Bir zamanların gözdesiydi, şimdi alıcısı yok!

Aziziye ilçesine bağlı Söğütlü Mahallesi yaylalarında yetiştiriciler, 3 ila 6 aylık kuzuların ilk kırkımını gerçekleştiriyor. Hayvancılıkta "kuzu kırkımı" ya da "toklu kırkımı" olarak bilinen bu uygulama, hayvanların yaz sıcaklarından daha az etkilenmesini sağlarken, deri sağlığının korunmasına ve dış parazit riskinin azaltılmasına da katkı sunuyor.

Üreticiler, kırkım işlemini yağışın olmadığı sıcak günlerde gerçekleştiriyor. Hayvanların işlem sırasında daha rahat nefes alabilmesi için ise kırkımdan önce yem verilmemesine özen gösteriliyor.

Kaliteli kuzu yünü eskisi kadar ilgi görmüyor

İlk kırkımdan elde edilen kuzu yünü, ince, yumuşak ve temiz yapısıyla yıllarca yastık, yorgan ve çeşitli tekstil ürünlerinde tercih edilen doğal malzemeler arasında yer aldı. Ancak son yıllarda sentetik dolgu ürünlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte doğal yüne olan talep önemli ölçüde azaldı.

Bugün birçok yetiştirici, yüksek kaliteye sahip olmasına rağmen kuzu yününü satabilecek bir pazar bulmakta zorlanıyor. Bu durum, emek verilerek elde edilen ürünün ekonomik değerini büyük ölçüde ortadan kaldırıyor.

Geleneksel yöntemlerle modern teknoloji birlikte kullanılıyor

Yaylalardaki kırkım çalışmalarında hem yıllardır kullanılan "kırklık" adı verilen geleneksel el makasları hem de elektrikli kırkım makineleri kullanılıyor. Kuzuların hassas derisine zarar vermemek için dikkatli çalışan yetiştiriciler, özellikle ilk kez kırkılan hayvanların makine sesinden ve işlem sırasında yaşanan hareketlilikten dolayı zaman zaman ürktüğünü belirtiyor.

"Kuzular da biz de heyecanlanıyoruz"

Erzurum Şehir Hastanesi'nde laborant olarak görev yapan ve aynı zamanda hayvancılıkla uğraşan Muhammet Lâçin, kırkım döneminin yoğun emek gerektirdiğini söyledi. Yaz sıcaklarının başlamasıyla birlikte kuzuların kırkılmasının zorunlu hale geldiğini belirten Lâçin, bu uygulamanın hayvanların sağlığı açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.

Yaklaşık 5-6 aylık olan kuzuların ilk kez kırkıldığı için zaman zaman tedirgin olduğunu anlatan Lâçin, yakalanmaları, yere yatırılmaları ve makine sesleri nedeniyle hem hayvanların hem de yetiştiricilerin heyecan yaşadığını dile getirdi. Bir kuzunun kırkım işleminin ortalama 10 ila 15 dakika sürdüğünü söyleyen Lâçin, sürüdeki tüm hayvanların kırkımı tamamlanana kadar çalışmaların devam ettiğini belirtti.

Satılamayan yünler ücretsiz dağıtılıyor ya da imha ediliyor

Üreticiler, geçmişte önemli gelir kaynağı olan kuzu yününün bugün ekonomik karşılığının neredeyse kalmadığını ifade ediyor. Doğal yünü kullanmayı sürdüren az sayıdaki kişinin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla bazı yetiştiriciler yünleri komşularına ve yakınlarına ücretsiz veriyor.

Buna rağmen değerlendirilemeyen yünlerin önemli bir kısmı alıcı bulunamadığı için imha ediliyor. Üreticiler, kaliteli ve doğal bir ürünün bu şekilde ziyan olmasının hem kendi emekleri hem de ülke ekonomisi açısından önemli bir kayıp oluşturduğunu belirterek doğal yünün yeniden ekonomiye kazandırılmasını sağlayacak adımlar atılmasını bekliyor.

Kaynak: AA

Güncel, 2026.07.22 11:12