Bursa Teknik Üniversitesi'nden denizleri tehdit eden kekomoz için dikkat çeken proje!

Bursa Bölge, 2026.11.19 11:51

Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ) akademisyenleri, deniz ekosistemini tehdit eden ve küresel ısınmayı hızlandıran "kekomoz" sorununa karşı harekete geçti. Gemi gövdelerine yapışarak biyolojik kirlenmeye neden olan canlılarla mücadele için hazırlanan proje, Antalya'da düzenlenen COP31 kapsamında uluslararası platformda tanıtıldı.

Bursa Teknik Üniversitesi'nden denizleri tehdit eden kekomoz için dikkat çeken proje!

Bursa Teknik Üniversitesi akademisyenleri, deniz taşımacılığında önemli çevre sorunlarından biri olarak gösterilen biofouling, yani kekomoz tehlikesine dikkat çekmek amacıyla bilimsel bir proje hazırladı. Gemi gövdelerinde biriken deniz canlılarının hem deniz ekosistemine zarar verdiği hem de gemilerin yakıt tüketimini artırarak sera gazı salımına yol açtığı belirtildi.

Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında düzenlenen panelde sunulan projeyle, kekomozla mücadele konusunda küresel ölçekte bağlayıcı kararlar alınması hedefleniyor.

Gemi gövdelerindeki canlılar denizleri kirletiyor

Projenin yürütücülüğünü üstlenen BTÜ AR-GE'den Sorumlu Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Sinan Uyanık, Türkiye Afetle Mücadele Vakfı ile birlikte hazırladıkları çalışmanın deniz taşımacılığında giderek büyüyen bir çevre sorununa odaklandığını söyledi.

Uyanık, COP31 kapsamındaki çalışmalara 11 proje ve 11 akademisyen ile öğrencilerden oluşan ekiple bilimsel katkı sunduklarını belirtti.

Gemi gövdelerine tutunan canlıların oluşturduğu biyolojik kirlenmenin deniz ekosistemini olumsuz etkilediğini ifade eden Uyanık, bu sorunu önlemek için kullanılan mevcut yöntemlerin de çevre açısından risk taşıdığına dikkat çekti.

Gemi yüzeylerinin biyosit adı verilen zehirli bileşenler içeren boyalarla kaplandığını veya belirli aralıklarla fiziksel olarak temizlendiğini aktaran Uyanık, bu işlemler sırasında ağır metallerin, boya kalıntılarının ve istilacı türlerin deniz suyuna karışabildiğini kaydetti.

Yakıt tüketimini yüzde 80'e kadar artırabiliyor

Kekomozun yalnızca deniz kirliliğine yol açmadığını, aynı zamanda iklim değişikliğini de etkilediğini belirten Prof. Dr. Sinan Uyanık, gemi gövdelerinde oluşan biyolojik tabakanın yüzey pürüzlülüğünü artırdığını söyledi.

Gemi yüzeyindeki pürüzlülük arttıkça hareket için daha fazla enerji gerektiğini vurgulayan Uyanık, biofouling oluşumunun yoğunluğuna bağlı olarak yakıt tüketiminin yüzde 10 ila 80 arasında artabildiğini ifade etti.

Artan yakıt tüketiminin daha fazla emisyon anlamına geldiğini belirten Uyanık, bunun atmosfere salınan zararlı gaz miktarını artırarak küresel ısınmaya olumsuz katkıda bulunduğunu dile getirdi.

Küresel ölçekte bağlayıcı karar çağrısı

Projeyle öncelikli olarak kekomozla mücadele konusunda uluslararası bir karar alınmasını istediklerini belirten Uyanık, sorunun yalnızca ülkelerin kendi sınırları içerisinde çözebileceği bir mesele olmadığını söyledi.

Denizlere zarar vermeyen çevre dostu yöntemlerin geliştirilmesi için üniversitelerin ve akademisyenlerin ortak bilimsel çalışmalar yürütmesi gerektiğini vurgulayan Uyanık, Uluslararası Denizcilik Örgütünün (IMO) de tüm ülkeleri kapsayacak düzenlemeler yapmasının önemine işaret etti.

Kekomozla ilgili küresel ölçekte bağlayıcı bir kanun, yönetmelik veya düzenleyici tasarı bulunmadığını ifade eden Uyanık, COP31'de sunulan projeyle hem iklim değişikliğiyle mücadele edilmesini hem de deniz ekosisteminin korunmasını sağlayacak uluslararası bir kararın alınmasına katkı sunmayı amaçladıklarını belirtti.

Kaynak: AA

Bursa Bölge, 2026.11.19 11:51