Bursa'nın katı atık projesine kritik uyarı: "Kapasitesi şimdiden yetersiz"

MERVE DENİZ EKİCİ / BURSADA BUGÜN

Bursa'nın Nilüfer ilçesinde Kayapa-Kuruçeşme mevkiinde yapılması planlanan katı atık entegre tesisine ilişkin kamuoyunda gündeme getirilen görüş ve itirazların ardından, TMMOB Çevre Mühendisleri Odası tarafından hazırlanan teknik rapor doğrultusunda Nilüfer Kent Konseyi değerlendirme toplantısı gerçekleştirildi.

"SÜRDÜRÜLEBİLİR OLARAK PLANLANMADI"

Dr. Öğr. Üyesi Okan Aydın, Çevre Mühendisleri Odası'nın katı atık entegre tesisine ilişkin hazırladığı raporu değerlendirdi. Aydın, "Şunu diyorlar: "Kentimizin sağlık standartlarını korumak ve olumsuz çevresel etkilerin önüne geçmek, katı atık altyapısının sürdürülebilir bir anlayışla güncellenmesini zorunlu kılmaktadır." Bakın, buradaki "sürdürülebilir" ifadesi özellikle dikkatimizi çekiyor. Çünkü temel sorun, bu raporun başındaki giriş cümlesinden de anlaşılacağı üzere, bu işin sürdürülebilir olarak planlanmamasıdır. Çünkü şunu söylediler: 2012'den bugüne, normalde 15 yıldır planlanan bir proje yapılamadı. Bu, plansızlığın ya da yanlış planlamanın sonucuydu. Ve sonra şu anki yönetim, mevcut başkan vekili ve mevcut belediye idareciliği döneminde, ÇED raporu geçmesin diye yine çok plansız ve hızlı bir şekilde hareket ediliyor. Geçmişin plansızlığının acısını bugün halk sağlığını tehdit edecek biçimde hızlandırılmış, şeffaf olmayan ve işin uzmanlarının sürece dahil edilmediği bir yöntemle çözmeye çalışıyorlar. Tamamen yukarıdan dayatılan bir teknikle süreci yürütmeye çalışıyorlar" dedi. Aydın, raporun güncelliğini yitirdiğini ve projenin günümüz şartlarında yeniden ele alınarak düzenlenmesi gerektiğinin altını çizdi.

SU HAVZALARI VE SIZINTI RİSKİ

Çevre Mühendisleri Odası'nın teknik raporunda, Kayapa-Kuruçeşme'de planlanan katı atık entegre tesisinin kapasitesine ve olası sızıntı riskine dikkat çekildi. Raporda, tesisin ÇED kapsamında günlük 3 bin 650 ton kapasiteyle tasarlandığı, buna karşın 2026 itibarıyla yalnızca evsel ve sanayi atıklarının toplamının yaklaşık 4 bin 25 ton/gün seviyesine ulaştığı ve mevcut talebin tesisin tasarım kapasitesini şimdiden aştığı belirtildi. Raporda ayrıca, deprem senaryosunda sızdırmazlık sisteminin bütünlüğünü doğrulayacak sahaya özel sismik ve hidrojeolojik verilerin bulunmadığı ifade edilerek, olası bir sızıntının karstik zemin ve Küçükkaraağaçlı Deresi üzerinden Kayapa, Hasanağa ve Çınarcık barajlarına ulaşma ihtimalinin dışlanamadığına dikkat çekildi. Çınarcık Barajı'nın ise araştırmanın yapıldığı tarih itibarıyla Bursa'nın ana içme suyu kaynaklarından biri haline geldiği vurgulandı.

"PROJE KAPASİTESİ YETERLİ DEĞİL"

Aydın, çöp kapasitesinin artmasıyla problemlerin de artacağını öngördüklerini dile getirerek; "Bu konuda rapor ise şunu söylüyor: "ÇED raporunda proje alanındaki hâkim rüzgâr yönünün kuzeyli olduğu belirtilmektedir. Proje alanının kuzeydoğusunda Kayapa Mahallesi'nin bulunması ve özellikle ilkbahar-yaz dönemlerindeki meteorolojik koşullar dikkate alındığında, hâkim rüzgâr yönünün yerleşim alanları üzerindeki etkisinin ayrıntılı olarak incelenmesi gerekmektedir." Buna yönelik ne yapılacağı da bilinmiyor. Yani hâkim rüzgâr yönünün temel olarak yerleşim alanlarına ulaşmayacağı ifade ediliyor ancak kalan zamanlarda ortaya çıkabilecek etkilerin nasıl bertaraf edileceğine dair herhangi bir açıklama bulunmuyor. 2017 tarihli ÇED'e dayanarak siz bir proje yapacaksınız. 2017'deki ÇED çalışması hazırlandı. Yani 2017'de "Ben günlük 3 bin 650 ton bertaraf edeceğim" diyorsanız, 3 bin 651 ton diyemezsiniz. Şimdi burada raporun söylediği şu: Bugün, yani 2026 itibarıyla Bursa'da günlük yaklaşık 4 bin 38 ton atık oluşuyor. Projenin tasarım kapasitesinden söz ediyorum: 3 bin 650 ton. Bakın, düşünün ki bugün temeli atılan bir proje iki-üç yıl sonra faaliyete başlayacak. O arada atık miktarı artacak. Bugün bile 4 bin ton olan miktarın, üç sene sonra proje faaliyete başladığında kaç tona çıkacağını düşünün. Bunu projeksiyon üzerinden de ortaya koyuyorlar. Bugün 4 bin 38 ton olarak hesaplanan atık miktarının, 2035 yılında 5 bin 711 tona ulaşması öngörülüyor" ifadelerini kullandı.

Bursa Bölge, 2026.09.15 14:56