Bursa'nın 160 yıllık ipek fabrikası yeniden hayat buluyor! İşte yapılacaklar

YUSUF OSMAN İMAN / BURSADA BUGÜN

Bursa'nın endüstriyel mirasları arasında önemli bir yere sahip olan Turgut Yılmazipek Romangal İpek Fabrikası, yürütülen çalışmalarla yeniden kent yaşamına kazandırılmaya hazırlanıyor. Osmangazi Belediyesi tarafından kamulaştırılan tarihi fabrika için Avrupa Birliği destekli ORTAKLAŞA Kültür, Diyalog ve Destek Programı kapsamında Romangal Katılımcı Yönetişim Projesi başlatıldı. Proje kapsamında fabrikanın yalnızca restore edilmesi değil, kültür, sanat ve üretimin bir arada bulunduğu kamusal bir merkeze dönüştürülmesi hedefleniyor.

160 YILLIK FABRİKANIN GEÇMİŞİ

1861-1862 yıllarına uzanan geçmişiyle dikkat çeken Romangal İpek Fabrikası, Bursa'nın ipek üretimindeki önemli merkezlerinden biri oldu. İlk dönemlerinde farklı sahiplerin elinde bulunan fabrika, 1938 yılında Faik Yılmazipek'in mülkiyetine geçti. Çanakkale Savaşları'nda iki kolunu kaybettiği için Kolsuz Faik olarak tanınan Yılmazipek'in adıyla da anılan fabrika, uzun yıllar ipek üretimini sürdürdü.

1992 yılında üretim faaliyetleri sona eren fabrika, yıllar boyunca kullanılmadan kaldı. Yaklaşık 10 dönümlük alana yayılan ve birden fazla tarihi endüstriyel yapıyı barındıran fabrika yerleşkesi, 2024 yılında Osmangazi Belediyesi tarafından kamulaştırıldı.

İPEK ÜRETİMİ YENİDEN YAŞATILACAK

Tarihi fabrikanın geleceğine ilişkin hazırlanan projede geleneksel ipek üretiminin yeniden görünür hale getirilmesi hedefleniyor. Bursa'da geleneksel yöntemlerle ipek üretimi yapan ustaların bilgi ve birikimlerinin yeni kuşaklara aktarılması planlanıyor.

Bu kapsamda ipekçilik zanaatına yönelik atölyeler düzenlenmesi, geleneksel üretim tekniklerinin ziyaretçilere uygulamalı olarak tanıtılması ve ipekçilik kültürünün yaşatılması öngörülüyor. Böylece Romangal'ın yalnızca geçmişi anlatan bir müze değil, üretimin de sürdürülebildiği bir merkez olması amaçlanıyor.

SERGİ, KONSER VE GASTRONOMİ ETKİNLİKLERİ DÜZENLENECEK

Projeyle birlikte fabrikanın kültür ve sanat faaliyetlerine ev sahipliği yapması da planlanıyor. Tarihi yapı içerisinde sergiler, konserler, sempozyumlar, eğitim programları ve gastronomi etkinliklerinin düzenlenmesi hedefleniyor.

Mahalle sakinlerinin, eski fabrika çalışanlarının, sanatçıların, gençlerin ve sivil toplum kuruluşlarının da sürece dahil edilmesi planlanıyor. Fabrikanın geçmişine tanıklık eden çalışanların anılarının kayıt altına alınması, sözlü tarih çalışmaları yapılması ve dijital hafıza arşivi oluşturulması da proje kapsamındaki çalışmalar arasında bulunuyor.

ROMANGAL İÇİN KALICI YÖNETİM MODELİ

Avrupa Birliği tarafından desteklenen ve Ankara AKS Derneği koordinasyonunda, Osmangazi Belediyesi ortaklığıyla yürütülen proje 12 aylık bir çalışma takvimine sahip.

Proje kapsamında Romangal Yönetişim Komisyonu kurulması ve fabrikanın gelecekteki kullanımını düzenleyecek bir yönetişim tüzüğü hazırlanması planlanıyor. Ayrıca Romangal Hafıza Festivali, proje belgeseli ve katılımcılık rehberi gibi çalışmaların da hayata geçirilmesi hedefleniyor.

Tarihi fabrikanın mimari restorasyonu ve yeniden işlevlendirilmesi ise koruma kurullarının onayları ve gerekli yasal süreçlerle birlikte ilerleyecek. Böylece Bursa'nın ipekçilik geçmişinin önemli tanıklarından biri olan Romangal'ın, geçmişteki üretim kimliğini koruyarak yeniden kent hayatının bir parçası haline getirilmesi amaçlanıyor.

TARİHİ ROTADA SON DURAK KOLSSUZ FAİK'İN FABRİKASI

Romangal İpek Fabrikası, Osmangazi Belediyesi tarafından hazırlanan Tarihi Şehir Rotası Projesi'nin de son duraklarından biri olacak. Panorama 1326 Bursa Fetih Müzesi'nden başlayarak tarihi çarşılar, hanlar, köprüler ve kültürel miras noktalarından geçerek Romangal'a ulaşan yürüyüş güzergahıyla Bursa'nın tarihi dokusunun bütüncül şekilde tanıtılması hedefleniyor. Projeyle birlikte tarihi fabrikanın, kentin ipekçilik geçmişini tanıtan önemli bir turizm ve kültür durağı haline gelmesi amaçlanıyor.

Bursa Bölge, 2026.11.08 12:14