Bursa'nın bu ilçesi binlerce yıllık tarihe sahip! Antik adı bakın neymiş

Bursa Bölge, 2026.10.10 11:38

Bursa'nın Marmara Denizi kıyısındaki ilçesi Gemlik, yalnızca sahili ve limanıyla değil, binlerce yıllık geçmişiyle de dikkat çekiyor. Antik çağda Kios adıyla bilinen ilçe, yüzyıllar boyunca farklı medeniyetlerin hâkimiyetinde kaldı.

Bursa'nın bu ilçesi binlerce yıllık tarihe sahip! Antik adı bakın neymiş

YUSUF OSMAN İMAN / BURSADA BUGÜN

Bursa'nın önemli liman kentlerinden Gemlik'in tarihi, milattan önce 7'nci yüzyıla kadar uzanıyor. Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından yayımlanan Bursa Günlüğü dergisindeki Prof. Dr. Mustafa Şahin imzalı "Kios'un Eceleri" başlıklı çalışmada, antik Kios kentinin kuruluşu, farklı dönemlerde aldığı isimler ve ticari önemi ele alınıyor. Kocaeli Üniversitesi'nde hazırlanan Remzi Ege Ersöz'ün 2019 tarihli Kios Kenti Tarihi ve Sikkeleri adlı yüksek lisans tezinde de kentin antik dönemden Roma İmparatorluk Dönemi'nin sonuna kadar uzanan tarihi inceleniyor.

GEMLİK'İN ANTİK ADI KİOS

Gemlik'in bilinen en eski adı Kios olarak kayıtlara geçti. Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin yayımladığı çalışmada, kentin resmî kuruluş tarihinin milattan önce 7'nci yüzyıl olarak kabul edildiği ve Miletoslu kolonistlerin kuruluş sürecinde rol oynadığı belirtiliyor.

Kocaeli Üniversitesi'nde hazırlanan akademik çalışmada da Gemlik'in antik dönemde Kios veya Prusias ad Mare isimleriyle bilindiği aktarılıyor. Körfezin iç kesimindeki konumu, kentin deniz ticareti açısından gelişmesinde etkili oldu.

KİOS, PRUSIAS AD MARE OLARAK ANILDI

Gemlik'in tarihi boyunca yaşadığı önemli değişimlerden biri de isim değişikliği oldu. Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin yayımladığı Bursa Günlüğü dergisindeki tarih araştırmasına göre Kios, milattan önce 2'nci yüzyılın başlarında Bithynia Kralı I. Prusias'ın hâkimiyetine geçti. Kentin adı, deniz kıyısındaki Prusias anlamına gelen Prusias ad Mare olarak değiştirildi.

Akademik araştırmalarda da Kios'un Makedonya Kralı V. Philippos tarafından milattan önce 202 yılında tahrip edildiği ve daha sonra I. Prusias tarafından yeniden düzenlenerek Prusias ad Mare adını aldığı bilgisi yer alıyor. Kent, Roma döneminde yeniden Kios adıyla anılmaya başladı.

TİCARETİN ÖNEMLİ MERKEZLERİNDEN BİRİYDİ

Gemlik'in tarih boyunca önemini korumasında denize kıyısı ve liman konumu etkili oldu. Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin tarih araştırmasında Kios'un, İznik'in ve çevredeki yerleşimlerin ticari faaliyetlerinde önemli bir liman kenti olduğu belirtiliyor.

Millî Eğitim Bakanlığı Gemlik İlçe Müdürlüğünün internet sitesinde yayımlanan "Marmara'nın İncisi Gemlik" başlıklı tarihçe yazısında da Kios'un Bizans döneminde önemli bir liman kenti olarak öne çıktığı, zeytincilik ve ipek böcekçiliğiyle de geliştiği aktarılıyor. Aynı kaynakta Gemlik'in tarih boyunca Bursa ve İznik arasındaki deniz ulaşımında önemli bir yere sahip olduğu ifade ediliyor.

GEMLİK'İN TARİHİ BUGÜNE UZANIYOR

Antik çağda Kios adıyla bilinen, daha sonra Prusias ad Mare olarak anılan Gemlik, farklı dönemlerde yaşadığı siyasi ve idari değişimlere rağmen liman kenti kimliğini korudu.

Bursa Büyükşehir Belediyesinin tarih araştırmaları, akademik tezler ve Gemlik İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün yayımladığı tarihçe, ilçenin antik dönemden günümüze uzanan geçmişine ilişkin bilgiler sunuyor. Bu kaynaklar, Gemlik'in Bursa'nın tarihsel ve ticari geçmişindeki yerini ortaya koyuyor.

Bursa Bölge, 2026.10.10 11:38