş ücreti alındığı, Katar için ise herhangi bir ücret talep edilmediği belirtildi.

İran'dan Hürmüz Boğazı kararı: 4 ülkeye geçiş izni, gemilere ücret uygulaması

Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş düzenlemelerine ilişkin açıklama, İran'ın farklı ülkelerle yürüttüğü ilişkiler ve karşılıklı çıkarlar çerçevesinde şekillenen uygulamalara dikkat çekti. Hayat Mukaddem, belirli ülkelere sağlanan kolaylıkların farklı gerekçeleri bulunduğunu ifade ederken, geçişlerde uygulanan ücret politikasının da ülkeden ülkeye değiştiğini aktardı.

Hürmüz Boğazı'nda 4 ülkeye geçiş muafiyeti

Hayat Mukaddem'in açıklamasına göre İran, Hindistan, Çin, Irak ve Katar'a ait gemileri Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş kısıtlamalarının dışında tutuyor. Söz konusu ülkelerin gemilerinin deniz yolunu kullanmaya devam ettiğini belirten Mukaddem, ABD'nin de bu gemilerin geçişine müdahale etmediğini söyledi.

Hürmüz Boğazı'ndaki uygulama, İran'ın deniz trafiğine yönelik kısıtlamalar kapsamında bazı ülkelere farklı koşullar tanıdığını ortaya koydu. Mukaddem'in ifadelerinde, geçiş izninin yalnızca deniz ulaşımıyla sınırlı bir düzenleme olmadığı, ülkeler arasındaki ilişkiler ve karşılıklı beklentilerle de bağlantılı olduğu belirtildi.

İranlı yetkilinin açıklamasında, muafiyet kapsamındaki ülkelerin tamamına aynı ücret politikasının uygulanmadığı da vurgulandı. Hindistan ve Çin'den geçiş ücreti tahsil edildiğini bildiren Mukaddem, Katar'ın bu uygulamanın dışında tutulduğunu kaydetti. Irak'a ilişkin açıklamada ise gemilerin geçiş kısıtlamalarından muaf olduğu ifade edildi.

Hindistan gemilerine neden geçiş kolaylığı sağlanıyor?

Hayat Mukaddem, Hindistan'a ait gemilere Hürmüz Boğazı'ndan geçiş kolaylığı tanınmasının arkasındaki gerekçelerden birinin ilaç tedariki olduğunu belirtti. İran'ın Hindistan'dan ilaç ithalatını mümkün kılmak istediğini aktaran Mukaddem, bu ülkeye yönelik uygulamanın belirli ihtiyaçlar doğrultusunda şekillendiğini ifade etti.

İlaç tedariki, ülkeler arasındaki ticari ilişkilerin önemli başlıklarından biri olarak öne çıkarken, Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş düzenlemesi de bu ilişkilerle bağlantılı bir çerçevede ele alındı. Mukaddem'in açıklamasında, Hindistan gemilerine sağlanan kolaylığın İran'ın ithalat ihtiyaçlarıyla ilişkili olduğu belirtildi.

Bununla birlikte Hindistan'a yönelik muafiyet, geçiş ücretlerinin tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. İranlı yetkili, Hindistan'dan boğaz geçişleri için ücret alındığını açıkça dile getirdi. Böylece Hindistan gemilerinin geçişine izin verilmesi ile bu geçişler karşılığında ücret tahsil edilmesi, uygulamanın iki ayrı unsuru olarak öne çıktı.

Çin'e tanınan muafiyetin arkasında siyasi destek beklentisi var

İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki uygulamalarında Çin de özel bir konumda bulunuyor. Hayat Mukaddem, Çin gemilerine geçiş kolaylığı sağlanmasının nedenlerinden birinin Pekin'in siyasi desteğini almak olduğunu söyledi.

Açıklamada Çin ile ilişkilerin siyasi boyutuna işaret edilirken, boğazdaki geçiş düzenlemelerinin karşılıklı çıkarlar doğrultusunda belirlendiği ifade edildi. İran'ın Çin'den siyasi destek beklentisi, bu ülkeye tanınan geçiş kolaylığının gerekçeleri arasında gösterildi.

Ancak Çin'e ait gemiler de geçiş ücretinden muaf tutulmuyor. Mukaddem, Çin'den geçiş ücreti tahsil edildiğini belirterek, ülkeye sağlanan kolaylığın ücret uygulamasının kaldırılmasını kapsamadığını bildirdi. Bu durum, İran'ın geçiş izni ve ücretlendirme konusunda birbirinden farklı uygulamalar yürüttüğünü gösteren açıklamanın öne çıkan ayrıntıları arasında yer aldı.

Kaynak: AA

Dünya, 2026.11.03 21:44